TITUS
Mahabharata
Part No. 116
Previous part

Chapter: 116 
Adhyāya 116


Verse: 1  {Vaiśaṃpāyana uvāca}
Halfverse: a    darśanīyāṃs tataḥ putrān   pāṇḍuḥ pañca mahāvane
   darśanīyāṃs tataḥ putrān   pāṇḍuḥ pañca mahā-vane /
Halfverse: c    tān paśyan parvate reme   svabāhubalapālitān
   tān paśyan parvate reme   svabāhu-bala-pālitān /1/

Verse: 2 
Halfverse: a    supuṣpita vane kāle   kadā cin madʰumādʰave
   supuṣpita vane kāle   kadācin madʰu-mādʰave /
Halfverse: c    bʰūtasaṃmohane rājā   sabʰāryo vyacarad vanam
   bʰūta-saṃmohane rājā   sabʰāryo vyacarad vanam /2/

Verse: 3 
Halfverse: a    palāśais tilakaiś cūtaiś   campakaiḥ pāribʰadrakaiḥ
   palāśais tilakaiś cūtaiś   campakaiḥ pāribʰadrakaiḥ /
Halfverse: c    anyaiś ca bahubʰiś vr̥kṣaiḥ   pʰalapuṣpasamr̥ddʰibʰiḥ
   anyaiś ca bahubʰiś vr̥kṣaiḥ   pʰala-puṣpa-samr̥ddʰibʰiḥ /3/

Verse: 4 
Halfverse: a    jalastʰānaiś ca vividʰaiḥ   padminībʰiś ca śobʰitam
   jala-stʰānaiś ca vividʰaiḥ   padminībʰiś ca śobʰitam /
Halfverse: c    pāṇḍor vanaṃ tu saṃprekṣya   prajajñe hr̥di manmatʰaḥ
   pāṇḍor vanaṃ tu saṃprekṣya   prajajñe hr̥di manmatʰaḥ /4/

Verse: 5 
Halfverse: a    prahr̥ṣṭamanasaṃ tatra   viharantaṃ yatʰāmaram
   prahr̥ṣṭa-manasaṃ tatra   viharantaṃ yatʰā_amaram /
Halfverse: c    taṃ mādry anujagāmaikā   vasanaṃ bibʰratī śubʰam
   taṃ mādry anujagāma_ekā   vasanaṃ bibʰratī śubʰam /5/

Verse: 6 
Halfverse: a    samīkṣamāṇaḥ sa tu tāṃ   vayaḥstʰāṃ tanu vāsasam
   samīkṣamāṇaḥ sa tu tāṃ   vayaḥstʰāṃ tanu vāsasam /
Halfverse: c    tasya kāmaḥ pravavr̥dʰe   gahane 'gnir ivottʰitaḥ
   tasya kāmaḥ pravavr̥dʰe   gahane_agnir iva_uttʰitaḥ /6/

Verse: 7 
Halfverse: a    rahasy ātmasamāṃ dr̥ṣṭvā   rājā rājīvalocanām
   rahasy ātma-samāṃ dr̥ṣṭvā   rājā rājīva-locanām /
Halfverse: c    na śaśāka niyantuṃ taṃ   kāmaṃ kāmabalāt kr̥taḥ
   na śaśāka niyantuṃ taṃ   kāmaṃ kāma-balāt kr̥taḥ /7/

Verse: 8 
Halfverse: a    tata enāṃ balād rājā   nijagrāha rahogatām
   tata\ enāṃ balād rājā   nijagrāha raho-gatām /
Halfverse: c    vāryamāṇas tayā devyā   vispʰurantyā yatʰābalam
   vāryamāṇas tayā devyā   vispʰurantyā yatʰā-balam /8/

Verse: 9 
Halfverse: a    sa tu kāmaparītātmā   taṃ śāpaṃ nānvabudʰyata
   sa tu kāma-parīta_ātmā   taṃ śāpaṃ na_anvabudʰyata /
Halfverse: c    mādrīṃ maitʰuna dʰarmeṇa   gaccʰamāno balād iva
   mādrīṃ maitʰuna dʰarmeṇa   gaccʰamāno balād iva /9/

Verse: 10 
Halfverse: a    jīvitāntāya kauravyo   manmatʰasya vaśaṃgataḥ
   jīvita_antāya kauravyo   manmatʰasya vaśaṃ-gataḥ /
Halfverse: c    śāpajaṃ bʰayam utsr̥jya   jagāmaiva balāt priyām
   śāpajaṃ bʰayam utsr̥jya   jagāma_eva balāt priyām /10/

Verse: 11 
Halfverse: a    tasya kāmātmano buddʰiḥ   sākṣāt kālena mohitā
   tasya kāma_ātmano buddʰiḥ   sākṣāt kālena mohitā /
Halfverse: c    saṃpramatʰyendriya grāmaṃ   pranaṣṭā saha cetasā
   saṃpramatʰya_indriya grāmaṃ   pranaṣṭā saha cetasā /11/

Verse: 12 
Halfverse: a    sa tayā saha saṃgamya   bʰāryayā kurunandana
   sa tayā saha saṃgamya   bʰāryayā kuru-nandana /
Halfverse: c    pāṇḍuḥ paramadʰarmātmā   yuyuje kāladʰarmaṇā
   pāṇḍuḥ parama-dʰarma_ātmā   yuyuje kāla-dʰarmaṇā /12/

Verse: 13 
Halfverse: a    tato mādrī samāliṅgya   rājānaṃ gatacetasam
   tato mādrī samāliṅgya   rājānaṃ gata-cetasam /
Halfverse: c    mumoca duḥkʰajaṃ śabdaṃ   punaḥ punar atīva ha
   mumoca duḥkʰajaṃ śabdaṃ   punaḥ punar atīva ha /13/

Verse: 14 
Halfverse: a    saha putrais tataḥ kuntī   mādrīputrau ca pāṇḍavau
   saha putrais tataḥ kuntī   mādrī-putrau ca pāṇḍavau /
Halfverse: c    ājagmuḥ sahitās tatra   yatra rājā tatʰāgataḥ
   ājagmuḥ sahitās tatra   yatra rājā tatʰā-gataḥ /14/

Verse: 15 
Halfverse: a    tato mādry abravīd rājann   ārtā kuntīm idaṃ vacaḥ
   tato mādry abravīd rājann   ārtā kuntīm idaṃ vacaḥ /
Halfverse: c    ekaiva tvam ihāgaccʰa   tiṣṭʰantv atraiva dārakāḥ
   ekā_eva tvam iha_āgaccʰa   tiṣṭʰantv atra_eva dārakāḥ /15/

Verse: 16 
Halfverse: a    tac cʰrutvā vacanaṃ tasyās   tatraivāvārya dārakān
   tat śrutvā vacanaṃ tasyās   tatra_eva_āvārya dārakān /
Halfverse: c    hatāham iti vikruśya   sahasopajagāma ha
   hatā_aham iti vikruśya   sahasā_upajagāma ha /16/

Verse: 17 
Halfverse: a    dr̥ṣṭvā pāṇḍuṃ ca mādrīṃ ca   śayānau dʰaraṇītale
   dr̥ṣṭvā pāṇḍuṃ ca mādrīṃ ca   śayānau dʰaraṇī-tale /
Halfverse: c    kuntī śokaparītāṅgī   vilalāpa suduḥkʰitā
   kuntī śoka-parīta_aṅgī   vilalāpa suduḥkʰitā /17/

Verse: 18 
Halfverse: a    rakṣyamāṇo mayā nityaṃ   vīraḥ satatam ātmavān
   rakṣyamāṇo mayā nityaṃ   vīraḥ satatam ātmavān /
Halfverse: c    katʰaṃ tvam abʰyatikrāntaḥ   śāpaṃ jānan vanaukasaḥ
   katʰaṃ tvam abʰyatikrāntaḥ   śāpaṃ jānan vana_okasaḥ /18/

Verse: 19 
Halfverse: a    nanu nāma tvayā mādri   rakṣitavyo janādʰipaḥ
   nanu nāma tvayā mādri   rakṣitavyo jana_adʰipaḥ /
Halfverse: c    sā katʰaṃ lobʰitavatī   vijane tvaṃ narādʰipam
   sā katʰaṃ lobʰitavatī   vijane tvaṃ nara_adʰipam /19/

Verse: 20 
Halfverse: a    katʰaṃ dīnasya satataṃ   tvām āsādya rahogatām
   katʰaṃ dīnasya satataṃ   tvām āsādya raho-gatām /
Halfverse: c    taṃ vicintayataḥ śāpaṃ   praharṣaḥ samajāyata
   taṃ vicintayataḥ śāpaṃ   praharṣaḥ samajāyata /20/

Verse: 21 
Halfverse: a    dʰanyā tvam asi bāhlīki   matto bʰāgyatarā tatʰā
   dʰanyā tvam asi bāhlīki   matto bʰāgyatarā tatʰā /
Halfverse: c    dr̥ṣṭavaty asi yad vaktraṃ   prahr̥ṣṭasya mahīpateḥ
   dr̥ṣṭavaty asi yad vaktraṃ   prahr̥ṣṭasya mahī-pateḥ /21/

Verse: 22  {Mantriṇaḥ ūcuḥ}
Halfverse: a    vilobʰyamānena mayā   vāryamāṇena cāsakr̥t
   vilobʰyamānena mayā   vāryamāṇena ca_asakr̥t /
Halfverse: c    ātmā na vārito 'nena   satyaṃ diṣṭaṃ cikīrṣuṇā
   ātmā na vārito_anena   satyaṃ diṣṭaṃ cikīrṣuṇā /22/

Verse: 23  {Kr̥śa uvāca}
Halfverse: a    ahaṃ jyeṣṭʰā dʰarmapatnī   jyeṣṭʰaṃ dʰarmapʰalaṃ mama
   ahaṃ jyeṣṭʰā dʰarma-patnī   jyeṣṭʰaṃ dʰarma-pʰalaṃ mama /
Halfverse: c    avaśyaṃ bʰāvino bʰāvān   mā māṃ mādri nivartaya
   avaśyaṃ bʰāvino bʰāvān   mā māṃ mādri nivartaya /23/

Verse: 24 
Halfverse: a    anveṣyāmīha bʰartāram   ahaṃ pretavaśaṃ gatam
   anveṣyāmi_iha bʰartāram   ahaṃ preta-vaśaṃ gatam /
Halfverse: c    uttiṣṭʰa tvaṃ visr̥jyainam   imān rakṣasva dārakān
   uttiṣṭʰa tvaṃ visr̥jya_enam   imān rakṣasva dārakān /24/

Verse: 25  {Mantriṇaḥ ūcuḥ}
Halfverse: a    aham evānuyāsyāmi   bʰartāram apalāyinam
   aham eva_anuyāsyāmi   bʰartāram apalāyinam /
Halfverse: c    na hi tr̥ptāsmi kāmānāṃ   taj jyeṣṭʰā anumanyatām
   na hi tr̥ptā_asmi kāmānāṃ   taj jyeṣṭʰā\ anumanyatām /25/ ՙ

Verse: 26 
Halfverse: a    māṃ cābʰigamya kṣīṇo 'yaṃ   kāmād bʰaratasattamaḥ
   māṃ ca_abʰigamya kṣīṇo_ayaṃ   kāmād bʰarata-sattamaḥ /
Halfverse: c    tam uccʰindyām asya kāmaṃ   katʰaṃ nu yamasādane
   tam uccʰindyām asya kāmaṃ   katʰaṃ nu yama-sādane /26/

Verse: 27 
Halfverse: a    na cāpy ahaṃ vartayantī   nirviśeṣaṃ suteṣu te
   na ca_apy ahaṃ vartayantī   nirviśeṣaṃ suteṣu te /
Halfverse: c    vr̥ttim ārye cariṣyāmi   spr̥śed enas tatʰā hi mām
   vr̥ttim ārye cariṣyāmi   spr̥śed enas tatʰā hi mām /27/

Verse: 28 
Halfverse: a    tasmān me sutayoḥ kunti   vartitavyaṃ svaputravat
   tasmān me sutayoḥ kunti   vartitavyaṃ svaputravat /
Halfverse: c    māṃ hi kāmayamāno 'yaṃ   rājā pretavaśaṃ gataḥ
   māṃ hi kāmayamāno_ayaṃ   rājā preta-vaśaṃ gataḥ /28/

Verse: 29 
Halfverse: a    rājñaḥ śarīreṇa saha   mamāpīdaṃ kalevaram
   rājñaḥ śarīreṇa saha   mama_api_idaṃ kalevaram /
Halfverse: c    dagdʰavyaṃ supraticcʰannam   etad ārye priyaṃ kuru
   dagdʰavyaṃ supraticcʰannam   etad ārye priyaṃ kuru /29/

Verse: 30 
Halfverse: a    dārakeṣv apramattā ca   bʰavetʰāś ca hitā mama
   dārakeṣv apramattā ca   bʰavetʰāś ca hitā mama /
Halfverse: c    ato 'nyan na prapaśyāmi   saṃdeṣṭavyaṃ hi kiṃ cana
   ato_anyan na prapaśyāmi   saṃdeṣṭavyaṃ hi kiṃcana /30/

Verse: 31  {Vaiśampāyana uvāca}
Halfverse: a    ity uktvā taṃ citāgnistʰaṃ   dʰarmapatnī nararṣabʰam {!}
   ity uktvā taṃ citā_agnistʰaṃ   dʰarma-patnī nara-r̥ṣabʰam / {!}
Halfverse: c    madrarājātmajā tūrṇam   anvārohad yaśasvinī
   madra-rāja_ātmajā tūrṇam   anvārohad yaśasvinī /31/ (E)31



Next part


This text is part of the TITUS edition of Mahabharata.

Copyright TITUS Project, Frankfurt a/M, 8.12.2008. No parts of this document may be republished in any form without prior permission by the copyright holder.