TITUS
Mahabharata
Part No. 112
Previous part

Chapter: 112 
Adhyāya 112


Verse: 1  {Vaiśampāyana uvāca}
Halfverse: a    evam uktā mahārāja   kuntī pāṇḍum abʰāṣata
   evam uktā mahā-rāja   kuntī pāṇḍum abʰāṣata /
Halfverse: c    kurūṇām r̥ṣabʰaṃ vīraṃ   tadā bʰūmipatiṃ patim
   kurūṇām r̥ṣabʰaṃ vīraṃ   tadā bʰūmi-patiṃ patim /1/

Verse: 2 
Halfverse: a    na mām arhasi dʰarmajña   vaktum evaṃ katʰaṃ cana
   na mām arhasi dʰarmajña   vaktum evaṃ katʰaṃcana /
Halfverse: c    dʰarmapatnīm abʰiratāṃ   tvayi rājīvalocana
   dʰarma-patnīm abʰiratāṃ   tvayi rājīva-locana /2/

Verse: 3 
Halfverse: a    tvam eva tu mahābāho   mayy apatyāni bʰārata
   tvam eva tu mahā-bāho   mayy apatyāni bʰārata /
Halfverse: c    vīra vīryopapannāni   dʰarmato janayiṣyasi
   vīra vīrya_upapannāni   dʰarmato janayiṣyasi /3/

Verse: 4 
Halfverse: a    svargaṃ manujaśārdūla   gaccʰeyaṃ sahitā tvayā
   svargaṃ manuja-śārdūla   gaccʰeyaṃ sahitā tvayā /
Halfverse: c    apatyāya ca māṃ gaccʰa   tvam eva kurunandana
   apatyāya ca māṃ gaccʰa   tvam eva kuru-nandana /4/

Verse: 5 
Halfverse: a    na hy ahaṃ manasāpy anyaṃ   gaccʰeyaṃ tvadr̥te naram
   na hy ahaṃ manasā_apy anyaṃ   gaccʰeyaṃ tvad-r̥te naram /
Halfverse: c    tvattaḥ prativiśiṣṭaś ca   ko 'nyo 'sti bʰuvi mānavaḥ
   tvattaḥ prativiśiṣṭaś ca   ko_anyo_asti bʰuvi mānavaḥ /5/

Verse: 6 
Halfverse: a    imāṃ ca tāvad dʰarmyāṃ tvaṃ   paurāṇīṃ śr̥ṇu me katʰām
   imāṃ ca tāvad dʰarmyāṃ tvaṃ   paurāṇīṃ śr̥ṇu me katʰām /
Halfverse: c    pariśrutāṃ viśālākṣa   kīrtayiṣyāmi yām aham
   pariśrutāṃ viśāla_akṣa   kīrtayiṣyāmi yām aham /6/

Verse: 7 
Halfverse: a    vyuṣitāśva iti kʰyāto   babʰūva kila pārtʰivaḥ
   vyuṣita_aśva\ iti kʰyāto   babʰūva kila pārtʰivaḥ /
Halfverse: c    purā paramadʰarmiṣṭʰaḥ   pūror vaṃśavivardʰanaḥ
   purā parama-dʰarmiṣṭʰaḥ   pūror vaṃśa-vivardʰanaḥ /7/

Verse: 8 
Halfverse: a    tasmiṃś ca yajamāne vai   dʰarmātmani mahātmani
   tasmiṃś ca yajamāne vai   dʰarma_ātmani mahātmani /
Halfverse: c    upāgamaṃs tato devāḥ   sendrāḥ saha maharṣibʰiḥ
   upāgamaṃs tato devāḥ   sa_indrāḥ saha maharṣibʰiḥ /8/

Verse: 9 
Halfverse: a    amādyad indraḥ somena   dakṣiṇābʰir dvijātayaḥ
   amādyad indraḥ somena   dakṣiṇābʰir dvijātayaḥ /
Halfverse: c    vyuṣitāśvasya rājarṣes   tato yajñe mahātmanaḥ
   vyuṣita_aśvasya rājarṣes   tato yajñe mahātmanaḥ /9/

Verse: 10 
Halfverse: a    vyuṣitāśvas tato rājann   ati martyān vyarocata
   vyuṣita_aśvas tato rājann   ati martyān vyarocata /
Halfverse: c    sarvabʰūtāny ati yatʰā   tapanaḥ śiśirātyaye
   sarva-bʰūtāny ati yatʰā   tapanaḥ śiśira_atyaye /10/

Verse: 11 
Halfverse: a    sa vijitya gr̥hītvā ca   nr̥patīn rājasattamaḥ
   sa vijitya gr̥hītvā ca   nr̥patīn rāja-sattamaḥ /
Halfverse: c    prācyān udīcyān madʰyāṃś ca   dakṣiṇātyān akālayat
   prācyān udīcyān madʰyāṃś ca   dakṣiṇātyān akālayat /11/

Verse: 12 
Halfverse: a    aśvamedʰe mahāyajñe   vyuṣitāśvaḥ pratāpavān
   aśva-medʰe mahā-yajñe   vyuṣita_aśvaḥ pratāpavān /
Halfverse: c    babʰūva sa hi rājendro   daśanāgabalānvitaḥ
   babʰūva sa hi rāja_indro   daśa-nāga-bala_anvitaḥ /12/

Verse: 13 
Halfverse: a    apy atra gātʰāṃ gāyanti   ye purāṇavido janāḥ
   apy atra gātʰāṃ gāyanti   ye purāṇavido janāḥ /
Halfverse: c    vyuṣitāśvaḥ samudrāntāṃ   vijityemāṃ vasuṃdʰarām
   vyuṣita_aśvaḥ samudra_antāṃ   vijitya_imāṃ vasuṃdʰarām /
Halfverse: e    apālayat sarvavarṇān   pitā putrān ivaurasān
   apālayat sarva-varṇān   pitā putrān iva_aurasān /13/

Verse: 14 
Halfverse: a    yajamāno mahāyajñair   brāhmaṇebʰyo dadau dʰanam
   yajamāno mahā-yajñair   brāhmaṇebʰyo dadau dʰanam /
Halfverse: c    anantaratnāny ādāya   ājahāra mahākratūn
   ananta-ratnāny ādāya ājahāra mahā-kratūn / ՙ
Halfverse: e    suṣāva ca bahūn somān   somasaṃstʰās tatāna ca
   suṣāva ca bahūn somān   soma-saṃstʰās tatāna ca /14/

Verse: 15 
Halfverse: a    āsīt kākṣīvatī cāsya   bʰāryā paramasaṃmatā
   āsīt kākṣīvatī ca_asya   bʰāryā parama-saṃmatā /
Halfverse: c    bʰadrā nāma manuṣyendra   rūpeṇāsadr̥śī bʰuvi
   bʰadrā nāma manuṣya_indra   rūpeṇa_asadr̥śī bʰuvi /15/

Verse: 16 
Halfverse: a    kāmayām āsatus tau tu   parasparam iti śrutiḥ
   kāmayām āsatus tau tu   parasparam iti śrutiḥ /
Halfverse: c    sa tasyāṃ kāmasaṃmatto   yakṣmāṇaṃ samapadyata
   sa tasyāṃ kāma-saṃmatto   yakṣmāṇaṃ samapadyata /16/

Verse: 17 
Halfverse: a    tenācireṇa kālena   jagāmāstam ivāṃśumān
   tena_acireṇa kālena   jagāma_astam iva_aṃśumān /
Halfverse: c    tasmin prete manuṣyendre   bʰāryāsya bʰr̥śaduḥkʰitā
   tasmin prete manuṣya_indre   bʰāryā_asya bʰr̥śa-duḥkʰitā /17/

Verse: 18 
Halfverse: a    aputrā puruṣavyāgʰra   vilalāpeti naḥ śrutam
   aputrā puruṣa-vyāgʰra   vilalāpa_iti naḥ śrutam /
Halfverse: c    bʰadrā paramaduḥkʰārtā   tan nibodʰa narādʰipa
   bʰadrā parama-duḥkʰa_ārtā   tan nibodʰa nara_adʰipa /18/

Verse: 19 
Halfverse: a    nārī paramadʰarmajña   sarvā putra vinākr̥tā
   nārī parama-dʰarmajña   sarvā putra vinākr̥tā /
Halfverse: c    patiṃ vinā jīvati yā   na sā jīvati duḥkʰitā
   patiṃ vinā jīvati yā   na sā jīvati duḥkʰitā /19/

Verse: 20 
Halfverse: a    patiṃ vinā mr̥taṃ śreyo   nāryāḥ kṣatriya puṃgava
   patiṃ vinā mr̥taṃ śreyo   nāryāḥ kṣatriya puṃgava /
Halfverse: c    tvadgatiṃ gantum iccʰāmi   prasīdasva nayasva mām
   tvad-gatiṃ gantum iccʰāmi   prasīdasva nayasva mām /20/

Verse: 21 
Halfverse: a    tvayā hīnā kṣaṇam api   nāhaṃ jīvitum utsahe
   tvayā hīnā kṣaṇam api   na_ahaṃ jīvitum utsahe /
Halfverse: c    prasādaṃ kuru me rājann   itas tūrṇaṃ nayasva mām
   prasādaṃ kuru me rājann   itas tūrṇaṃ nayasva mām /21/

Verse: 22 
Halfverse: a    pr̥ṣṭʰato 'nugamiṣyāmi   sameṣu viṣameṣu ca
   pr̥ṣṭʰato_anugamiṣyāmi   sameṣu viṣameṣu ca /
Halfverse: c    tvām ahaṃ naraśārdūla   gaccʰantam anivartinam
   tvām ahaṃ nara-śārdūla   gaccʰantam anivartinam /22/

Verse: 23 
Halfverse: a    cʰāyevānapagā rājan   satataṃ vaśavartinī
   cʰāyā_iva_anapagā rājan   satataṃ vaśa-vartinī /
Halfverse: c    bʰaviṣyāmi naravyāgʰra   nityaṃ priyahite ratā
   bʰaviṣyāmi nara-vyāgʰra   nityaṃ priya-hite ratā /23/

Verse: 24 
Halfverse: a    adya prabʰr̥ti māṃ rājan   kaṣṭā hr̥dayaśoṣaṇāḥ
   adya prabʰr̥ti māṃ rājan   kaṣṭā hr̥daya-śoṣaṇāḥ /
Halfverse: c    ādʰayo 'bʰibʰaviṣyanti   tvadr̥te puṣkarekṣaṇa
   ādʰayo_abʰibʰaviṣyanti   tvad-r̥te puṣkara_īkṣaṇa /24/

Verse: 25 
Halfverse: a    abʰāgyayā mayā nūnaṃ   viyuktāḥ sahacāriṇaḥ
   abʰāgyayā mayā nūnaṃ   viyuktāḥ sahacāriṇaḥ /
Halfverse: c    saṃyogā viprayuktā vā   pūrvadeheṣu pārtʰiva
   saṃyogā viprayuktā\ vā   pūrva-deheṣu pārtʰiva /25/

Verse: 26 
Halfverse: a    tad idaṃ karmabʰiḥ pāpaiḥ   pūrvadeheṣu saṃcitam
   tad idaṃ karmabʰiḥ pāpaiḥ   pūrva-deheṣu saṃcitam /
Halfverse: c    duḥkʰaṃ mām anusaṃprāptaṃ   rājaṃs tvad viprayogajam
   duḥkʰaṃ mām anusaṃprāptaṃ   rājaṃs tvad viprayogajam /26/

Verse: 27 
Halfverse: a    adya prabʰr̥ty ahaṃ rājan   kuśa prastaraśāyinī
   adya prabʰr̥ty ahaṃ rājan   kuśa prastara-śāyinī /
Halfverse: c    bʰaviṣyāmy asukʰāviṣṭā   tvaddarśanaparāyaṇā
   bʰaviṣyāmy asukʰa_āviṣṭā   tvad-darśana-parāyaṇā /27/

Verse: 28 
Halfverse: a    darśayasva naravyāgʰra   sādʰu mām asukʰānvitām
   darśayasva nara-vyāgʰra   sādʰu mām asukʰa_anvitām /
Halfverse: c    dīnām anātʰāṃ kr̥paṇāṃ   vilapantīṃ nareśvara
   dīnām anātʰāṃ kr̥paṇāṃ   vilapantīṃ nara_īśvara /28/

Verse: 29 
Halfverse: a    evaṃ bahuvidʰaṃ tasyāṃ   vilapantyāṃ punaḥ punaḥ
   evaṃ bahu-vidʰaṃ tasyāṃ   vilapantyāṃ punaḥ punaḥ /
Halfverse: c    taṃ śavaṃ saṃpariṣvajya   vāk kilāntarhitābravīt
   taṃ śavaṃ saṃpariṣvajya   vāk kila_antarhitā_abravīt /29/

Verse: 30 
Halfverse: a    uttiṣṭʰa bʰadre gaccʰa tvaṃ   dadānīha varaṃ tava
   uttiṣṭʰa bʰadre gaccʰa tvaṃ   dadāni_iha varaṃ tava /
Halfverse: c    janayiṣyāmy apatyāni   tvayy ahaṃ cāruhāsini
   janayiṣyāmy apatyāni   tvayy ahaṃ cāru-hāsini /30/

Verse: 31 
Halfverse: a    ātmīye ca varārohe   śayanīye caturdaśīm
   ātmīye ca vara_ārohe   śayanīye caturdaśīm /
Halfverse: c    aṣṭamīṃ vā r̥tusnātā   saṃviśetʰā mayā saha
   aṣṭamīṃ vā\ r̥tu-snātā   saṃviśetʰā mayā saha /31/ ՙ

Verse: 32 
Halfverse: a    evam uktā tu sā devī   tatʰā cakre pativratā
   evam uktā tu sā devī   tatʰā cakre pati-vratā / ՙ
Halfverse: c    yatʰoktam eva tad vākyaṃ   bʰadrā putrārtʰinī tadā
   yatʰā_uktam eva tad vākyaṃ   bʰadrā putra_artʰinī tadā /32/

Verse: 33 
Halfverse: a    sā tena suṣuve devī   śavena manujādʰipa
   sā tena suṣuve devī   śavena manuja_adʰipa /
Halfverse: c    trīñ śālvāṃś caturo madrān   sutān bʰaratasattama
   trīn śālvāṃś caturo madrān   sutān bʰarata-sattama /33/

Verse: 34 
Halfverse: a    tatʰā tvam api mayy eva   manasā bʰaratarṣabʰa
   tatʰā tvam api mayy eva   manasā bʰarata-r̥ṣabʰa /
Halfverse: c    śakto janayituṃ putrāṃs   tapoyogabalānvayāt
   śakto janayituṃ putrāṃs   tapo-yoga-bala_anvayāt /34/ (E)34



Next part


This text is part of the TITUS edition of Mahabharata.

Copyright TITUS Project, Frankfurt a/M, 8.12.2008. No parts of this document may be republished in any form without prior permission by the copyright holder.