TITUS Texts: Szyrwid, Punkty kazan (Pol.)

TITUS
Szyrwid, Punkty kazan (Pol.)
Part No. 17

Date: Dom._3_Quadr.

Section: Per.

Paragraph: _
Page: 43
Reference: Lk._11_14
Page: 44
Line: 11 Ná Niedźielę Trzecią
Line: 12 Poſtu / Ewang: v Lukaßa ś. w Roz: 11.

Line: 14 W On czás: Wyrzucał Jezus czártá, ktory był niemy.
Line: 15 A gdy wyrzućił czártá, przemowił niemy: y dźi-
Line: 16 wowały ſię rzeße. A niektorzy z nich mowili: Mocą
Line: 17 Beelzebubá Kśiążęćiá czártowskiego, wyrzuca czárty.
Line: 18 Drudzy záśię kußąc, domagáli śię znáku od niego, z
Line: 19 niebá. A on widząc myśli ich, rzekł im: Káżde krole-
Line: 20 ſtwo przećiw ſobie rozdźielone, będźie ſpuſtoßonę: y d<om>
Line: 21 ná dom vpadnie. A ieśliż y ßátan rozdżielon ieſt prze-
Line: 22 ćiw ſobie: iakoż śie oſtoi kroleſtwo iego? gdyż powiedáćie,
Page: 45 Line: 1 iż ia mocą Beelzebubá wyrżuc<an> czárty: A ieśliż ia mo-
Line: 2 cą Beelzebubá wyrzucam czárty, Synowie wáßy czyiąż
Line: 3 mocą wyrzucáią? Przetoż oni ſędźiámi wáßemi będą.
Line: 4 Lecż ieśli palcem Bożym wyrzucam czárty: záiſteć przy-
Line: 5 ßło do was kroleſtwo Boże. Gdy mocárz zbroyny ſtrze-
Line: 6 że domu ſwego: w pokoiu ſą maiętnośći iego. Ale ieśli
Line: 7 mocnieyßy nadeń nadßedßy zwyćięży go: odeymie
Line: 8 wßytkę broń od niego w ktorey vfał, y korzyśći iego roz-
Line: 9 da. Ktoć nie ieſt ze mną, przećiw mnie ieſt: á kto nie
Line: 10 zgromadza zemną, ten roſproßa. Gdy duch nieczyſty
Line: 11 "wynidźie od człowielka; chodźi po mieyſcách bezwo- "
Line: 12 dnych, ßukáiąc odpoczynku. A nie nálażßy, mowi:
Line: 13 Wrocę ſię do domu mego skądem wyßedł. A przyßed-
Line: 14 ßy nayduie gi vmiećiony y vchędożony. Tedy idźie y
Line: 15 bierze z ſobą śiedmi innych duchow gorßych nád ſię: á
Line: 16 wßedßy mießkaią tam. Y sſtáwáią ſię poślednieyße
Line: 17 rzeczy człowieká onego gorße niz pierwße. Y sſtało ſię,
Line: 18 gdy on to mowił, podniożßy głos niektora niewiáſtá z
Line: 19 rzeße, rzekłá mu: Błogosłáwiony żywot ktory ćię no-
Line: 20 śił, y pierśi ktoreś sſał. A on rzekł: Y owßem
Line: 21 błogosłáwieni ktorzy słucháią słowá Bozego
Line: 22 y ſtrzegą go.

Section: I

Paragraph: _
Page: 46
Line: 2   TRZECIA NIEDZIELA POSTV.

Line: 3   PUNKT I.

Line: 5

Dwoiákie opętánie czło-
Line: 6 wieká od Dyabłá.
Line: 7

Line: 8     JEdno ieſt ná ćiele /
Line: 9     drugie ná dußy. Ná
Line: 10     ćiele rzádko / ná dußy
Line: 11     częſto ſię przydáie. Miedzy
Line: 12     temi ktorego ma ſię bárźiey
Line: 13     człowiek ſtrzec y báć ſię? kro-
Line: 14     tko pokażę. Gdy wchodźi
Line: 15     Dyabeł tylko w ćiáło ludź-
Line: 16     kie / y w onym mießka / roz-
Line: 17     máitemi ſpoſobámi tárgáiąc
Line: 18     y dręcząc ie / w tym nic nie
Line: 19     máß złego / to ieſt / vrázy Bo-
Line: 20     żey / álbo przykazánia iego
Line: 21     nárußenia / tylko ieſt bol ćiá-
Line: 22     łá y naráżenie iego / śinośći /
Line: 23

   rány / odrzucánia y miotá-
Line: 24     nia o źiemię / &c. iednym
Line: 25     ſłowem / zle y ćiężko tylko ſá-
Line: 26     memu ćiáłu / á dußy nie má-
Line: 27     ło pomaga y pożytki wielkie
Line: 28     iey dáie.

Paragraph: 1

Page: 46
Line: 31

   I. Náuczá tákie opętánie
Line: 32     na ćiele wielkiey pokory / bo
Page: 47   Line: 1     ći ktorych ćiáło czart opáno-
Line: 2     wáwßy / w nim mießkáiąc
Line: 3     trápi / bárzo ſię wſtydzą y v-
Line: 4     chodzą innych ludźi y nie
Line: 5     śmieią ná ich y pátrzyć / dla
Line: 6     zawſtydzenia. Y ták głęboko
Line: 7     vniżáią ſerce ſwoie. A to vpo-
Line: 8     korzenie ieſt bárzo zdrowe / y
Line: 9

   vżyteczne dußy. O czym ták
Line: 10     S. Chryz: Grzech / práwi /
Line: 11     gorßy ieſt / niż Dyabeł / bo
Line: 12     czart czyni ludźie pokorne. A
Line: 13     zá nie widźićie opętánych /
Line: 14     gdy do zdrowia przychodzą /
Line: 15     y wolnemi od Dyabłá ſtáią
Line: 16     ſię / iáko ſą pokorni / y pátrzyć
Line: 17     ná ludźie nieśmieią / á my
Line: 18     czyniąc niepráwośći nie wſty-
Line: 19     damy ſię.

Paragraph: 2

Page: 47
Line: 21

   2. Pomaga ná zwyćiężenie
Line: 22     pokus rozmáitych / á nabár-
Line: 23     źiey pychy y nádętośći ſercá.
Line: 24     Ták święty ieden / iako piße
Line: 25     Sulpitius / pißąc o S. Mar-
Line: 26     ćinie / nie mogąc wynioſłośći
Line: 27     ſercá w ſobie pokonáć / y po-
Line: 28

   deptáć / prośił Bogá / y vpro-
Line: 29     śił / áby go Dyabeł opętał / y
Line: 30     dręczył / áby ozdrowiawßy
Line: 31     wſtydźił ſię przed drugiemi /
Line: 32     y ták
Page: 48   Line: 1     y ták niſko o ſobie trzymał / a
Line: 2     więcey ſię nie nadymał / y nie
Line: 3     wynośił.

Paragraph: 3

Page: 48
Line: 5

   3. Y ten pożytek ieſt nie má-
Line: 6     ły / gdy tym vćiſkaniem / y
Line: 7     powłoczeniem ćiała od dya-
Line: 8     bła / płaći człowiek długi ka-
Line: 9     ránia zá ſwe grzechy / ktore
Line: 10     miał ćierpieć na tym / albo
Line: 11

   ná onym świećie. Tak świę-
Line: 12     ty Paweł iednego / ktory w
Line: 13     ćiężką ćieleſność był vpadł /
Line: 14     dyabłu podał / aby go męczył
Line: 15     ná ćiele / y tak by dußa byłá
Line: 16     zbáwiona.

Paragraph: 4

Page: 48
Line: 17

   4. Jeßcze z tego náucza ſię
Line: 18     człowiek / znáć czártá ſwego
Line: 19     nieprzyiaćielá / widząc iako
Line: 20     ieſt okrutny na niego / iáko śił
Line: 21     wielkich / ktorych ludźie żad-
Line: 22     nym ſpoſobem ſámi przez śię
Line: 23     przemoc nie mogą / áby to
Line: 24     widząc ſtrzegli ſię y z niewo-
Line: 25     li ſię iego wyrywáli / á wyr-
Line: 26     wawßy ſię takiemu Tyráno-
Line: 27     wi więcey ſię nie podawali.

Paragraph: 5

Page: 48
Line: 28     5. Vczą ſię y tego widząc
Line: 29     opętánego / iáko ten Tyran
Line: 30     dáleko ćiężey dręczy / y tár-
Line: 31     ga dußę / w ktorey mieß-
Line: 32     ka / á niż ciáło / o ktore nie ták
Page: 49   Line: 1     on ſtoi / iáko o duße / y iey v-
Line: 2     trapieniu.
Line: 3

Drugie zá ſię opętánie ná
Line: 4 dußy bez porownánia gorße /
Line: 5 á káżdego opętywa / y wßed-
Line: 6 ßy weń / iáko w domu mieß-
Line: 7 ka / ktory dopuſtcza ſię wiel-
Line: 8 kiego y ćiężkie<go> grzechu[.] Ták
Line: 9 opętał Judáßá / gdy vmyślił
Line: 10 w ſercu ſwoim wydáć / y prze-
Line: 11 dáć JEzuſa Páná / iáko piße
Line: 12

Jan S. Nię w ćiáło wßedł
Line: 13 Judaßowe / bo ćiáło ie<go> wol-
Line: 14 ne było / y nie trapił go Dya-
Line: 15 "beł; ále w dußę wlazł / gdy ią "
Line: 16

prágnieniem trochá pienię-
Line: 17 dzy viął / y związał. Tak y S.
Line: 18 Paweł piße o tych ktorzy le-
Line: 19 żą w ćiężkich grzechách. Są /
Line: 20 práwi / poimáni ku woli ie<go> /
Line: 21 to ieſt / Dyabłá. Ale co czy-
Line: 22 ni wßedßy w dußę? wiele / y
Line: 23 daleko gorżey / niż w ćiele
Line: 24 mießkáiąc.

Paragraph: 1

Page: 49
Line: 25

   I. W ćiele mießkáiąc częſto
Line: 26     ßárpa ßáty / y nagim czyni / á
Line: 27     w duße w padßy ßárpa ßáty
Line: 28     bárzo piękne / y drogie / kto-
Line: 29     remi iáko krolowá przybrá-
Line: 30     na byłá / według ſłow onych.
Line: 31

   ſtánęłá krolowá przy práwi-
Line: 32     cy twoiey w ubierze złotym.

Paragraph: 2

Page: 50 Line: 1

   2. W rzuca ćiało w ogień /
Line: 2     iáko w Ewángel: czytamy /
Line: 3     Dußę w gorße płomienia
Line: 4     miota / gdy iey ſerce y ćiáło
Line: 5     nie vczćiwemi y ſprośnemi
Line: 6

   chćiwośćiami páli / o ktorych
Line: 7     piße Apoſtoł mowiąc: zápa-
Line: 8     lili ſię w ſwey pożądliwośći
Line: 9     iáko płomieniem iakim.

Paragraph: 3

Page: 50
Line: 10     3. Miota ćiáło y dowody /
Line: 11     iáko v Márká S[.] nápiſano /
Line: 12     "y topi; ále dußę dáleko go- "
Line: 13

rzey y ſtráßniey ponurza w
Line: 14 wodźie / A ta ieſt prágnienie
Line: 15 máiętnośći / ktorey im wię-
Line: 16 cey pije / tym bárźiey prá-
Line: 17 gnie / y nie może / y nawięt-
Line: 18 ßemi bogáctwy / y wßytkie-
Line: 19 <go> świátá opánowániem ná-
Line: 20 ſyćic ſię.

Paragraph: 4

Page: 50
Line: 21

   4. Odeymuie ćiáłu zmyſły /
Line: 22     czyniąc człowieká głuchym /
Line: 23     niemym / ślepym / iáko tego /
Line: 24     o ktorym tá Ewángelia / v-
Line: 25     czynił był / &c. Ale daleko ćię-
Line: 26

   żey Dußę vráża / gdy ią ſlepą
Line: 27     czyni / áby nierozumiała cze-
Line: 28     go trzebá do zbawienia wie-
Line: 29     dźieć / y vmieć / aby nie wi-
Line: 30     dźiałá ßkáradnośći grzechow
Line: 31

   áni wieczney zguby nád ſo-
Line: 32     ba wißącey. Ogłußa áby nie
Page: 51   Line: 1

   ſłyßała / y nie ſłuchała głoſu
Line: 2     Bożego w ſercu ſwoim / áni
Line: 3     ſłow iego / ktore vſłyßáwßy
Line: 4     pohámowáła by ſię od zło-
Line: 5

   śći ſwoich. Niemą czyni / gdy
Line: 6     od modlitwy / y paćierzy od
Line: 7     vcza / gdy grzechow ſwoich
Line: 8     przed Kápłanem wyznáć
Line: 9     niedopußcza / álbo dla wſty-
Line: 10     du więtße vtáia / y mnych
Line: 11     wiele rzeczy złych dźiáła /
Line: 12     przeto też trzebá ſtrzec ſię
Line: 13     bárziey opetániá od czárta
Line: 14     ná dußy / á niż ná ćiele.

Section: II

Paragraph: _
Page: 51
Line: 16   PUNKT II.

Line: 18

Niemota dwoiáka, zła, y
Line: 19 dobra.

Line: 21

   NJemy zły / ten ieſt. I.
Line: 22     Ktory niechce grze-
Line: 23     chow ſwoich wyznáć dla
Line: 24     wſtydu / albo dla boiaźni
Line: 25     wielkrey pokuty / abo dla ma-
Line: 26     iętnośći nieſłußnie nabytey /
Line: 27     áby kápłan niekazał wroćić /
Line: 28     Ale ten ciężko błądzi. A zá
Line: 29     bowiem nie ieſt mnieyßą
Line: 30     przed człowiekiem iednym /
Line: 31     trochę ſię zawſtydźić / a niż
Line: 32     przed tyſiącámi / niezliczone-
Page: 52   Line: 1     mi / ábo przed wßytkim świá-
Line: 2     tem w dźień oſtátni / ktorego
Line: 3     czáſu obiáwi Bog / y pokaże
Line: 4     wßytkie twoie zbrodnie[.] Pow-
Line: 5     tore: Lęka ſię máłey pokuty /
Line: 6     ćienia vtrapienia iákiego / á
Line: 7

   nieboi ſię / y nielęka ſię wie-
Line: 8     cznego płomienia piekielne-
Line: 9     go / ná ktore częſto / ba / y bez
Line: 10     liczby práwie / zárábia. Tam
Line: 11

   drżeli od boiáźni / gdźie nie
Line: 12     było ſtráchu / mowi Pſalm /
Line: 13     Boi ſię iſkierki ognia / á nie
Line: 14     obáwia ſię ieźiorá ogniſte-
Line: 15     go. Nuż czy to nie głupſtwo
Line: 16     dla kopy pieniędzy / dla tro-
Line: 17     chy pożytku / ktory z krzywdą
Line: 18     bliźniego otrzymał / ſtraćić
Line: 19     kroleſtwo wieczne niebieſkie?
Line: 20     o iáko ten niemek ſtráßliwie
Line: 21     błądźi! iáko ſam ſobie ieſt
Line: 22     wielkim nieprzyiaćielem! iá-
Line: 23     ko ſámego śiebie oßukiwa!

Paragraph: 2

Page: 52
Line: 24

   2. Niemek y ten ieſt ktory ſię
Line: 25     nie modli y nie chwali Bogá /
Line: 26     mogąc to łácno y czeſto czy-
Line: 27     nić / wßytek ſię zánurzywßy
Line: 28     w rzeczách tego świata / á o-
Line: 29     no miałby człowiek częśćiey
Line: 30     ná Paná Bogá wſpomnieć /
Line: 31     ániżeli odetchnąć. Piße Jan
Line: 32

   święty o zwierzętách / ktore
Page: 53   Line: 1     widźiał w widzeniu ſwym /
Line: 2     że odpoczynku nie miáły we-
Line: 3     dnie / y w nocy mowiąc Swię-
Line: 4     ty / Swięty / Swięty Pan
Line: 5     Bog Wßechmogący.

Paragraph: 3

Page: 53
Line: 6

3. Niemek ieſt / ktory nie ná-
Line: 7 pomina / nie gromi / y nie z
Line: 8 ſuka bliżniego ſwe<go> / widząc
Line: 9 zle czyniącego / iáko to / gdy
Line: 10 kto bije niewinnego / obmá-
Line: 11 wia nieſpráwiedliwie / prze-
Line: 12 klina / y inaczey / gdy ciężko
Line: 13 grzeßy. Oſobliwie / gdy ro-
Line: 14 zumie / że zá nápomnieniem
Line: 15 iego / przeſtánie złego / ktore
Line: 16 począł czynić. Nie może ſię
Line: 17 wymowić / rzekąc / á mnie co
Line: 18 do niego / nie ieſtem iego Pá-
Line: 19

   nem? nie mogę go ſkaráć?
Line: 20     Bo ma wiedżieć / że káżdemu
Line: 21     z oſobná dał roſkazánie o bli-
Line: 22     żnim ſwoim Bog. Jeśli kto
Line: 23     widząc człowieká tonącego
Line: 24     w rzece y łácno mogąc iemu
Line: 25

   rękę / álbo laſkę podać / y ták
Line: 26     go wyrwáć z wody / nieczy-
Line: 27     ni / ćiężko grzeßy / y iáko by
Line: 28     ſam go topi / daleko ćiężey
Line: 29     grzeßy / gdy dußy / w iey zgu-
Line: 30     bie / rátunku mogąc nie daie.
Line: 31

   przykazał Bog y bydle bliż-
Line: 32     nego bładzące zápędżić do
Page: 54   Line: 1

   domu / ták też ieſliby pádło
Line: 2     na drodze / podnieść y cho-
Line: 3     wáć v śiebie / poki będźie ßu-
Line: 4     kał bliżny / á potym ie oddáć.
Line: 5     Jeſli o bydło bliżnego kázáł
Line: 6     Bog mieć ſtáránie / iáko dá-
Line: 7     leko więcey przykazał ſtáráć
Line: 8     ſię o ſámego bliżnego / á zw-
Line: 9     láßcza o dußę iego.

Paragraph: 4

Page: 54
Line: 10

   4. Niemek ieſt / kto nie mo-
Line: 11     gąc bliżnego ſwego ná dobre
Line: 12     náwieść / ani go od złego od-
Line: 13     wieść nie dáie wiádomośći
Line: 14     ſtárßym / ktorzy mogą y po-
Line: 15     winni ſą nie tylko nápomi-
Line: 16

   náć ale y ſkaráć. A ieſliby
Line: 17     ćię nie vſłuchał powiedz Ko-
Line: 18     śćiołowi / mowi / Chryſtus /
Line: 19     to ieſt ſtárßym Kośćielnym.

Paragraph: 5

Page: 54
Line: 20

   5. Niemek / ſą ſámi ſtárßy
Line: 21     kośćielni / y świeccy Goſpo-
Line: 22     darze w domach ſwoich / Oy-
Line: 23     cowie y Mátki / Náuczy-
Line: 24     ćiele / y inni / ktorzy maią
Line: 25

   pod ſwą władzą kogo / gdy
Line: 26     ich od złych ſpraw / y od wße-
Line: 27     go złego nie odwodzą / y nie
Line: 28     kárzą. O tych wßytkich ieſt
Line: 29

   nie máło / nie tylo ſłow / ále
Line: 30     y przykłádow w piſmie. I.
Line: 31     Już dobry niemek ieſt / ktory
Line: 32     prożnych ſłow nie mowi / á
Page: 55   Line: 1     prożne ſłowo ieſt / ktore / áni
Line: 2     mowiącemu / áni ſłucháiące-
Line: 3     mu nie ieſt pożyteczne. kto te-
Line: 4     dy ſtrzeże ſię tych ſłow / wo-
Line: 5     ląc milczeć / á niż fráßki mo-
Line: 6

   wić świętobliwie czyni. 2.
Line: 7     Niemek dobry / ktory vſłyßá-
Line: 8     wßy złe ſłowo od bliżniego
Line: 9     przećiw ſobie wymowione /
Line: 10     nic nie odpowiadá / wytrwa /
Line: 11     y odpußcza mu ná ſercu / iáko
Line: 12

   vczynił Dawid S. gdy nic
Line: 13     nie mowił przećiwko Semei /
Line: 14     gdy go lżył / y przeklinał złe-
Line: 15

mi ſłowy. 3. Niemek dobry /
Line: 16 ktory przećiw Bogu niewy-
Line: 17 mowi ſłowa iákiego / vſkár-
Line: 18 żáiąc ſię ná iego opátrzność /
Line: 19 ná iego ſpráwy / y ſądy táy-
Line: 20 ne / w chorobách / w ßko-
Line: 21 dách / w przypádkách ćięż-
Line: 22 kich / nic nie śmie mowić / łecz
Line: 23 we wßytkim chwali Boga /
Line: 24 Jeßcze gdy ſię nie boży áni
Line: 25 przyśięga nieſpráwiedliwie.
Line: 26 Tak też y przećiw Swiętym
Line: 27 Bożym żadnego nie mowi
Line: 28 ſłowá / ktoreby miáło vrażáć
Line: 29 cześć ich / y ſłáwę: Jednym
Line: 30 ſłow ktory ſię ſtrzeże wßel-
Line: 31 kiey nieprzyſtoynośći / krzywd / y fałßow wßelakich w mo-
Line: 32 wie ſwoiey / &c.

Section: III

Paragraph: _
Page: 56
Line: 2   PUNKT III.

Line: 3

Line: 4   Pięć ſpoſobow ktoremi
Line: 5   mamy wymiátáć Diabel-
Line: 6   ſtwo, to ieſt, wſzelkie
Line: 7   grzechy.

Paragraph: 1

Page: 56
Line: 8

   I. SPoſob ieſt / wykliná-
Line: 9     nie przez przyßły ſąd
Line: 10     ſtráßliwy Boży / tak Kośćioł
Line: 11     czyni / gdy z ćiałá czártá chce
Line: 12     wyrzucić / roſkázuie mu wy-
Line: 13     niść ſtráßąc go ſądem Bo-
Line: 14     żym. Tym ſpoſobem może
Line: 15     być wyrzucony Dyabeł / to
Line: 16     ieſt / grzech z dußy / gdy ſobie
Line: 17     człowiek przypomina / ſąd ſći-
Line: 18     ſły / y bárzo ſtráßliwy Boży /
Line: 19     ktory ze wßytkich / y ná-
Line: 20     mnieyßych grzechow będźie
Line: 21     ſądżił.

Paragraph: 2

Page: 56
Line: 22     2. Drugi ſpoſob / Dymem
Line: 23     może byc wykurzony Dyá-
Line: 24

   beł / iáko czytamy v Tobiáßá
Line: 25     S. Tak y z duße może bydż
Line: 26     wyrzucony dymem onym /
Line: 27     ktory ná wieki ſię kurzyć bę-
Line: 28     dźie iáko piße Jan S. A dym
Line: 29

   męki ich wſtępować będźie
Line: 30     ná wieki wiekow / á nie máią
Line: 31     odpoczynku / (w piekle będą-
Line: 32     cy) we dnie y w nocy. Kto
Page: 57   Line: 1     ten dym pocznie vważáć / łá-
Line: 2     cno y nie odwłocznie wyrzući
Line: 3     z śiebie Dyabłá / ábo iego
Line: 4     ſpráwy / to ieſt / wßęlákie
Line: 5

grzechy.

Paragraph: 3

Page: 57
Line: 6

   3. Spoſob. Poſt wyrzuca
Line: 7     Dyabłá / iáko powiáda ſam
Line: 8     Pan. Ciáło náße ieſt / przez
Line: 9     ktore nabárźiey człowiek grze-
Line: 10     ßy / y Bogá obraża / á ćiáło
Line: 11     pießczone / wytuczone / czer-
Line: 12     ſtwe / y rozpußczone[.] Kto te-
Line: 13     dy poſtem / y innym vmár-
Line: 14     twieniem ćiáło vymuie / y
Line: 15     ſłábße czyni / ná wodzu ie
Line: 16     trzymáiąc / y oſtro ſię z nim
Line: 17     obchodząc / ten ſię vſtrzeże
Line: 18     "złośći; y ieſli w iákich był / "
Line: 19     bez prácy ż nich może wy-
Line: 20

   brnąc. Jako Niniwitowie
Line: 21     powſtáli z grzechow / y wy-
Line: 22     báwili ſię od zguby poſtem.

Paragraph: 4

Page: 57
Line: 23

   4. Spoſob. Modlitwá / O
Line: 24     ktorey także / mowi Pan / że
Line: 25     Modlitwá wypędza Dya-
Line: 26     błá. Y w páćierzu mowim:
Line: 27     Niewodz nas w pokußenie /
Line: 28     to ieſt / nie dopußczay nam w-
Line: 29     paść w grzech / ná ktory nas
Line: 30     kuśi dußny nieprzyiaćiel.

Paragraph: 5

Page: 57
Line: 31     5. Spoſob. Hárfá / o tey czy-
Line: 32     tamy / gdy Sáulá Krola
Page: 58   Line: 1

Zydowſkiego dręczył Dya-
Line: 2 beł / tedy Dawid gráiąc ná
Line: 3 Arfie odpędzał od niego. Ták
Line: 4 káżdy człowiek będący w grze-
Line: 5 chu iákim / wypędźi go / gdy
Line: 6 pocznie gráć ná Hárfie / to
Line: 7 ieſt / gdy pocznie myślić ſobie
Line: 8 o Pánie <scap>Iezusie</scap> ná krzyżu
Line: 9 rozpiętym: gdy pocznie ſłu-
Line: 10 cháć dußá iego / bárzo mile
Line: 11 brzmiących śiedmiu ſtrun ie-
Line: 12 go / to ieſt / śiedmiu ſłow ie-
Line: 13 go / ktore na krzyżu wyrzekł.
Line: 14 Abo gdy ogląda żyły ie<go> wy-
Line: 15 ćiągnione / gdy kośći / y człon-
Line: 16 ki / gdy wßytko ćiało na-
Line: 17 świętße ze krwáwione / pośi-
Line: 18 niałe / ran / y vrázow pełne / y
Line: 19 mąk / przypomni ſobie / nie
Line: 20 śćierpi v śiebie ſpraw Dya-
Line: 21 belſkich / grzechow wßelá-
Line: 22 kich / wyrzućić ie poſpießy ſię.
Line: 23 Ták Hárfe wykłáda Bernat.
Line: 24 święty.

Section: X

Paragraph: _
Page: 58
Line: 27   PVNKT IV.
Line: 28

Line: 29   Po wyrzuceniu Dyabel-
Line: 30   ſtwá czworákie Kroleſtwo
Line: 31   Boże przychodźi do
Line: 32   człowieká.
Page: 59   Line: 1   CZłowiek ktory wyrzuca
Line: 2   z śiebie ćiężkie grzechy /
Line: 3   ſtáie ſię Synem Bożym przy-
Line: 4   ſpoſobionym / á ieſli ſynem /
Line: 5   tedy y dźiedźicem: á dźiedźić
Line: 6   máiętnośći oycá ſwego / iáko
Line: 7   z przyrodzenia ſobie náleżyte
Line: 8

bierze: Bog zá ſię ma czwo-
Line: 9   rákie kroleſtwo / ktore káżde-
Line: 10   mu Synowi ſwemu przyſpo-
Line: 11   ſobionemu dáruie.
Line: 12   Pierwße Kroleſtwo / ieſt
Line: 13

wßytek świát: ten ieſt ſprá-
Line: 14   wiedliwych ſynow Bożych /
Line: 15   o czym ták Apoſtoł S. mowi /
Line: 16   pißąc o dobrych / ktorzy byli
Line: 17

Synowie Boży: Wßytkoć
Line: 18   ieſt wáße / bądź świát / bądź
Line: 19   żywot. Drugie kroleſtwo /
Line: 20   ieſt Kośćioł / ten ieſt pełen
Line: 21

dobr niebieſkich / miłośći Bo-
Line: 22   żey / y wßelkich dárow / Sá-
Line: 23   krámentow / y záſług Chry-
Line: 24   ſtuſowych / to wßytko náleży
Line: 25

Synom Boſkim. Cić to oſią-
Line: 26   gáią / y ſtáią ſię bagátemi w
Line: 27   oczách Bożych. Jch to dáry /
Line: 28   ich to ſkárby / ktore Chryſtus
Line: 29   śmierćią ſwą zgromądżił kto-
Line: 30   ry włáſnemu Synowi nie
Line: 31   przepuśćił / ále go zá nas
Line: 32   wßytkich wydał / iákoż też

Page: 60 Line: 1 wßytkie<go> z nim nie dárowáł
Line: 3

   Trzećie kroleſtwo ieſt / ktore
Line: 4     w nas ſámych nayduie ſię / to
Line: 5     kroleſtwo ieſt miłośći Bożey /
Line: 6     rzeczą ſámą będącey / y kro-
Line: 7     łuiącey w dußy / ze wßytkie-
Line: 8     mi innemi dárámi Bożemi /
Line: 9

   iáko / práwi / grzech krolował
Line: 10     na śmierć / ták też y łáſká
Line: 11     krolowáła przez ſpráwiedli-
Line: 12     wość ku żywotowi wieczne-
Line: 13     mu / mowi Páweł S.
Line: 14

   Cwárte kroleſtwo / ieſt
Line: 15     niebieſkie / y náleży tylko
Line: 16     Synom Bożym / ktorzy
Line: 17     wyrzucáli z śiebie Dyabłá /
Line: 18     to ieſt / grzechy / y nie ſą Sy-
Line: 19     námi czártowſkiemi / iáko
Line: 20     drudzy wßyſcy / ktorzy leżą
Line: 21

   w nich / iáko ſam mowi Pan /
Line: 22     grzeßnym: Wy / práwi / ie-
Line: 23     ſteśćie z oycá Dyabłá. Sá-
Line: 24     mi tedy Synowie Boży / má-
Line: 25     ią kroleſtwo niebieſkie Oycá
Line: 26

ſwego / iáko ſam też Pan po-
Line: 27 wiáda: Podźćie / práwi / bło-
Line: 28 goſłáwieni oycá mego / otrzy-
Line: 29 mayćie kroleſtwo w<am> zgoto-
Line: 30 wáne od záłożenia świátá.
Line: 31

Section: V

Paragraph: _
Page: 60
Line: 32

PVNKT V.

Page: 61 Line: 2

Wyrzucał <scap>Iezvs</scap> Dyabła.
Line: 3 czego ſię z tych słow ma-
Line: 4 my vzyć?

Line: 5

PJękne y bárzo potrzebne
Line: 6 nam náuki / w tym ſło-
Line: 7 wie (Wyrzucał) zámykáią
Line: 8 ſię: Bo nie bez przyczyny nie
Line: 9 mowił Ewangeliſtá / wyrzu-
Line: 10 "ćił Dyabłá; ále wyrzucał. "
Line: 11 Nie záraz / nie z prętká to v-
Line: 12 czynił / lekko go wyrzucał.
Line: 13 mogłći w práwdźie y záraz /
Line: 14 iedn<ym> ſłowem go wymknąc /
Line: 15 iednák chćiał z lekká / chcąc
Line: 16 nas náuczyć / iáko z nas ma-
Line: 17

my wymiatáć Dyabelſtwo /
Line: 18 to ieſt grzechy wßelkie / kto-
Line: 19 rych nie możem iednym ſło-
Line: 20 wem / ábo trzemá wyrzućić.
Line: 21 Kto ſprętká nie nágotowá-
Line: 22 wßy ſię / nic nie myśliwßy /
Line: 23 nie policzywßy / nie uważy-
Line: 24 wßy złości / y ſproſnośći ich /
Line: 25 nie porußywßy w ſobie żálu
Line: 26 "ſerdecznego; nie vſtánowi- "
Line: 27 wßy przedśięwżięćiá / ná po-
Line: 28 tym ſtrzeć ſię ich / y chronić
Line: 29 ſię porywczo przypádßy do
Line: 30 Kápłaná / prętko / y bárzo ſię
Line: 31 ſpießąc powiáda grzechy (iá-
Line: 32 koby tá rzecz miała być má-
Page: 62 Line: 1 ła y łácna / á nie wielka / y do-
Line: 2 brze prácowita / w ktorey
Line: 3 idźie o wieczne dußy zbáwie-
Line: 4 nie / ieśli przyſtoynie vczyni /
Line: 5 álbo o wieczną zgubę / ieſli
Line: 6 nikczemnie to odpráwi / ten
Line: 7 nigdy niewyrzući tych Dyá-
Line: 8 błow z śiebie / ktorych trze-
Line: 9 bá z wielką vwagą / z pilno-
Line: 10 śćią y vśiłowániem wyrzu-
Line: 11 cáć. Zły ſpoſob miedzy lud
Line: 12 Chrzesćiáńſkim záwziął ſię
Line: 13 y ßyrzy ſię co dźień tego wie-
Line: 14 ku náßego / ktory / rzeczy do
Line: 15 zbáwienia należące dußy / o
Line: 16 prędká y nie vważnie czyni.
Line: 17

   Przećiwnym zás ſpoſobem
Line: 18     co do ćiáłá náłeży z wielkim
Line: 19     ſtárániem / y oſtrożnie dźia-
Line: 20     łá. Náprzykłád: gby po-
Line: 21     winien ieſt Mßy S[.] ſłucháć /
Line: 22     tedy czáſem záśnie / czáſem
Line: 23     pogląda po kośćiele / ná wßy-
Line: 24     "tkie ſtrony oczy miotáiąc; "
Line: 25     ßepce z drugiemi vśmiecha
Line: 26     ſię: prágnie áby Kápłan
Line: 27     "prętko Mßą odpráwił; á nie "
Line: 28     báwił ich przy niey / Już kie-
Line: 29     dy ſię modli / tylko ięzyk / y
Line: 30     wárgi rußá / á ſerce lata po
Line: 31     "świećie; gdy ſłucháią ſłowá "
Line: 32     Bożego pułgodźiny / zda ſię
Page: 63   Line: 1     im pułtory / teſknią / iáko
Line: 2     bodźcámi zięći / wiercą ſię iá-
Line: 3     ko ná mrowiſku śiedząc.
Line: 4

   Przećiwnym ſpoſobem / gdy
Line: 5     poczną o prożnośćiách mo-
Line: 6     wić / żártowáć / vśmiecháć
Line: 7     ſię / przez cáłą noc ládáco mo-
Line: 8     wić / nie ćiężko. Gdy poczną
Line: 9     pić / przez cáły dźień łechtáć /
Line: 10     nie teſkno. Ták też dla doſtą-
Line: 11     pienia pieniążká ſwarzyć ſię /
Line: 12     przyśięgáć / wßytek rynek z-
Line: 13     biegáć / godzić ná zyſk iáki /
Line: 14     choć deßcz idźie / márźnie /
Line: 15     ſłońce páli / zdáśie lekko / nie
Line: 16     "robotá; ále gránie iákieś mi- "
Line: 17     łe. Nuż tłuc ſię po miáſtách /
Line: 18     po rozmáitych drogách / pły-
Line: 19     nąć przez morze dla towá-
Line: 20     row y zyſku z nich / nie máią
Line: 21     tego ſobie zá prácą[.] Tákie ieſt
Line: 22     ſtáránie o ćiáło / tákie nied-
Line: 23     bálſtwo o dußy! Przez rok
Line: 24     rozmáitemi grzechámi Paná
Line: 25     Bogá obráżał / co dźień wie-
Line: 26     le myślą / wiele mowa / wie-
Line: 27     le vczynkiem zgrzeßąc: á przez
Line: 28     czwártą część godźiny / chce
Line: 29     Dyabelſkie ſpráwy z prętká /
Line: 30     y iednym rázem wyrzućić / iá-
Line: 31     ko to może być? iáko wßytko
Line: 32     przypomniß nic niemyśli-
Page: 64   Line: 1     wßy? iáki żal y zbrzydżenie
Line: 2     będźieß miał / grzechowey
Line: 3     złośći w ſercu nie vważyw-
Line: 4     ßy? iáko ſię ich będźieß nápo-
Line: 5     tym ſtrzegł / ich ſproſnośći
Line: 6     nie przypátrzywßy ſię? Te-
Line: 7     go tedy vczył nas Pan JE-
Line: 8     zus / kiedy wyrzucał Dya-
Line: 9     błá nie ſprętká / áłe pomá-
Line: 10

łu / y iákoby z przypátrowá-
Line: 11 niem ſię y z vwágą.
Line: 12 Drugá náuka. Nie może
Line: 13 być Dyabeł ze wßytkim oraz
Line: 14 wyrzucony. Wiele złego po-
Line: 15 zoſtáie po iego wyrzuceniu /
Line: 16 á tych nie wyrzuciwßy oſta-
Line: 17 tkow iego / znowu ſię wraca
Line: 18 Dyabeł / á nie ieden / ále z to-
Line: 19 wárzyſtwem / y ſtáią ſię oſtá-
Line: 20 tnie rzeczy człowieká tego /
Line: 21 gorße niż pierwße były.
Line: 22 Po wyrzuceniu tedy Dyá-
Line: 23 błá / to ieſt / po Spowiedźi /
Line: 24 przyſtoynie przed Kápłan
Line: 25 vczynioney / y po otrzymániu
Line: 26

   odpußczenia grzechow / zo-
Line: 27     ſtáie w człowieku zły náłog /
Line: 28     ktorego nábył częſto grzeßąc /
Line: 29     Ten nie wyrzuca ſię z duße / y
Line: 30     z ćiáłá weſpoł z grzechámi /
Line: 31     ále tylko ſáme grzechy giną /
Line: 32     y nißczeią przy Sákramenćie
Page: 65   Line: 1

   pokuty ś. Jeſt grzeßnik / ia-
Line: 2     ko drzewo gáłęziſte / máiące
Line: 3

   korzeń głęboko w źiemie pu-
Line: 4     ßczony / gdy żałuie / y wypo-
Line: 5     wiáda grzechy ſwoie kápła-
Line: 6     nowi / tedy iáko śiekirą iáką
Line: 7     Sákrámentem pokuty wy-
Line: 8     "ćina drzewo / y wali; ále nie "
Line: 9     wyćina korzenia / ze pniem
Line: 10     ſwoim / y przeto ieſli nic wię-
Line: 11     cey około niego nie czyni / te-
Line: 12     dy z korzenia y ze pnia látoro-
Line: 13     śle wypußczáią ſie / y sſtáie
Line: 14     śie krzak gęſty / y ßyroki / y
Line: 15     potym miáſto iednego drze-
Line: 16     wá wiele nárośćie. Vćiąw-
Line: 17     ßy tedy grzechy iáko drzewo
Line: 18     iákie / maß wyćiąc pień y z
Line: 19     korzeniem / to ieſt: zwyczáie
Line: 20     twoie złe do wielu grzechow.
Line: 21     Jeden korzeń ieſt pijáńſtwá /
Line: 22     drugi nieczyſtośći / trzeći gnie-
Line: 23     wu / y tym podobne. Tego
Line: 24     nie wyćiąwßy / znowu łácno
Line: 25     y prętko vpije ſię / y w nieczy-
Line: 26     ſtość w pádnie / &c. O tych
Line: 27     złych ſkłonnośći wygnánie
Line: 28

   Dáwid prośi Bogá: Jeßcze
Line: 29     więcey omyi mię od nieprá-
Line: 30     wośći moiey. Już był od
Line: 31     grzechu omyty / gdyż mu Pro-
Line: 32     rok iuż powiedźiał był / że mu
Page: 66   Line: 1

   odpußczony był grzech iego /
Line: 2     mowiąc: Pan też przenioſł
Line: 3     grzech twoy / nie vmrzeß.
Line: 4     Jeſliż był odpußczony / y z
Line: 5     myty grzech / iákoż prośi áby
Line: 6     był więcey omyty? Rozu-
Line: 7     mie ſię tu omycie / nie od grze-
Line: 8     chu / ale od náłogu złego.
Line: 11

Line: 12     Potrzećie / Trzebá ießcze
Line: 13     y inne oſtátki wyrzućić tego
Line: 14     Dyabelſtwá / á te ſą káránia
Line: 15     doczeſne / po odpußczeniu
Line: 16     wiecznych / ogniá nigdy nie
Line: 17     gaſnącego. Abowiem odpu-
Line: 18     śćiwßy P. Bog grzech y ka-
Line: 19     ránie wieczne / przyſtoynie po
Line: 20     kutuiącemu / zoſtáwuie ſwey
Line: 21     ſpráwiedliwośći karánie /
Line: 22     ktore ná tym / álbo ná onym
Line: 23     świećie / ma być wypełnione
Line: 24

   do czáſu / ktory on ſam / iako
Line: 25     ten / ktory dobrze zna złość
Line: 26     grzechu náznáczy. Y ten o-
Line: 27

   ſtátek trzebá wyrzucáć czę-
Line: 28     ſtemi poſty / y modlitwámi /
Line: 29     y vczynkámi miłośiernemi.
Line: 30     Ták czynił Dáwid ś. płakał
Line: 31     gorzko co noc: Będę omywał
Line: 32     ná káżdą noc łożko moie łzá-
Page: 67   Line: 1     mi memi / będę polewał po-
Line: 2

śćiel ſwoie[.] Pośćił też: vniża-
Line: 3 łem / práwi / poſt dußę moię.
Line: 4 To vczynił po odpußczeniu
Line: 5 grzechu. Czemu? aby długi
Line: 6 karánia doczeſnego wypła-
Line: 7 ćił.
Line: 8

   Poczwárte / ieſt ießcze oſtá-
Line: 9     tek y ten Dyabłá / niemoc / á-
Line: 10     ſłábość do dobrych vczyn-
Line: 11     kow. Czuie ſię człowiek bárzo
Line: 12     mdłym / iako kto po gorącz-
Line: 13     ce / nie záraz do mocy y śiły
Line: 14     przychodźi / ále ledwo może
Line: 15

izbę przeiść / choćiáż go iuż
Line: 16 opuśćiłá gorączka / y iuż ſię
Line: 17 więcey nie wraca / ták czło-
Line: 18 wiek y na dußy bárzo ſłábie-
Line: 19 ie przez grzech / y obrzućiwßy
Line: 20 go od śiebie nie záraz ozdro-
Line: 21 wieie / ale długo cherla y ſłá-
Line: 22 bość w ſobie czuie. Y ten po-
Line: 23 máłu odrzucá ſię oſtátek: bo
Line: 24 przez dobre vczynki co dźień
Line: 25 sſtáie ſię mocnieyßy / a pot<ym>
Line: 26 doſtátecznie zdrowy zoſtáie.

Section: VI

Paragraph: _
Page: 67
Line: 29   PVNKT VI.

Line: 30

Line: 31 Iáko Chriſtus Dyábłá
Line: 32 zwyćiężył?

Paragraph: 1

Page: 68
Line: 1

   I. Pobrał mu oręże / kto-
Line: 2     remi ludźie gubił / we-
Line: 3     dług ſłow onych Jſáiaßá:
Line: 4     Járzmo ćiężaru iego y łaſkę
Line: 5     rámienia iego / ſceptr wycią-
Line: 6     gaczá iego zwyćiężyłeś iáko
Line: 7     w dźien Madian. Wydarł
Line: 8     to Chryſtus iáko Dáwid ko-
Line: 9     ronę Melchom / porwał z
Line: 10     głowy iego / y vczynił ſobie z
Line: 11     niey koronę. Ten Melchom
Line: 12     był Bog Ammonitow kto-
Line: 13     rego oni krolem ſwym názy-
Line: 14     wáli / y był Dyabeł / ábo znák
Line: 15     iego / Temu tedy krolowi z
Line: 16     głowy zdźieráiąc Dáwid /
Line: 17     znáczył CHryſtuſá / ktory to
Line: 18     czártu miał vczynić czáſu
Line: 19     ſwego.

Paragraph: 2

Page: 68
Line: 21

   2. Wypedźił ze wßytkiego
Line: 22     świátá / w ktorym páno-
Line: 23     wał. Teraz Kśiąże tego
Line: 24     świátá precz wyrzucone bę-
Line: 25     dźie. Żył ná źiemi obracáiąc
Line: 26     ſię y przechodząc ią wßytką
Line: 27

   ten wąż / á mieczem ſwoim
Line: 28     twárdym / y wielkim groźił
Line: 29

   ſię Pan Bog ząbić go / iako
Line: 30     piße Jſaiaß: Ten miecz ieſt
Line: 31     CHryſtus w człowieczeń-
Line: 32     ſtwie naßym przyiętym / kto-
Page: 69   Line: 1     ry męką y śmiercią ſwoią /
Line: 2     iáko mieczem węża tego po-
Line: 3     śiekał. Mießkał ná powie-
Line: 4

   trzu z ktorego ſtrzáły ogni-
Line: 5     ſte wypußczał ná ludźie y
Line: 6

   miotał. Nazywa go Apoſt:
Line: 7     Kśiążęćiem powietrza / y in-
Line: 8     nych z nim Dyábłow dźier-
Line: 9     żawcámi ćiemnośći. A Chry-
Line: 10     ſtus ná powietrze wywyżßo-
Line: 11     ny ná krzyżu wypędźił go.
Line: 12

   Mießkał ná morzu / y w wo-
Line: 13     dách / y názywał ſię Welory-
Line: 14     bem / y tam go ſtarł Chry-
Line: 15

   ſtus / iáko rzekł Jſai: Zabiie
Line: 16     wielorybá / ktory ieſt w mo-
Line: 17     rzu.

Paragraph: 3

Page: 69
Line: 18

   3. Nie tylko zewßąd ieſt
Line: 19     wyrzucony / ale y záwſtydzo-
Line: 20     ny / y wyśmiany ieſt / to po-
Line: 21     kázuie figura. Senacheryb
Line: 22     przechwalał ſię / iakoby wßy-
Line: 23     tek świat opánowawßy / y
Line: 24     iáko ptaßęta z gniazdá po-
Line: 25     brawßy. Y nie było / práwi /
Line: 26     ktoby piorem rußył przećiw-
Line: 27     ko mnie / y gębę otworzył.
Line: 28     Ale był záwſtydzony y z ſro-
Line: 29     motą zwroćił ſię do źiemi
Line: 30     ſwoiey. Toż vczynił y Chry-
Line: 31     ſtus Dyábłu / nie tylo ſam
Line: 32     przez śię iego zawſtydzáiąc /
Page: 70   Line: 1     ále y ſłábym ſwym ſługom
Line: 2     podáiąc go ná śmiech / y ná
Line: 3     igrzyſko / iáko ſię pokązuie z
Line: 4

ſłow onych: Smok ten kto-
Line: 5 regoś ſtworzył ku náigráwá-
Line: 6 niu: Abowiem iáko ta rybá
Line: 7 wielka / ſmokiem názwána
Line: 8 od małych ginie rybek / gdy v-
Line: 9 gániaiąc ſię zá niemi ná
Line: 10 brzeg wypada / á wodá pręt-
Line: 11 ko ſię wracáiąc opußczá ią
Line: 12 ná piáſku / y tam ginie / y tak
Line: 13 na pośmiech iakoby máłym
Line: 14 ſię wydaie / Ták ſię sſtáie y
Line: 15 Dyábłu / náśmiewáią ſię z
Line: 16 nie<go> nie tylko mężowie / ale /
Line: 17 y małe dźiátki / y młodżiu-
Line: 18 chne pánieńki / od ktorych z
Line: 19 ſromotą ſwą wielką bywa
Line: 20 zwyćiężon.

Paragraph: 4

Page: 70
Line: 21

   4. Związał go łáncuchami /
Line: 22     y wrzućił go do więzienia / y
Line: 23     zápieczętował: Ták piße Jan
Page: 70   Line: 24

   S[.] Widźiałem / práwi / An-
Line: 25     yołá z ſtępuiącego z niebá /
Line: 26     máiącego klucz przepaśći / y
Line: 27     łáncuch wielki w ręce ſwo-
Line: 28     iey? y vchwycił ſmoká węża
Line: 29     ſtárego / ktory ieſt Dyabeł y
Line: 30     ßatan y związał go ná ty-
Line: 31     śiąc lat / y wrzućił go w prze-
Line: 32     paść / y zamknął y zápieczę-
Page: 71   Line: 1     tował nád nim. Przez ktore
Line: 2     ſłowá dáie ſie wiedźieć / że
Line: 3     ieſt moc odięta Dyabłu / áby
Line: 4     nie vráżał ludźi / y ńie gubił
Line: 5

ich. Y przeto dźiwuie śie S.
Line: 6 Auguſtyn głupſtwu tego
Line: 7 Chrześćiániná / ktory dáie ſię
Line: 8 temu pſu łáncuchem vwią-
Line: 9 zánemu vkąśić. Pátrzćie /
Line: 10 práwi / Bráćia iáko głupi
Line: 11 ieſt ten człowiek / ktore<go> pies
Line: 12 łancuchem vwiązány kąſa.
Line: 13

   Ty do niego przez złe vkochá-
Line: 14     nie nie przyſtępuy / á on do
Line: 15     ćiebie nie będźie mogł przy-
Line: 16     bliżáć ſię / ßczekáć może / mio-
Line: 17     táć ſię może / ále vkąśić nie
Line: 18     może / tylo chcącego. Jeſt te-
Line: 19     dy zá co Pánu náßemu dźię-
Line: 20     kowác / ktory ták ſrogiego
Line: 21     nieprzyiaćielá náßego poko-
Line: 22     nał / y ze wßytkim go w ni-
Line: 23

wecz obroćił. Jeſt z czego ſię
Line: 24 weſelić / iáko pobudza Pro-
Line: 25 rok: Swięć Judo święta
Line: 26 twoie / y oddawáy śluby
Line: 27 twoie: Bo nie przyda wię-
Line: 28 cey / áby przeßedł po tobie
Line: 29 Belial / wßytek zginął. Ale
Line: 30 czemuż czart / tak od Páná
Line: 31 przemożony / wielu ießcze z
Line: 32 Chrześćian gubi? A iáko w
Page: 72 Line: 1 Ewángeliey ſłyßáłeś / ieden
Line: 2 wyrzucouy / nie ieden / ále z
Line: 3 śiedmią gorßych wráca ſię /
Line: 4 y gdzie był przedtym gośći
Line: 5 tám poczyna iákoby goſpo-
Line: 6 dárzem być / y co dźiennym
Line: 7 obywátelem.
Line: 8 Sam ſobie człowiek wi-
Line: 9

   nien / do ktorego wraca ſię
Line: 10     Dyábeł wyrzucony. Ná-
Line: 11     przod / że wymiata dom / to
Line: 12     ieſt: Dußę ſwą / wyrzucáiąc
Line: 13     z niey cnoty święte / miłość
Line: 14     Boża / nábożeńſtwo / ćierpli-
Line: 15     wość / pokorę ſercá / miło-
Line: 16

śierdżie / y inne cnoty. Pot<ym>
Line: 17 przybiera dom ſwoy / y iáko-
Line: 18 by oponámi obija śćiány
Line: 19 złemi náłogámi ſwemi / prze-
Line: 20 klęſtwy / ſwárámi / pijan-
Line: 21 ſtwy / nieczyſtośćiámi / nie
Line: 22 nawiśćią bliźniego / y inne-
Line: 23 mi złośćiámi.
Line: 24

   Abo też prżez ten vbior /
Line: 25     mogą ſię rozumieć rożne dá-
Line: 26     ry przyrodzone: rozum wiel-
Line: 27     ki / vmieiętnosć / wymowa /
Line: 28     &c. dużosć / y piękność ćiáłá /
Line: 29     ktore wßytkie obráca ná roż-
Line: 30     máite grzechy / y obrázy Bo-
Line: 31     że / á zátym Dyábeł przycho-
Line: 32     dzi do niego mile y łácno.

Paragraph: 3

Page: 73 Line: 1

Po trzećie / że znáyduie D<om>
Line: 2 prożny. Prożny dom Dußy
Line: 3 ieſt / gdy w niey nie mießká
Line: 4 Bog. prożnuie / gdy dobrych
Line: 5 vczynkow nie czyni / Czárt te-
Line: 6 dy widząc tak ſpoſobny dom
Line: 7 ſobie od człowieká wygoto-
Line: 8 wány / znowu ſię do niego
Line: 9 wraca / iáko Pan powiáda /
Line: 10 y dáleko gorzey z człowieki
Line: 11 ſię dźieie niż przed tym.

Section: VII

Paragraph: _
Page: 73
Line: 13   PVNKT VII.

Line: 15

Iáko Dyábeł nawiętſzy Ię-
Line: 16   zycznik, ſtáie śie Niem-
Line: 17   kiem, y ludźie niememi
Line: 18   czyni?

Line: 20     WJelki dźiw / y rzádka
Line: 21     nowiná widźieć Dya-
Line: 22

   błá niemego / nád ktorego
Line: 23     niemáß bárźiey ięzycznego.
Line: 24     Przetoż y Pan / widząc go
Line: 25     wielce mownego / roſkazo-
Line: 26     wał aby milczał. Y ná dru-
Line: 27     gim mieyſcu / powiáda E-
Line: 28     wángeliſta / iż nie dopußczał
Line: 29     im powiadáć / że go ználi. Pi-
Line: 30     ße Jan S[.] w obiáwieniu
Line: 31     ſwoim / o beſtiey (przez ktorą
Line: 32     znaczy ſię Dyábeł) że iey dá-
Page: 74   Line: 1     ne ſą vſtá mowiące wielkie
Line: 2     rzeczy / y blużnierſtwá. Jákoż
Line: 3     ten wielomowny może być
Line: 4     niemkiem?
Line: 5

   Jeſt niemym ná dobre /
Line: 6     wielomownym na złe: nigdy
Line: 7     on vſt ſwych nie otworzył / y
Line: 8     nie otworzy ná wyznánie
Line: 9     grzechu ſwego / ná vbłágá-
Line: 10     nie Bogá: Wrotá páßczeki
Line: 11     iego kto otworzy? mowi
Line: 12

   Job / ále ná blużnienie zá-
Line: 13     wżdy mą otwártą páßczekę.
Line: 14

   Mowiłá Beſtia / iako ſmok /
Line: 15     ſerce iego zatwárdnieie iáko
Line: 16     kámień y zbiie śie iako kowál-
Line: 17     ſka nakowalnia mowi Job[.]
Line: 18     S. Grzegorz ták to wykłá-
Line: 19     da: Serce meprzyiaćiela ſtá-
Line: 20     rego / iáko kámien ſtwár-
Line: 21     dnieie: bo żádną náwrocenia
Line: 22     pokutą nie będźie zmiękczo-
Line: 23     ne / A iáko kowalnią / choć czę-
Line: 24

   ſto biia / nigdy iednák naczy-
Line: 25     nia vżytecznego z niey nie ro-
Line: 26     bią / ták y dyábeł / choć wiele
Line: 27     ćierpi dobrym być nie może.

Line: 31     Ná toż y człowiekowi gę-
Line: 32     bę zámyka / ktorego opánuie /
Page: 75   Line: 1

   Język wiąże / nie dáie ſłowá
Line: 2     wymowic. Tákći Dáwidá
Line: 3     niemym vczynił / y długo
Line: 4     trzymał ięzyk iego záwiązá-
Line: 5     ny węzłem mocnym / gdy
Line: 6     wpadßy w ćiężkie grzechy /
Line: 7     nie dáwał ſię winnym przed
Line: 8     Bogiem / y nie wyznáwał
Line: 9     "ich; áż przyßedł do niego "
Line: 10     Prorok / y pokazáł ćiężkość
Line: 11     ich. Terazże niemek przemo-
Line: 12     wił one ſłowá pełne ſerdecz-
Line: 13

   nego bolu / y ſkruchy: Zgrze-
Line: 14     ßyłem Pánu. Częſto potym
Line: 15

   ſkarżył ſam ná ſię / że ták dłu-
Line: 16     go milczał. Jżem / práwi /
Line: 17     milczał zaſtárzáły ſię kośći /
Line: 18     to ieſt: żem nie wyznáł grze-
Line: 19     chu mego / przed Bogiem /
Line: 20     záſtárzáły ſię kośći / moc / y
Line: 21     śiła dußy moiey / y wßytkie
Line: 22     cnoty w niey znißczáły we
Line: 23     mnie / iáko w ſtárym ſłábieie
Line: 24

   wßytko.
Line: 25     Ná żłe zá ſię náder mow-
Line: 26     nym czyni / tenże nieprzyia-
Line: 27     ćiel dußny káżdego / ktorego
Line: 28

   opánuie. Dźiwne rzeczy pi-
Line: 29     ße Jakub święty Apoſtoł o
Line: 30     Języku zápalonym od ognia
Line: 31     piekielnego. Język / práwi /
Line: 32     poſtánowiony ieſt miedzy
Page: 76   Line: 1     członkámi náßemi / ktory płu-
Line: 2     gáwi wßytko ćiá {ł }o / y zápa-
Line: 3     la koło národzenia náßego.
Line: 4     (świát wßytek) zápalony od
Line: 5     ognia piekielnego (od Dyá-
Line: 6

   błá) Język pali / y w niwecz
Line: 7     obraca domy: obmowcá y
Line: 8     dwuięzyczny przeklęty: Bo
Line: 9     wielu zámießá pokoy máią-
Line: 10     cych. Język trzeći / wzrußył
Line: 11     mnogie / y rozegnał ie z na-
Line: 12     rodu do narodu / Miáſtá mu-
Line: 13     rowáne bogáczow pokaźił /
Line: 14     domy Mocarzow wywro-
Line: 15     ćił / śiły narodow poodći-
Line: 16     nał / á lud mocny rozerwáł.
Line: 17     O iáko máły ogień / iako wiel-
Line: 18     ki lás ſpála! Wßelkie przyro-
Line: 19     dzenie zwierząt y ptákow / y
Line: 20     gadźin y innych dáwa ſię v-
Line: 21

   ſkromić / lecz ięzyká żaden z
Line: 22     ludźi nie może vkroćic. Plu-
Line: 23     gáwi wßytko ćiáło / máże
Line: 24     dobrą ſłáwę bliżniego / kłám-
Line: 25     ſtwá / przeklęſtwá / zdrády /
Line: 26     oßukánia / mowy niewſty-
Line: 27

   dliwe / ięzyk czártu poddány
Line: 28     rozmnáża / krzywoprzyśię-
Line: 29     ſtwá / wywrotne práwne
Line: 30     poſtępki rodźi / iednym ſło-
Line: 31     wem Język ieſt ogień y po-
Line: 32     wßechność niepráwośći / ża-
Page: 77   Line: 1

   dnemu Język zły nieprzepu-
Line: 2     śći / na wßytkich nápada /
Line: 3     nie tylo wßytkie ſtany prze-
Line: 4     biega máżąc / y złorzecząc /
Line: 5

   ále y świętym Bożym / y ſá-
Line: 6     memu Bogu nie przepußcza.
Line: 7     Biáda narodowi grzeßne-
Line: 8     mu / ludowi niepráwośćia
Line: 9     obćiążonemu: opuśćili Pá-
Line: 10     ná / zbluźnili Swiętego J-
Line: 11     ſráelowego. Tenże mowi
Line: 12     Prorok: odrzućili zakon Pa-
Line: 13     ná záſtępow / á wyrok świę-
Line: 14

   tego Jſráelowego zblużnili.
Line: 15     Ták tedy ieſt czárt mowny /
Line: 16     y niemy.
Line: 17
Line: 18
Line: 19

This text is part of the TITUS edition of Szyrwid, Punkty kazan (Pol.).

Copyright TITUS Project, Frankfurt a/M, 23.3.2021. No parts of this document may be republished in any form without prior permission by the copyright holder.