TITUS
Minor Nomocanon
Part No. 2
Previous part

Part: 1  
Paragraph: _  
Page: 23  
Line: 3   თავნი რჩულისკანონისანი2*


Paragraph: 1  
Line: 4        ა^. ხოლო ვინაჲთგან გარდასრულთა ამათ წელთა და განწვალებასა
Line: 5     
ეკლესიისასა, განდრეკასა თანა Page of Manuscript: 14R  სარწმუნოებისასა კანონნიცა
Line: 6     
ეკლესიისანი დაიჴსნნეს და უგულებელს-იქმნნეს, ამისთჳს ნებითა
Line: 7     
ღმრთისაჲთა და ჯერჩინებითა ღმრთისმსახურისა მეფისაჲთა კუალად
Line: 8     
განვაახლებთ და დავამტკიცებთ წესთა და კანონთა, რომელნი დასხნეს
Line: 9     
წმიდათა მოციქულთა და საღმრთოთა მათ დიდებულთა კრებათა და
Line: 10     
ესრეთ ვიტყჳთ.

Paragraph: 2  
Page: 23  
Line: 11        
თავი მეორე. წესი კეთილ არს ყოვლისავე, რომელი იწყებდეს3*
Line: 12     
სიტყუასა გინა საქმესა, რაჲთა ღმრთისაგან იწყოს და ღმრთისა აღასრულოს,
Line: 13     
ვითარცა ღმრთისმეტყუელი4* გრიგოლ5* იტყჳს, ვითარმედ:
Line: 14     
"დასაბამ და დასასრულ ყოვლისა საქმისა და სიტყჳსა შენისა ღმერთი
Line: 15     
იყავნ". აწ უკუე ჩუენცა ღმრთისმსახურებასა და მართლაღსარებასა
Line: 16     
სარწმუნოვებისასა6* ჴმამაღლად ვქადაგებთ, Page of Manuscript: 14V  რომელსაცა ზედა ეკლესიაჲ
Line: 17     
ქრისტჱსი დაფუძნებულ არს და დღითი-დღე აღორძნდების
Line: 18     
და აღემატების7* უფროჲს ნაძუთა მათ ლიბანისათა. ამას საფუძველსა
Line: 19     
ზედა წმიდისა ქრისტეს სახარებისასა და ცხოველსმყოფელთა მათ მცნებათა
Line: 20     
მისთასა ჩუენ8* ყოველნი9* მართლმორწმუნენი მტკიცე ვართ და
Line: 21     
ესრეთ განვაჩინებთ და ვიტყჳთ, რაჲთა ვითარცა ზემოწერილ არს
Line: 22     
შეურყეველად დამარხვაჲ მართლისა მის სარწმუნოებისაჲ, რომელი
Line: 23     
ქადაგეს წმიდათა მოციქულთა და გუასწავეს ღმერთშემოსილთა მამათა9*,
Line: 24     
ეგრეთვე წესნიცა და კანონნი მათ შორის10* განწესებულნი მტკიცემცა
Line: 25     
არიან და შეურყეველ.

Line: 26        
პირველად ოთხმეოცდახუთნი იგი კანონნი სახელსა ზედა წმიდათა
Line: 27     
მოციქულთასა Page of Manuscript: 15R  აღწერილნი, რომელნი-იგი შეიწყნარეს და დაამტკიცნეს
Line: 28     
წმიდათა და სანატრელთა მამათა ჩუენთა და საღმრთოთა11* დიდებულთა კრებათა განსაკურნებელად სულთა და მაოტებელად
Line: 29     
ვნებათა.

Line: 30        
ეგრეთვე დავამტკიცებთ კანონთა და განგებათა,
Line: 31     
რომელნი განაწესნეს წმიდათა კრებათა: პირველად ნიკიას შეკრებულთა წმიდათა
Page: 24   Line: 1     
მამათა და მერმე ანკჳრას და ნეოკესარიას1*, მერმე კუალად ღანღრას2*
Line: 2     
და ანტიოქიას ასურეთისასა და ლაოდიკიას3* ფრიგიისასა4*, მერმე რ^ნ
Line: 3     
მათ მამათაჲ, რომელნი შეკრბეს სამეუფოსა ამას ქალაქსა და ს^ მამათაჲ,
Line: 4     
რომელნი ეფესოს5* ნეტარისა კჳრილესთანა შეკრბეს6* და ქ^ლ წმიდათა
Line: 5     
მამათაჲ, ქალკიდონს შეკრებულთაჲ, ეგრეთვე რომელნი სარდიკეს
Line: 6     
და კართაგენს შეკრბეს მამანი Page of Manuscript: 15V  და კუალად რომელნი-იგი
Line: 7     
კჳპრიანეს თანა მთავარებისკოპოსისა აფრიკეთისასა და მოწამესა7* შეკრბეს
Line: 8     
და განაწესნეს კანონნი, ვითარცა ჯერ იჩინეს8* მათთა მათ9* სოფელთა
Line: 9     
შინა განწესებად და კუალად რომელნი-იგი სამეუფოსა ამას
Line: 10     
ქალაქსა შემოკრბეს ღირსნი მამანი, ნეკტარი პატრიარქისა ზე. ამათ
Line: 11     
ყოველთა კრებათა მიერ განწესებულნი კანონნი მტკიცე არიან. ეგრეთვე
Line: 12     
რომელ თითოეულად10* წმიდათა მამათა მიერ აღწერილ არიან კანონნი:
Line: 13     
პეტრე ალექსანდრიელ11* მთავარებისკოპოსისა და მოწამისა დიონისიოს12*
Line: 14     
მთავარებისკოპოსისა მისვე ქალაქისა, ათანასე13* მთავარებისკოპოსისა მისვე ალექსანდრიელ ქალაქისა, გრიგოლ14* ნეოკესარიელ15*
Line: 15     
მთავარებისკოპოსისა საკჳრველთმოქმედისა, Page of Manuscript: 16(3)R  ბასილი მთავარებისკოპოსისა
Line: 16     
კესარია-კაბადუკიელისაჲ,16* გრიგოლ14* ღმრთისმეტყუელისა,
Line: 17     
გრიგოლ14* ნოსელისა, ამფილოქე იკონიელისა, ტიმოთე ალექსანდრიელისა,
Line: 18     
კჳრილე ალექსანდრიელისა და რომელ-იგი17* თეოფილეს ზე
Line: 19     
ალექსანდრიასვე აღიწერა და კუალად გენადიოს კოსტანტინეპოლელ
Line: 20     
პატრიარქისა მიერ აღწერილი.

Line: 21        
ესე ყოველნი კანონნი, აღწერილნი წმიდათა18* მათ კრებათაგან
Line: 22     
და ღმერთშემოსილთა მამათაგან, მტკიცე იყუნედ და შეურყეველ და
Line: 23     
არავის ჴელ_ეწიფების დაჴსნად და გარდასლვად მათ მიერ განწესებულისა
Line: 24     
მის განგებისა ანუ შეწყნარებად სხუათა კანონთა დამჴსნელთა
Line: 25     
და წინააღმდგომთა მათისა მის9* განგებისათა, რომელნი შეწმასნილ
Line: 26     
არიან Page of Manuscript: 16(3)V  ვიეთგანმე წინააღმდგომთა ჭეშმარიტებისათა. უკეთუ კულა
Line: 27     
იპოოს ვინ შეურაცხმყოფელ19* საღმრთოთა მათ კანონთა და ნატყუართა
Line: 28     
მათ შემწყნარებელ20*, თანამდებ იყოს კანონსა მას რჩულის21* გარდამავალთასა,
Line: 29     
ვიდრემდის განკურნოს22* თჳსი იგი ცთომილებაჲ.

Paragraph: 3  
Page: 24  
Line: 30        
გ^. ესრეთ ჯერ უჩნს ღმრთისმსახურსა მეფესა ჩუენსა და ყოველსა
Line: 31     
ამას ღმრთივშემოკრებულსა კრებასა, რაჲთა ყოველი უწესობაჲ,
Page: 25   Line: 1     
რომელი გარდასრულთა ამათ წვალებისა წელთა შემოჴდა მღდელობისა
Line: 2     
წესსა ზედა, განემართოს და ღირსებით იქცეოდინ, რომელნი ჴელ-ჰყოფენ1*
Line: 3     
მსახურებად უსისხლოსა მას და ყოვლისა სოფლისა საჴსარსა და
Line: 4     
განმაცხოველებლსა დიდებულსა მსხუერპლსა. ამის უკუე ჯერისათჳს2* Page of Manuscript: 17R 
Line: 5     
ესრეთ განვაწესებთ, ვინაჲთგან ჰრომისა ეკლესიაჲ მღდელთა სრულიად
Line: 6     
უქორწინებელთა განაგებს, ხოლო სამეუფოჲსა ამის ქალაქისა
Line: 7     
კრებამან აჩუენა წყალობაჲ უძლურებასა კაცობრივსა და უწესა ქორწინებაჲ3*
Line: 8     
ჩუენცა მათისაებრ ბრძანებისა უწესებთ4* რაჲთა რომელნი
Line: 9     
მღდელობისა უღელსა შევიდოდინ, უკუეთუ ქორწინებაჲ ენების,5* პირველ
Line: 10     
კერძოდიაკონობისა6* კურთხევისა იქორწინონ7* წესიერითა ქორწინებითა,
Line: 11     
რაჲთა ყოვლადვე თჳსობაჲ მათ შორის არა იყოს და შემდგომად ქორწინებისა მიიღონ კურთხევაჲ კერძოდიაკონობისაჲ8* და
Line: 12     
მთავარდიაკონობისა9* და
Line: 13     
ხუცობისაჲ10* და იყვნენ უბრალოდ მეუღლეთა
Line: 14     
თჳსთა თანა, გარნა რომელსა დღესა ჟამსა წირვიდენ მას ღამესა დაიცვენინ Page of Manuscript: 17V 
Line: 15     
თავნი თჳსნი სიწმინდით, ვითარცა იტყჳს წმიდაჲ პავლე
Line: 16     
მოციქული, ვითარმედ: "ნუ განმეშორებით ურთიერთას, გარნათუ შეთქმულებით
Line: 17     
ჟამ რავდენმე, რაჲთა მოიცალოთ ლოცვასა და კუალად
Line: 18     
ურთიერთასვე იყვენით,11* რაჲთა არა განგცადნეს თქუენ ეშმაკმან უთმინოებითა
Line: 19     
თქუენითა". ესე არა მღდელთა მიმართ თქუა მოციქულმან,
Line: 20     
არამედ ერისკაცთა ყოველთა, რავდენ უკუე უმეტესად12* მღდელთა თანა-აც
Line: 21     
დამარხვად. ხოლო ჟამი ლოცვისაჲ დღე იგი ზიარებისაჲ თქუა,
Line: 22     
რაჲთა არა განგცადნესო ეშმაკმან უთმინოებითა თქუენითა. უთმინოებად
Line: 23     
მას უწესა13*, რომელმან14* დღესა მას, ოდეს15* ეგულებოდის ზიარებად,
Line: 24     
ვერ მოითმინოს მეუღლისაგან თჳსისა. ესრეთ უკუე ჯერ-არს, რაჲთა
Line: 25     
დღეთა მათ ჟამისწირვისათა ეკრძალებოდინ Page of Manuscript: 18R  და სხუათა დღეთა
Line: 26     
წესიერად ურთიერთას იყვნენ. ხოლო შემდგომად კურთხევისა დიაკონად
Line: 27     
გინა16* ხუცად არღარა ჴელ-ეწიფების ქორწინებაჲ. უკუეთუ კულა
Line: 28     
იქორწინოს დიაკონმან, გინა ხუცესმან, მღდელობისაგან აღიჴოცენ.

Line: 29        
ეგრეთვე რომელსა ორგზის ექორწინოს, მღდელობისა პატივსა
Line: 30     
ვერ ჴელ-ეწიფების მოსლვად, ვითარცა წმიდათა მოციქულთა და
Line: 31     
ღმერთშემოსილთა მამათა კანონი ბრძანებს, ვითარმედ: "რომელი შემდგომად
Line: 32     
ნათლისღებისა ორსა ქორწინებასა მოსრულ იყოს ანუ ხარჭი
Line: 33     
დაესუას, არა ჴელ-ეწიფების ებისკოპოსობისა, ანუ ხუცობისა, ანუ
Page: 26   Line: 1     
დიაკონობისა და მღდელობისა1* წესსა2* მოსლვად; ეგრეთვე რომელმან
Line: 2     
ქურივი შეირთოს, ანუ მეძავი, ანუ Page of Manuscript: 18V  ქმრისაგან გაძებული3*, ანუ მგოსანი,
Line: 3     
ვერ ჴელ-ეწიფების მღდელობად."

Line: 4        
და ყოვლითურთ რომელნი ჴორციელთა ცოდვათა შებღალულ
Line: 5     
იყუნენ, საქმით ვერ ჴელ-ეწიფების მღდელობად, რამეთუ ვერ ჴელ-ეწიფოს4*
Line: 6     
სხუათა კურთხევად და მიცემად დიდისა მის საიდუმლოჲსა, რომელი5*
Line: 7     
თანამდებ იყოს გლოვად და ტირილად თჳსთა1* ცოდვათა. ესრეთ
Line: 8     
უკუე განწესებულ არს, რაჲთა წესიერითა ქორწინებითა იქორწინონ
Line: 9     
დიაკონთა და ხუცესთა პირველ მღდელად კურთხევისა და შემდგომად
Line: 10     
ქორწინებისა მიიღონ კურთხევაჲ კერძოდიაკონობისაჲ და მერმე დიაკონობისა
Line: 11     
და ხუცობისაჲ6* და7* იყვნენ მეუღლეთა თჳსთა თანა წესიერად
Line: 12     
და შიშითა ღმრთისაჲთა ზემოწერილისა მის წესისაებრ. Page of Manuscript: 19R 
Line: 13     
ხოლო7* რომელთა ძალ-ედვას ქალწულებით და სიწმიდით მოქალაქობად,
Line: 14     
ესე არს უაღრესი და უზეშთაესი, ვითარცა უფალი ბრძანებს, ვითარმედ:
Line: 15     
"არიან საჭურისნი, რომელთა გამოისაჭურისნეს8* თავნი თჳსნი
Line: 16     
სასუფეველისათჳს ცათაჲსა, ესე იგინი არიან, რომელთა აღჳრ-ასხნეს
Line: 17     
გულისთქუმათა ჴორციელთა და აღირჩიეს სიწმიდე ქალწულებისაჲ. და
Line: 18     
მოციქული იტყჳს: "ვეტყჳ უქორწინებელთა9* მათ, უკეთეს10* არს მათა11*
Line: 19     
უკუეთუ ეგნენ ესრეთ, ვითარცა მე უკუეთუ კულა ვერ დაითმენდენ12*.
Line: 20     
ესე წესი და კანონი იყავნ მღდელთათჳს და დიაკონთა13*.

Paragraph: 4  
Page: 26  
Line: 21        
დ^. უკუეთუ#* ცოდვათა ვინ14* უჯეროთა შთავრდომილ იყოს და
Line: 22     
არა შეეწამოს და მღდელობასა მოვიდეს და შემდგომად კურთხევისა
Line: 23     
აღიაროს ცოდვაჲ თჳსი, მღდელობისაგან განეყენენ,15* Page of Manuscript: 19V  ვითარცა წერილ
Line: 24     
არს კანონსა შინა ნიკიისა16* კრებისასა, რამეთუ: "უბიწოსა ეძიებს
Line: 25     
კათოლიკე ეკლესიაჲ".

Line: 26        
შემდგომად კურთხევისა უკუეთუ ებისკოპოსი, გინა17* ხუცესი, ანუ
Line: 27     
დიაკონი დაეცეს სიძვითა ანუ სხჳთა რაჲმე18* უჯეროჲთა ცოდვითა,19*
Line: 28     
მღდელობისაგან განეყენენ20* ხოლო ზიარებისაგან ნუ განეყენების21*, ვითარცა
Line: 29     
წერილ არს, ვითარმედ: "არა მიჰჴადო22* ორი შურისგებაჲ ერთბამად."
Line: 30     
და კუალად ამისთჳსცა, ვითარცა იტყჳს წმიდაჲ ბასილი, ვითარმედ:
Line: 31     
"ერისკაცი თუ შთავარდეს ცოდვასა, განეყენების წმიდისა
Page: 27   Line: 1     
ზიარებისაგან ჟამსა განწესებულსა და აღასრულოს რაჲ ჟამი იგი სინანულისაჲ,კუალად
Line: 2     
თჳსსავე წესსა მოვალს მორწმუნეთა თანა ზიარებად".
Line: 3     
ხოლო დიაკონსა, ანუ მღდელსა აღიჴოცოს1* რაჲ2* მღდელობისაგან Page of Manuscript: 20R 
Line: 4     
სამარადისო არს დაშჯაჲ3* იგი და არღარა მიიქცევის მღდელობად,
Line: 5     
ამისთჳს არა განეყენების ზიარებისაგან. ხოლო უკუეთუ იყოს
Line: 6     
კაცი იგი განკრძალული და პატიოსანი,4* პატივცემულ იყოს5* ერისაგან,
Line: 7     
მღდელთა თანა დაჯდებოდის ეკლესიასა შინა და სახლთა, ხოლო ჟამისწირვად,
Line: 8     
ანუ ზიარებად ერისა6* ჴორცსა და სისხლსა ქრისტესსა7* არა ჴელ-ეწიფების,
Line: 9     
ვითარცა წერილ არს: "ვერ უძლოს სხუათა კურთხევისა8*
Line: 10     
მიცემად, რომელსა თჳსთა წყლულებათა კურნებაჲ უჴმდეს." კურთხევისა
Line: 11     
მიცემად ამას იტყჳს,9* რაჟამს ჴორცსა და სისხლსა ქრისტესსა
Line: 12     
განუყოფდეს მორწმუნეთა10* ზიარებითა მით საიდუმლოჲსაჲთა,11* კმა-უკუე-იყავნ
Line: 13     
მისდა პატივცემულობაჲ ერისაგან და ევედრებოდენ უფალსა
Line: 14     
მოტევებად ცოდვათა მისთა.

Line: 15        
Page of Manuscript: 20V  ამას განაწესებენ წმიდანი12*კრებანი და დიდი იგი მღდელთმოძღუარი
Line: 16     
ბასილი. და ჩუენ მათსა მას13* განგებასა დავამტკიცებთ და
Line: 17     
შეურყეველად გუაქუს.

Line: 18        
უკუეთუ კულა იჭჳ ესევითარისა რაჲსმე14* ცოდვისა15* იქმნას16*
Line: 19     
მღდელსა ზედა და ცხადად ვერ ემხილოს და მან უარყოს და არა
Line: 20     
აღიაროს, მან თჳთ მისცეს პასუხი უფალსა და თჳსითა ბრალითა
Line: 21     
იყოს.17*

Paragraph: 5  
Page: 27  
Line: 22        
ე^. დედაკაცსა მოწესესა ენკრატისსა, უკუეთუ შეერთოს მღდელობისა
Line: 23     
პატივსა შინა მყოფი, მეყსეულად18* აღიჴოცენ; და უკეთუ ერისკაცმან
Line: 24     
ქმნას ესე, ზიარებისაგან განეყენენ, რაოდენჟამ19* წინამძღუარმან
Line: 25     
ეკლესიისამან განაწესოს, ხოლო მოწესე იგი თჳსსავე20* ადგილსა
Line: 26     
მიიქცეს სინანულად.

Paragraph: 6  
Page: 27  
Line: 27        
ვ^. ყოველნი, რომელნი მღდელობისა პატივსა არიან: ებისკოპოსნი,
Line: 28     
ხუცესნი,21* დიაკონნი Page of Manuscript: 21R  ნუმცა ვის ჴელ-ეწიფების დედაკაცისა თავისა
Line: 29     
თანა-მყოფად ქონებაჲ, თჳნიერ დედისა და დისა და ჰანისა,22* რომელ-ესე23*
Line: 30     
უეჭუელნი პირნი არიან. ხოლო სხუაჲ დედაკაცი, ანუ მჴევალი
Line: 31     
თანამყოფად მღდელისა ვერ არს, ვითარცა ნიკიისა კრებამან
Line: 32     
განაწესა. ხოლო რომელიცა ამას წესსა გარდაჰჴდეს, აღიჴოცენ მღდელობისაგან.
Line: 33     
ეგრეთვე საჭურისთაცა დაიმარხენ ესე კანონი, რაჲთა
Page: 28   Line: 1     
დაუბრკოლებელ1* იყოს მათი ცხორებაჲ.2* ხოლო რომელნი გარდაჰჴდენ
Line: 2     
წესიერებისა განგებასა ამას, მღდელნი თუ იყუნენ, აღიჴოცნენ მღდელობისაგან,3*
Line: 3     
ერისკაცნი თუ იყვნენ, ემხილოს მათ4* მღდელთმოძღურისაგან,
Line: 4     
რაჲთა წესიერად5* იქცეოდინ.

Paragraph: 7  
Page: 28  
Line: 5        
ზ^. წმიდათა მოციქულთა რჩულისკანონსა წერილ არს, ვითარმედ,
Line: 6     
"მღდელობად მომავალთა Page of Manuscript: 21V  ენებოს თუ ქორწინებაჲ,6* წიგნისმკითხველთა
Line: 7     
და მგალობელთა ხოლო იქორწინონ". ამას უკუე წესსა
Line: 8     
ჩუენცა დავამტკიცებთ და ვიტყჳთ, რაჲთა არა ჴელ-ეწიფებოდის კერძოდიაკონსა,
Line: 9     
ანუ დიაკონსა, ანუ ხუცესსა, ვინაჲთგან კურთხევაჲ
Line: 10     
მღდელობისაჲ მიიღოს, ქორწინებისა წესსა შესლვად. უკუეთუ კულა ესე
Line: 11     
ქმნას, აღიჴოცენ მღდელობისაგან, არამედ უკუეთუ ქორწინებაჲ ენებოს,
Line: 12     
პირველ7* კერძოდიაკონად8* კურთხევისა იქორწინენ და მერმე-ღა იკურთხენ.9*
Line: 13     
უკუეთუ კულა იკურთხოს კერძოდიაკონად, ანუ დიაკონად,
Line: 14     
ანუ ხუცად, ქორწინებად არღარა ჴელ-ეწიფების.

Paragraph: 8  
Page: 28  
Line: 15        
ჱ^. გუეუწყა, ვითარმედ რომელთამე ეკლესიათა შინა დიაკონთა
Line: 16     
მიიღიან პატივი რაჲმე Page of Manuscript: 22R  საეკლესიოჲ და მიზეზითა მით მის პატივისაჲთა
Line: 17     
დასხდებიან ზემოჲთ ხუცესთასა. ამის უკუე ჯერისათჳს ესრეთ
Line: 18     
განვაწესებთ, რაჲთა დიაკონსა რაჲცა პატივი საეკლესიოჲ აქუნდეს,
Line: 19     
არა ჴელ-ეწიფებოდის ზემოჲთ ხუცესთასა დაჯდომად, თჳნიერ ამისა,
Line: 20     
ოდეს კრებაჲ სადმე დიდი იქმნას და მოივლინოს დიაკონი ნაცვალად
Line: 21     
პატრიარქისა, გინათუ ჰრომისა, ალექსანდრიისა,10* ანუ თუ იერუსალჱმისა,
Line: 22     
ანუ ანტიოქიისა, ანუ სხჳსა ვისმე მღდელთმოძღურისა. მაშინ
Line: 23     
ადგილსა მის11* მღდელთმოძღურისასა დაჯდეს, რომელმან თჳსად ნაცვალად
Line: 24     
მოავლინა იგი, ხოლო თჳნიერ ამის მიზეზისა, უკუეთუ თჳსითა
Line: 25     
თავჴედობითა და ანპარტავნებითა12* ჰმძლავრობდეს დიაკონი ზემოჲთ
Line: 26     
ხუცისა ჯდომად13* Page of Manuscript: 22V  ესევითარი-იგი თჳსისა პატივისაგან დაემჴუას
Line: 27     
და უკუანაჲსკნელ ყოველთასა იქმნას ეკლესიასა შინა თჳსსა, რამეთუ
Line: 28     
არა ისმინა მცნებაჲ უფლისაჲ, რომელმან თქუა, რაჲთა არავინ ირჩევდეს
Line: 29     
ზემოჯდომასა, რამეთუ: "ყოველმან, რომელმან აღიმაღლოს14* თავი
Line: 30     
თჳსი, დამდაბლდეს და რომელმან დაიმდაბლოს თავი თჳსი,15* ამაღლდეს".
Line: 31     
ხოლო უკუეთუ სოფლიოთა ამათ პატივთათჳს ზუაობდეს ვინ,
Line: 32     
ცუდად ზუაობს,16* რამეთუ სულიერნი პატივნი ჴორციელთასა უპატიოსნეს
Line: 33     
და უდიდებულეს არიან, ეგრეთვე სხუანი ყოველნი ხარისხნი სამღდელოთა
Page: 29   Line: 1     
პატივთანი: უმდაბლესი უმაღლესისა ზედაჲთ ყოფად ნუ
Line: 2     
ეძიებნ,1* არამედ თჳთეული2* თჳსსა წესსა3* და საზომსა დასჯერებოდენ.4*

Paragraph: 9  
Page: 29  
Line: 3        
თ^. ვითარცა პირველთა მამათა ჩუენთა5* განუწესებიეს,6* ჩუენცა
Line: 4     
მასვე წესსა დავამტკიცებთ, რაჲთა ყოველთავე საკათალიკოზოთა7* Page of Manuscript: 23R 
Line: 5     
წლითი-წლად8* კრებაჲ იქმნებოდის9* ებისკოპოსთაჲ,10* რომელნიცა სამრემლოსა
Line: 6     
თითოეულისა კათალიკოზისასა11* იყვნენ რაჲთა გამოეძიებდენ,12*
Line: 7     
უკუეთუ რაჲ დაკლებული სამრემლოთა13* მათთა14* შინა15* იყოს. ესე
Line: 8     
უკუე წესი პირველთა კრებათა16* მიერ განწესებულ17* არს, რაჲთა წელიწადსა
Line: 9     
შინა ორგზის იქმნებოდის კრებაჲ. ხოლო ვინაჲთგან რომელთამე
Line: 10     
შინა, ანუ შიში18* არს წარმართთაჲ, ანუ სხუაჲ
Line: 11     
რაჲმე სიძნელე, ესრეთ19* განვაწესებთ, რაჲთა ერთგზის20* წელიწადსა
Line: 12     
შინა უეჭუელად იქმნებოდის21* კრებაჲ ებისკოპოსთაჲ, სადაცა კათალიკოზმან
Line: 13     
განაწესოს, აღვსებითგან22* ვიდრე უკდომბერამდის23* ოდესცა
Line: 14     
ინებონ24*. და ყოველსავე დაკლებულსა განჰმართებდენ25* და წესიერად
Line: 15     
განაგებდენ. ხოლო რომელიცა ებისკოპოზი მის სამრემლოჲსაჲ არა26* Page of Manuscript: 23V 
Line: 16     
მივიდეს კრებასა მას, თჳნიერ უძლურებისა ანუ ჯეროვნისა რაჲსმე27*
Line: 17     
მიზეზისა28*, უკუეთუ უმიზეზოდ უდებ იქმნას მისლვად, სიყუარულით
Line: 18     
აბრალონ მას ყოველთა.

Paragraph: 10  
Page: 29  
Line: 19        
ი^. ხუცესსა,29* ანუ დიაკონსა, ანუ სხუასა ვის მღდელობისა პატივითა
Line: 20     
პატივცემულსა არა ჴელ-ეწიფების ღჳნის30* საფარდულისა31*
Line: 21     
სახლისა32* მოგებად, რომელსა ეწოდების კაპილიონ33*, რამეთუ შესლვადცა
Line: 22     
ესევითარსა ქულბაგსა არა ჴელ-ეწიფების მღდელთა34*, ვითარ უკუეთუ
Line: 23     
მოიგოს ესევითარი სავაჭროჲ? და ჴელ-ყოფად35* საქმესა უწესოსა. უკუეთუ
Line: 24     
კულა ესევითარსა საქმესა შეუდგეს, ანუ დასცხერინ, ანუ განიკუეთენ
Line: 25     
მღდელობისაგან.

Paragraph: 11  
Page: 29  
Line: 26        
ი^ა. ებისკოპოსი, ანუ ხუცესი, ანუ დიაკონი უკუეთუ ვახშთა და
Line: 27     
აღნადგინებთა აღიღებდეს36*, Page of Manuscript: 24(4)R  ანუ დასცხერინ ესევითარისა ხუეჭისაგან37*
Line: 28     
ანუ თუ არა დასცხრეს, აღიჴოცენ მღდელობისაგან.

Paragraph: 12  
Page: 29  
Page: 30  
Line: 1        
ი^ბ. რომელნიცა მღდელობისა მოწესეობისა1* ზიარ არიან, ვამცნებთ
Line: 2     
მათ, ეგრეთვე მორწმუნეთა ერისკაცთა, რაჲთა არავის ჴელ-ეწიფებოდის
Line: 3     
მიღებად ჰურიათაგან მათისა მის უფუარისა2*, რამეთუ ესევითარისა
Line: 4     
მის3* უწესობისა მოქმედნი დიდსა ბრალსა ქუეშე არიან, რამეთუ
Line: 5     
ყოვლადვე არა ჯერ-არს ქრისტეანეთა მეგობრობაჲ მათი, ანუ მათ
Line: 6     
განკურნებისა თავსდებაჲ, ანუ აბანოს მათ თანა შესლვაჲ, ხოლო უკუეთუ
Line: 7     
ვინ მიიღოს უფუარი4* მათი და ჭამოს, ანუ მათთანა დღესასწაულობდეს,
Line: 8     
ანუ მათსა მას პასექსა თანა-შეერთოს, უკუეთუ მღდელი იყოს,
Line: 9     
აღიჴოცენ მღდელობისაგან, უკუეთუ ერისკაცი იყოს, უზიარებლობისა
Line: 10     
Page of Manuscript: 24(4)V  კანონი დაიმარხენ;5* უკუეთუ კულა მერმეცა6* მათთანა დღესასწაულობდენ7*,
Line: 11     
განიკუეთენ ეკლესიისაგან.

Paragraph: 13  
Page: 30  
Line: 12        
ი^გ. ესეცა მოვიდა8* სასმენელთა ჩუენთა, ვითარმედ ქუეყანასა9*
Line: 13     
აფრიკეთისასა და მათ კერძოთა, ებისკოპოსნი შემდგომად ებისკოპოსად
Line: 14     
დადგენისა არა იჯმნიან თჳსთა მეუღლეთა თანა-ყოფად და ამით10* ჯერითა
Line: 15     
დიდად დასაბრკოლებლად ერისა იქმნებიან. ვინაჲთგან უკუე დიდად
Line: 16     
მოსწრაფე ვართ11*, რაჲთა ყოველივე12* აღსაშენებელად და13* სარგებელად
Line: 17     
სულიერთა13* სამწყსოთა იქმნებოდის, ამისთჳს განვაწესებთ, რაჲთა
Line: 18     
ამიერითგან ესე საქმე არღარა იქმნას, დაღაცათუ პირველთა მათ14*
Line: 19     
ჟამთა იყო, არამედ აწ მადლითა ქრისტესითა უაღრესისა საზომისა
Line: 20     
მიმართ წარმართებულ არს ეკლესიაჲ და ერი მორწმუნეთაჲ. და Page of Manuscript: 25R 
Line: 21     
არა ჯერ-არს მღდელთმოძღურობისა წესსა შინა ბიწისა დატეობაჲ15*.
Line: 22     
ამისთჳს16* განვაწესებთ, რაჲთა არა ჴელ-ეწიფებოდის ებისკოპოსთა17*
Line: 23     
მეუღლისა თანა-ყოფად, ვინაჲთგან ებისკოპოსობისა კურთხევაჲ მიიღონ,
Line: 24     
ვითარცა იტყჳს წმიდაჲ მოციქული პავლე, ვითარმედ: "დაუბრკოლებელ
Line: 25     
იყვენით18* ჰურიათა და წარმართთა და ეკლესიათა ღმრთისათა,
Line: 26     
ვითარცა მე ყოვლითავე19* ყოველთა სათნო ვარ, რამეთუ არა ვეძიებ
Line: 27     
თავისა ჩემისა უმჯობესსა, არამედ მრავალთასა, რაჲთა ცხოვნდენ20*.
Line: 28     
მობაძავ ჩემდა იყვენით, ვითარცა მე ქრისტესა21*. ხოლო უკუეთუ ვინმე22*
Line: 29     
შეურაცხ-ყოს წესი ესე და ენებოს მეუღლისა თჳსისა23* თანა-ყოფად,
Line: 30     
ესევითარი-იგი ებისკოპოსობისაგან აღიჴოცენ.

Paragraph: 14  
Page: 30  
Line: 31        
ი^დ. ხუცესთა24* და დიაკონთა და კერძოდიაკონთა პირველ კურთხევისა Page of Manuscript: 25V 
Line: 32     
თუ იქორწინონ წესიერითა ქორწინებითა და მერმე მოვიდენ
Page: 31   Line: 1     
მღდელობისა კურთხევასა და ენებოს თჳსთა მეუღლეთა თანა-ყოფად,
Line: 2     
არარაჲ1* არს დამაყენებელ ბრძანებისაებრ მოციქულთაჲსა, რაჲთა:
Line: 3     
უკუეთუ ვინ ღირს იყოს2* მღდელობისა და ენებოს კერძოდიაკონობაჲ,
Line: 4     
ანუ დიაკონობაჲ, ანუ ხუცობაჲ და რჩულიერსა3* მეუღლესა თანა იყოს,
Line: 5     
ნუ დაეყენებინ ამისთჳს მღდელობისაგან, ნუცა მიეჴადებინ სიტყუაჲ
Line: 6     
ებისკოპოსისაგან ჯმნად მეუღლისაგან თჳსისა, ვითარცა წერილ არს,
Line: 7     
ვითარმედ4*: "რომელნი-იგი ღმერთმან შეაერთნა5*, კაციმცა ნუ
Line: 8     
განჰყოფს"6*. და წმიდამან მოციქულმან თქუა: "პატიოსან არს ქორწილი
Line: 9     
ყოვლითავე და საწოლი შეუგინებელ".

Line: 10        
ხოლო ესე საცნაურ არს: ვითარცა კრებამან მან4* კართაგენისამან
Line: 11     
განაწესა, Page of Manuscript: 26R  რაჲთა მღდელნი და დიაკონნი, რომელნი ჴელ-ჰყოფენ7*
Line: 12     
წმიდათა მათ საიდუმლოთა დღეთა მათ ჟამისწირვისათა,
Line: 13     
თჳსთა მეუღლითაგანცა8* უღირს დამარხვად თავთა თჳსთა შეუხებელად,
Line: 14     
რაჲთა9* მოციქულთაგანცა თქმული და პირველითგან10* დამტკიცებული
Line: 15     
წესი ჩუენცა დავიმარხოთ და უწყოდით, ვითარმედ ყოველსა საქმესა
Line: 16     
ჟამი უჩნს. ეგრეთვე მარხვისაცა (!) ჟამი არს ლოცვისაჲ, რამეთუ
Line: 17     
თანა-აც რომელნი წმიდასა საკურთხეველსა ჰმსახურობდენ11* დღეთა
Line: 18     
მათ, ოდეს ეგულებოდის წმიდათა საიდუმლოთა ჴელყოფაჲ და მსახურებაჲ12*,
Line: 19     
მმარხველ და უბიწო იყვნენ ყოვლით კერძო, რაჲთა ღირს
Line: 20     
იქმნნენ მოღებად თხოათა13* მათთა, რომელთა ითხოვდნენ ღმრთისაგან,
Line: 21     
ხოლო სხუათა დღეთა არავის ჴელ-ეწიფებოდის ხუცესთა და დიაკონთა
Line: 22     
და კერძოდიაკონთა განყენებად წესიერად14* Page of Manuscript: 26V  შეყოფილთა მეუღლეთა
Line: 23     
მათთაგან.

Paragraph: 15  
Page: 31  
Line: 24        
ი^ე. წმიდათა და ღმერთშემოსილთა მამათა ჩუენთა15* მიერ განჩინებული
Line: 25     
წესი ამასცა ზედა მტკიცე იყავნ, რაჲთა ხუცესი უწინარეს
Line: 26     
ოცდაათისა წლისა არა იკურთხოს, დაღაცათუ ფრიად ღირსი იყოს,
Line: 27     
რამეთუ უფალმან ჩუენმან იესუ ქრისტე16* მეოცდაათესა წელსა ნათელ-იღო
Line: 28     
და იწყო მოძღურებად და ამისთჳს მღდელნიცა ოცდაათისა წლისანი
Line: 29     
იკურთხეოდინ17*, ხოლო დიაკონი _ ოცდახუთისა წლისაჲ18*, კერძოდიაკონი _
Line: 30     
ოცისა წლისაჲ19*. დედათდიაკონი ორმეოცისა წლისა უწინარეს
Line: 31     
ნუმცა შევალს მოწესეობასა მას.

Paragraph: 16  
Page: 31  
Line: 32        
ი^ვ. ყოველთა მორწმუნეთა თანა-აც წმიდათა მათ მარხვათა განგებისაებრ
Line: 33     
მოციქულთა და მამათაჲსა მარხვად და კრძალულებით
Page: 32   Line: 1     
და1* სიწმიდით აღსრულებად დღეთა მათ მარხვისათა, რაჲთა ღირსებით
Line: 2     
მიიწიოს კაცად _ კაცადი Page of Manuscript: 27R დიდებულსა მას უფლისა ჩუენისა იესუ2*
Line: 3     
ქრისტეს3* ვნებასა და წმიდასა აღდგომასა, ვითარცა განწესებულ არს
Line: 4     
წმიდათა4* მოციქულთაგან და ღმერთშემოსილთა მამათაგან. ხოლო
Line: 5     
ესეცა უწყებულ იყავნ, ვითარმედ არა ჯერ-არს რვათა შჳდეულთა მარხვაჲ5*
Line: 6     
დიდთა მათ მარხვათა, ვითარ-იგი იქმან არიანოზნი, რომელნი-იგი6*
Line: 7     
გარდაჰჴდებიან უფლისა მიერ განწესებულსა და მოციქულთა
Line: 8     
მიერ ქადაგებულსა ორმეოცთა დღეთა რიცხუსა შემატებითა სხჳსა
Line: 9     
შჳდეულისაჲთა, რამეთუ7* მსგეფსსა მას ყველიერისასა მარხვათა თანა
Line: 10     
შეჰრაცხვენ, რომელ-ესე უწესო არს და გარეშე განგებისა8* მოციქულთა
Line: 11     
და მამათაჲსა9*. და არცა სხჳსა მის შჳდეულისაჲ10* ჯერ-არს მარხვაჲ,
Line: 12     
რომელსა არაჯვორ11* ეწოდების, რომელსა იმარხვენ12* იაკობიკნი მწვალებელნი,
Line: 13     
რამეთუ წმიდათა მოციქულთა Page of Manuscript: 27V  ბრძანებითა უფლისაჲთა
Line: 14     
ესრეთ განაწესეს, რაჲთა ორმეოც დღე იყოს წესი მარხვათაჲ და აღესრულების
Line: 15     
რიცხჳ იგი ორმეოცთა დღეთაჲ პარასკევსა ბზობისასა.

Line: 16        
ხოლო სხუაჲ იგი შჳდეული, რომელ არს ვნებისაჲ, არა მარხვათათჳს
Line: 17     
განწესებულ არს, არცა მათ თანა აღირაცხვის, არამედ ვნებისათჳს
Line: 18     
უფლისა და წმიდისა აღვსებისათჳს13* ვიმარხვით14*. და აღესრულებიან
Line: 19     
ორმეოცითა მით დღითა და15* შჳდეულითა მით ვნების
Line: 20     
კჳრიაკისაჲთა შჳდნი შჳდეულნი. ხოლო შჳდეულსა მას ყველიერისასა,
Line: 21     
დაღაცათუ ჴორცის16* ჭამაჲ აკრბების, რამეთუ განმზადებაჲ არს მარხვათა
Line: 22     
შესლვისაჲ17* და რეცა წინამსრბოლი ხოლო მარხვათა თანა შერაცხვაჲ
Line: 23     
არა ჯერ-არს18*. არცა არაჯორთა19* მარხვაჲ წეს-არს20* Page of Manuscript: 28R 
Line: 24     
ვითარცა წერილ არს რჩულსა21* შინა მოსესა: "დაიცევ სიტყუაჲ, რომელსა
Line: 25     
გამცნებ შენ. არა შესძინო მას ზედა, არცა დააკლო მისგან".
Line: 26     
და წმიდაჲ იოვანე ნათლისმცემელი ესრეთ ქადაგებს, ვითარმედ: "ნურას22*
Line: 27     
უმეტეს განწესებულისა თქუენისა23* იქმთ". და წმიდაჲ მოციქული
Line: 28     
პავლე იტყჳს24*: უკუეთუ ვინმე გახარებდეს25* თქუენ, მისა26* გარეშე,
Line: 29     
რომელი ჩუენ გახარეთ თქუენ, შეჩუენებულ იყავნ".

Line: 30        
და ჭეშმარიტად სიტყჳსა მისებრ წმიდისა იოვანე ნათლისმცემელისა
Line: 31     
არა ჯერ-არს უმეტეს განწესებულისა ქმნად, რამეთუ ესრეთ
Page: 33   Line: 1     
შეემთხჳა პირველქმნულსა მას ადამს, ჰრქუა მას ღმერთმან: "ესე ქმენ!1*
Line: 2     
ამას ნუ იქმ!" მან უმეტეს განწესებულისა მისისა იწყო ძიებად და ბრძანებასა
Line: 3     
მას2* ღმრთისას ურჩ ექმნა, ამისთჳს რომელიცა-იგი3* აქუნდა,
Line: 4     
წარწყმიდა და სამოთხით Page of Manuscript: 28V  ექსორია იქმნა. და კუალად არიან
Line: 5     
ვიეთნიმე, რომელნი დღეთა მათ მარხვათასა4* შაბათ-კჳრიაკეთა მწუხრამდის5*
Line: 6     
იმარხვენ და ესეცა უწესოვე არს, რამეთუ მარკიანელნი და მესალიანელნი
Line: 7     
მწვალებელნი შაბათსა და კჳრიაკესა6* სხუათავე დღეთა
Line: 8     
თანა შეჰრაცხვენ. გარნა7* არა წეს არს შაბათსა ანუ8* კჳრიაკესა მარხვაჲ,
Line: 9     
თჳნიერ9* ხოლო10* დიდისა შაბათისა, რამეთუ
Line: 10     
შაბათი იკურთხა, რამეთუ11* მაშინ განისუენა ღმერთმან საქმეთა მისთაგან12*, ხოლო კჳრიაკე
Line: 11     
წმიდა იქმნა აღდგომისათჳს უფლისა12*. და არიან დღენი ესე ჴსნილი.
Line: 12     
ხოლო არა ჯერ-არს ქმნაჲ შრომისაჲ ბრძანებულსა ზედა, ვითარცა
Line: 13     
დავით იტყჳს, არამედ ვითარცა განწესებულ არს: ჯერ-არს შაბათისა
Line: 14     
და კჳრიაკისა13* ჟამსა მას სამხრისასა ჴსნად პირისა ჭამადითა14* სამარხვოჲთა, Page of Manuscript: 29R 
Line: 15     
რამეთუ არათუ განიყოფვიან რიცხჳსაგან ორმეოცთა
Line: 16     
დღეთასა პირისა ჴსნისათჳს, ხოლო ხუთთა მათ დღეთა იმარხვიდენ,
Line: 17     
ვითარცა ვის ძალ-ედვას და გულსმოდგინებაჲ აწუევდეს. აწ უკუე კანონსა
Line: 18     
მას15* დავამტკიცებთ, რომელი იტყჳს, ვითარმედ: "უკუეთუ ვინ16*
Line: 19     
იმარხვიდეს კჳრიაკესა, ანუ შაბათსა17*, თჳნიერ ხოლო ერთისა მის შაბათისა18*,
Line: 20     
უკუეთუ მღდელი იყოს, აღიჴოცენ, უკუეთუ ერისკაცი19*
Line: 21     
იყოს, უზიარებლობაჲ მიეცინ20*.

Line: 22        
რამეთუ გუასმიეს, თუ ჰრომისა ქუეყანასა მარხვათა შაბათსა
Line: 23     
იმარხვენ21*, არა კჳრიაკესა. ვამცნებთ უკუე მათცა, რაჲთა არა იქმოდინ22*
Line: 24     
ამას23*. ამისთჳს ვაუწყოთ პაპსა ჰრომისასა24*, რაჲთა განაწესოს
Line: 25     
არღარა ქმნად ერისა მის25* მარხვაჲ შაბათისაჲ.

Paragraph: 17  
Page: 33  
Line: 26        
ი^ზ. ეგრეთვე გუესმა, თუ ქუეყანასა სომხეთისასა შაბათ-კვრიაკეთა
Line: 27     
წმიდათა მარხვათასა ჭამენ ყველსა და კვერცხსა Page of Manuscript: 29V  და სხუასა
Line: 28     
ყოველსა26* წუელასა. ესე უკუე უჯერო არს და სრულიად უწესოჲ, რამეთუ
Line: 29     
ეშმაკი რომელთამე მარჯულ27* აცთუნებს და რომელთამე მარცხენით
Line: 30     
წარსტყუენავს. ხოლო ჩუენ სამეუფოსა გზასა სლვაჲ თანა-გუაც
Line: 31     
და ვითარცა ზემო ვთქუთ, თუ არა წეს არს შაბათსა28* და კჳრიაკესა
Line: 32     
მარხვაჲ, არამედ ჯერ-არს ჟამსა სამხრისასა პირის29* ჴსნაჲ ჭამადითა
Page: 34   Line: 1     
სამარხვოჲთა1*, ეგრეთვე აწ მარცხენითისა ამის ცთომისაგან განვაკრძალებთ
Line: 2     
ყოველთა ქრისტიანეთა და ვამცნებთ, რაჲთა ყოველსავე სოფელსა
Line: 3     
ეკლესიაჲ ღმერთისაჲ ერთსა წესსა ზედა ეგოს და წმიდათა
Line: 4     
მარხვათა წესიერად აღასრულებდენ და განყენებულ იყვნენ, ვითარცა-იგი
Line: 5     
ჴორცის2* ჭამისაგან, ეგრეთვე ყოვლისავე3* წუელისაგან4*, ყველისა
Line: 6     
და სძისა და კუერცხისა და ყოვლისავე5* წუელისა6*, Page of Manuscript: 30R  რომელნი-იგი
Line: 7     
ნაშობნი არიან და ნაყოფნი ცხოვართა7* და ზროხათა8* და მფრინველთანი9*
Line: 8     
და არა ჯერ-არს წმიდათა მარხვათა გემოჲს10* ხილვაჲ მათი. ხოლო
Line: 9     
რომელთა ესე წესი არა დაიმარხონ, უკუეთუ მღდელნი იყვნენ,
Line: 10     
აღიჴოცენ მღდელობისაგან, უკუეთუ ერისკაცნი11* იყვნენ, განიკუეთნენ12*
Line: 11     
ზიარებისაგან და ეკლესიისა.

Line: 12        
და ესეცა გუესმა, თუ13* ქუეყანასა მას სომხეთისასა14* წუელასა15*
Line: 13     
და თევზსა და ღჳნოსა ერთად შეჰრაცხვენ და ესე სრულიადი არს
Line: 14     
სიცოფე და უგუნურებაჲ და წარტყუენვაჲ მტერისაგან. ჭეშმარიტად ყოველი
Line: 15     
უწესოჲ და განდრეკილი მოძღურებაჲ ეშმაკისა მიერ მოპოვნებულ16*
Line: 16     
არს. ხოლო ჩუენ უწყით, ვითარმედ არარაჲ არს ზიარებაჲ17*, არცა
Line: 17     
თჳსებაჲ წუელისა და თევზისაჲ და ზეთისა18* და ღჳნისაჲ. Page of Manuscript: 30V  იგინი
Line: 18     
უკუე, რომელნი ამათ შეაერთებენ, წესისაგან კათოლიკე ეკლესიისა
Line: 19     
განყოფილ არიან დღეთა მათ წმიდათა მარხვათასა19*. წუელისა ჭამად
Line: 20     
არცა შაბათ-კჳრიაკეთა, არცა სხუათა დღეთა ვის ჴელ-ეწიფების20*. ხოლო
Line: 21     
თევზი და ზეთი და ღჳნოჲ, ვითარცა21* ვის ძალ-ედვას, მარხვადცა
Line: 22     
ჴელ-ეწიფების და უძლურებისათჳს ანუ სხჳსა რაჲსმე22* სათანადოჲსა
Line: 23     
მიზეზისა განჴსნად არა დაყენებულ არს, ვითარცა წერილ არს, ვითარმედ:
Line: 24     
"ყოველივე წესიერად13* და სათნოდმცა23* აღესრულების".

Line: 25        
დღესასწაულიცა24* ხარებისაჲ, უკუეთუ მარხვათა იყოს, რომელსაცა
Line: 26     
დღესა25* დახუდეს26*, ჴსნილ27* არს მიღებაჲ28* თევზისა და13* ზეთისა
Line: 27     
და ღვნისაჲ29* წესიერად.

Paragraph: 18  
Page: 34  
Line: 28        
ი^ჱ. წმიდათა მოციქულთა მიერ დადებულსა მას წესსა ჩუენცა
Line: 29     
დავამტკიცებთ, ვითარცა წერილ არს, ვითარმედ: "გამცნებთ30* თქუენ,
Line: 30     
მორწმუნენო ერნო ქრისტესნო, Page of Manuscript: 31R  რაჲთა დაიმარხნეთ მცნებანი უფლისანი
Line: 31     
და დღესასწაულობდეთ31* დღესასწაულთა ცხორებისა ჩუენისათა:
Page: 35   Line: 1     
პირველად შობასა უფლისა ჩუენისა იესუ ქრისტესსა1*, ოდეს-იგი
Line: 2     
იშვა ჴორციელად წმიდისა ქალწულისა2* მარიამისგან, რომელი განვაწესეთ3*
Line: 3     
დღესასწაულობად4* თუესა დეკემბერსა5* კ^ე. ამისა6* შემდგომად
Line: 4     
დღესასწაულობდით დღესა მას ნათლისღებისა უფლისასა, თუესა იანვარსა
Line: 5     
ვ^, ოდეს-იგი ნათელ-იღო იორდანესა მდინარესა იოვანესგან
Line: 6     
ნათლისმცემელისა და მოვიდა მის ზედა სული წმიდაჲ სახედ ტრედისა7*
Line: 7     
და მამამან ზეგარდმო წამა ძედ საყუარელად.

Line: 8        
ხოლო შემდგომად ამის8* დღესასწაულისა, წარჴდენ რაჲ დღენი
Line: 9     
რავდენნიმე9* და მოეახლოს ჟამი ქრისტეს ვნებისა10* და აღდგომისაჲ,
Line: 10     
უწინარეს შჳდისა შჳდეულისა, განგჳიწესებიეს მარხვაჲ ორმეოც დღჱ, Page of Manuscript: 31V 
Line: 11     
რომელი-იგი11* მიიღებს დაწყებასა დღესა ორშაბათსა და აღესრულების
Line: 12     
დღესა პარასკევსა. ესევითარნი-იგი ორმეოცნი დღენი იმარხნეთ
Line: 13     
რაჲ, მოღუაწებით და ლმობიერითა ლოცვითა აღასრულეთ კჳრიაკე
Line: 14     
ბზობისაჲ და შეწირეთ უფლისა გალობაჲ12*, ვითარცა ყრმათა მათ უმანკოთა
Line: 15     
მიეგებვოდეს13* რაჲ და იტყოდეს: "ოსანა მაღალთა შინა, კურთხეულ
Line: 16     
არს მომავალი სახელითა უფლისაჲთა". და მეყსეულად14* იწყეთ
Line: 17     
მარხვად შჳდეულსა მას15* ქრისტეს ვნებისასა და იმარხენით დღენი იგი
Line: 18     
წარწყმედულთა მათთჳს ჰურიათა, რამეთუ ესრეთ გუამცნო უფალმან,
Line: 19     
რაჲთა ვიმარხნეთ ექუსნი იგი დღენი ურჩულოებისა16* მისთჳს ჰურიათაჲსა
Line: 20     
და17* ვიგლოვდეთ წარწყმედისათჳს მათისა18*, რამეთუ19* თავადიცა
Line: 21     
უფალი ცრემლოოდა მათთჳს, რამეთუ დღესასწაულსა მას მათსა შეიპყრეს
Line: 22     
უფალი Page of Manuscript: 32(5)R  და მისცეს სიკუდილად და20* უცხოთესლმან მან
Line: 23     
მსაჯულმან დაიბანნა ჴელნი თჳსნი წინაშე ერისა მის და თქუა: "უბრალო21*
Line: 24     
ვარ მე სისხლისაგან მართლისა ამის22*, თქუენ იხილეთ". ხოლო
Line: 25     
ჰურიათა ჴმა-ყვეს: "სისხლი მაგისი ჩუენ ზედა და შვილთა ჩუენთა ზედა
Line: 26     
და არა გჳვის მეფე, გარნა კეისარი". ამისთჳს ჯერ-არს გლოვაჲ23* წარწყმედისა
Line: 27     
მათისაჲ, ნუუკუე24* მოიქცენ და შეინანონ, ამისთჳს დღეთა
Line: 28     
მათ ვნებისათა განგჳწესებიეს მარხვაჲ ექუსი დღე25* _ ორშაბათითგან
Line: 29     
ვიდრე შაბათამდე _ და მასვე ხუთშაბათსა აღასრულეთ ჴსენებაჲ სერობისაჲ
Line: 30     
მის რომელ26* აღასრულა უფალმან მოწაფეთა თჳსთა თანა და მისცა
Line: 31     
მათ27* აღსრულებაჲ საიდუმლოთაჲ და მერმე მოირტყა არდაგი და დაჰბანნა
Page: 36   Line: 1     
ფერჴნი მათნი. ამისა შემდგომად Page of Manuscript: 32(5)V  განვიდა მათ თანა ლოცვად
Line: 2     
მტილსა მას, სადა-იგი მოვიდა იუდა ჰურიათა თანა და შეიპყრეს იგი
Line: 3     
და წარადგინეს წინაშე მღდელთმოძღურისა მის უღირსისა და მიერ
Line: 4     
წარიყვანეს და მისცეს პონტოელსა პილატეს და დასაჯეს სიკუდილად
Line: 5     
უბრალოდ იგი. ამათ დღეთა იჴმარებდით პურსა და წყალსა და მხალსა,
Line: 6     
რამეთუ დღენი არიან გლოჲსა1* და არა დღესასწაულობისანი2*. და
Line: 7     
შაბათიცა იგი იმარხეთ. არა თუ სხჳსა3* შაბათისაჲ ჯერ-არს მარხვაჲ,
Line: 8     
არამედ მის4* ოდენ შაბათისაჲ, რამეთუ დამბადებელი ყოველთაჲ საფლავსა
Line: 9     
შინა იყო. ამისთჳს5* პარასკევსა მას და შაბათსა იმარხეთ ჯუარცუმისათჳს
Line: 10     
უფლისა და დაფლვისა. რომელი შემძლებელ იყოს, ორსავე
Line: 11     
მას დღესა ნურას6* ჭამს ვიდრე შუაღამემდე7* შაბათისა, ხოლო რომელსა
Line: 12     
ესე ვერ შეეძლოს, Page of Manuscript: 33R  პარასკევსა მწუხრი8* მიიღოს საზრდელი პური
Line: 13     
და წყალი და შაბათი კუალად იმარხოს შუაღამემდე9*, რამეთუ უფალმან
Line: 14     
ესრეთ ბრძანა: "ოდეს ამაღლდეს მათგან სიძე იგი, მაშინ იმარხონ".
Line: 15     
ამათ უკუე დღეთა ამაღლდა ჩუენგან და ჯუარსა შეემრსჭუალა(!)10* და
Line: 16     
საფლავსა დაიდვა. ამისთჳს გამცნებთ თქუენ მარხვასა, ვითარცა ჩუენ
Line: 17     
ვიმარხეთ11* დღეთა მათ.

Line: 18        
ხოლო მწუხრი შაბათსა, განთიად ერთშაბათისა მის, რომელ არს
Line: 19     
კჳრიაკე, მწუხრითგან შუაღამემდის12* იღჳძებდით და ილოცევდით13* და
Line: 20     
აღდგომასა მას14* უფლისასა შეწირეთ მსხუერპლი იგი უსისხლოდ, ვითარცა
Line: 21     
თავადმან ბრძანა, ვითარმედ: "ამას იქმოდეთ15* მოსაჴსენებლად
Line: 22     
ჩემდა". და ეზიარნეთ რაჲ ჴორცსა და სისხლსა ქრისტესსა, განიჴსენით
Line: 23     
მარხვაჲ და განთიად წმიდასა მას კჳრიაკესა Page of Manuscript: 33V  იხარებდით, რამეთუ
Line: 24     
წინდი იგი16*, დასაბამი აღდგომისა ჩუენისაჲ, იესუ ქრისტჱ აღდგა მკუდრეთით,
Line: 25     
და მესამესა ჟამსა დღისასა აღასრულეთ წმიდაჲ ჟამისწირვაჲ
Line: 26     
და ეზიარენით საიდუმლოთა ქრისტეთა და იხარებდით სიხარულითა
Line: 27     
წესიერითა და იყავნ ესე თქუენდა შჯულად სამარადისოდ, ვიდრემდის
Line: 28     
მოვიდეს უფალი მეორითა მით დიდებულითა მოსლვითა
Line: 29     
მისითა17*.

Line: 30        
ხოლო აღასრულოთ რაჲ დღჱ იგი14* აღდგომისაჲ18*, რომელ არს
Line: 31     
აღვსებაჲ19*, პირველით დღითგან კჳრიაკით20* აღრაცხეთ21* დღჱ ორმეოცი
Line: 32     
და აღასრულეთ დღესასწაული ამაღლებისა უფლისაჲ.

Page: 37  
Line: 1        
და შემდგომად ათისა დღისა, რომელ არს დღითგან1* აღდგომისაჲთ
Line: 2     
დღჱ მეერგასისე2*, იყავნ თქუენდა დღესასწაული დიდი, რამეთუ მას დღესა
Line: 3     
ჟამ ოდენ მოავლინა Page of Manuscript: 34R  ჩუენ ზედა უფალმან3* ნიჭი სულისა წმიდისაჲ.

Line: 4        
ხოლო შემდგომად დღისა მის, რომელ არს მარტჳლიაჲ, დღესასწაულობდით
Line: 5     
შჳდეულსა მას და მერმე კუალად იმარხეთ4*, რამეთუ ესრეთ
Line: 6     
ჯერ-არს სიხარული ნიჭთა ზედა5* ღმრთისათა და კუალად მარხვაჲ შემდგომად
Line: 7     
განსუენებისა, რამეთუ ყოველნი წმიდანი და წინაწარმეტყუელნი
Line: 8     
იმარხვიდეს, ვითარცა მოსესთჳს წერილ არს და ელიაჲსთჳს და დანიელისთჳს6*;
Line: 9     
ხოლო შემდგომად მარხვისა მის ყოველთა ოთხშაბათ-პარასკევთა
Line: 10     
გამცნებთ7* თქუენ მარხვად ძალისაებრ კაცად-კაცადისა და
Line: 11     
ნამეტნავსა8* მას მარხვისა თქუენისასა მისცემდით გლახაკთა. ხოლო
Line: 12     
ყოველსა შაბათსა, გარეშე ერთისა მის, და ყოველსა კჳრიაკესა
Line: 13     
შეკრბებოდეთ ლოცვად და ჟამისწირვად და იხარებდით სიხარულითა სულიერითა,
Line: 14     
რამეთუ ბრალსა ქუეშე არს, Page of Manuscript: 34V  რომელმან კჳრიაკე იმარხოს,
Line: 15     
ანუ მარტჳლიაჲ, ანუ სხუანი იგი საუფლონი დღესასწაულნი, რამეთუ
Line: 16     
არა ჯერ-არს ესევითართა მათ დღესასწაულთა გლოაჲ9*, არამედ
Line: 17     
სიხარული და მადლობა ღმრთისაჲ.

Line: 18        
ხოლო მარხვაჲ თქუენი ნუმცა არს ორგულთა მათ თანა მწვალებელთა,
Line: 19     
რომელნი იმარხვენ ორშაბათსა და ხუთშაბათსა და შაბათსა.

Line: 20        
ხოლო თქუენ, მორწმუნენო, ხუთთა მათ დღეთა შჳდეულისათა
Line: 21     
ჴელ-გეწიფების მარხვად და უმეტესად ოთხშაბათსა და პარასკევსა, რამეთუ
Line: 22     
ოთხშაბათსა უფლისათჳს6* ბოროტი იგი განძრახვაჲ10* იქმნა ჰურიათაჲ
Line: 23     
და პარასკევსა ჯუარს ეცუა უფალი, ამისთჳს განწესებულ არს ორთა
Line: 24     
მათ დღეთა მარხვაჲ.

Line: 25        
ხოლო შაბათსა ნუ იმარხავთ, რამეთუ დღე არს დაბადებისა ჴსენებაჲ
Line: 26     
და კჳრიაკესა Page of Manuscript: 35R  ყოველსა11* დღესასწაულობდით, რამეთუ დღჱ
Line: 27     
არს ქრისტეს აღდგომისაჲ. ერთსა ხოლო შაბათსა ჯერ-არს მარხვაჲ
Line: 28     
დაფლვისა მის12* უფლისა, ვითარცა ზემოწერილ არს, რამეთუ მოსეცა
Line: 29     
ესრეთ13* განუწესა ერსა მას ისრაჱლისასა ბრძანებითა უფლისაჲთა სამგზის
Line: 30     
დღესასწაულობად წელიწადსა შინა: დღესასწაულსა მას უცომოებისასა,
Line: 31     
ათოთხმეტითგან პირველისა თჳსა ვიდრე შჳდ დღემდე, უცომოჲსა14*
Line: 32     
და ველისყრდელისა ჭამად და მიერითგან აღრაცხვად15* ერგასის
Line: 33     
დღჱ და დღესასწაულობად; და16* კუალად ი^ე მეშჳიდისა თჳსასა აღსრულებად
Page: 38   Line: 1     
დღესასწაულსა კარვობისასა. ამისთჳს აღესრულებიან ჩუენ
Line: 2     
მიერცა ქრისტეანეთა სამნი მარხვანი წელიწადსა შინა, რომელთა მოასწავებდეს
Line: 3     
დღესასწაულნი1* იგი. და უმეტეს2* სამთა მათ მარხვათა საეკლესიოდ
Line: 4     
არა ჯერ-არს Page of Manuscript: 35V  მარხვისა ქადაგებაჲ, კაცად-კაცადი ხუთთა
Line: 5     
მათ დღეთა შჳდეულისათა და უმეტესად3* ოთხშაბათ-პარასკევსა, ვითარცა4*
Line: 6     
ძალ-ედვას, იმარხევდინ5*, ვითარცა წერილ არს კუალად განგებასა
Line: 7     
შინა მოციქულთასა, ვითარმედ: " ჩუენ, პეტრე და პავლე გამცნებთ
Line: 8     
თქუენ: მონანი, გინა აზნაურნი შურებოდინ6* სხუათა7* მათ დღეთა, ხოლო
Line: 9     
შაბათსა და კჳრიაკესა მოვიდოდენ8* ეკლესიად, რაჲთა ისმენდენ სწავლასა
Line: 10     
ღმრთისმსახურებისასა".

Line: 11        
შჳდეულსა მას ვნებისასა და შემდგომად აღდგომისა შჳდეულსა
Line: 12     
ახალ კჳრიაკისასა უქმობაჲ არს, რამეთუ ერთი იგი შჳდეული ვნებისაჲ
Line: 13     
არს და მეორე აღდგომისაჲ.9* დღესასწაულსა ამაღლებისასა უქმობაჲ
Line: 14     
არს, რამეთუ მაშინ იქმნა აღსრულებაჲ ქრისტეს განგებულებისაჲ10*.

Line: 15        
მარტჳლიად11* უქმობაჲ არს, რამეთუ მაშინ Page of Manuscript: 36R  მოვიდა სული
Line: 16     
წმიდაჲ.

Line: 17        
ქრისტეშობად12* უქმობაჲ არს, რამეთუ მაშინ იშვა უფალი ჩუენი
Line: 18     
იესუ ქრისტჱ ქალწულისაგან..

Line: 19        
განცხადებად13* უქმობაჲ არს, რამეთუ მაშინ ნათელ-იღო უფალმან
Line: 20     
და მამამან14* და წამა ძედ საყუარელად და სული წმიდაჲ მოვიდა მის ზედა
Line: 21     
სახედ ტრედისა15*.

Line: 22        
ესე დღესასწაულნი: ქრისტეშობაჲ16* და განცხადებაჲ17* და ბზობაჲ18*,
Line: 23     
ჯუარცუმაჲ და აღდგომაჲ,19* ამაღლებაჲ და მარტჳლიაჲ არიან წმიდათა
Line: 24     
მოციქულთა მიერ განწესებულ, ხოლო სხუანი იგი დღესასწაულნი: მიგებებაჲ,
Line: 25     
ფერისცვალებაჲ, ამაღლებაჲ ჯუარისაჲ, რომელ არს ჯუართა
Line: 26     
აპყრობაჲ20*, ხარებაჲ ყოვლად21* წმიდისა ღმრთისმშობლისაჲ და მიცვალებაჲ
Line: 27     
მისი და ღმრთისმშობლის22* შობაჲ და ტაძრად მოყვანებაჲ და ენკენიაჲ,
Line: 28     
ესე ყოველნი23* წმიდათა კრებათაგან დაწესებულ არიან. და ეგრეთვე
Line: 29     
ჯერ-არს დღესასწაულობაჲ და უქმობაჲ, ვითარცა ზემოწერილ24*
Page: 39   Line: 1     
არს მოციქულთა Page of Manuscript: 36V  განგებითა. ეგრეთვე წმიდათა მოციქულთა საჴსენებელსა
Line: 2     
განწესებულ არს დღესასწაულობაჲ1*.

Line: 3        
ესე ყოველი აღვწერეთ განწესებისაებრ წმიდათა მოციქულთა და
Line: 4     
მამათაჲსა, რაჲთა უწყოდინ2* ყოველთა, თუ ვითარ არს წესი მარხვისაჲ,
Line: 5     
ანუ ოდეს3* არა ჯერ-არს მარხვაჲ.

Line: 6        
ხოლო სხუათა ყოველთა დღეთა მარხვაჲ წესიერი კეთილ არს და
Line: 7     
შუენიერ და4* ნაყროვნებაჲ და მთრვალობაჲ ბოროტ არს და სავნებელ.
Line: 8     
რამეთუ მარხვაჲ სამოთხესვე შინა განიწესა5*. პირველი მცნებაჲ ესე
Line: 9     
მიიღო6* ღმრთისაგან ადამ: არა ჭამად ხისა მისგან ცნობადისა, რომელ-ესე
Line: 10     
მცნებაჲ იყო მარხვისაჲ. უკუეთუმცა მაშინ ადამს და ევას ემარხა,
Line: 11     
არამცა საჴმარ იყო აწ ჩუენდა7* მარხვაჲ. ვინაჲთგან მათ არა იმარხეს8*,
Line: 12     
გამოვვარდით სამოთხით და საჴმარ იქმნა მიერითგან მარხვაჲ, ამისათჳს
Line: 13     
Page of Manuscript: 37R  მოვიდა უფალი სოფლად და იმარხა ორმეოც დღჱ, რაჲთა
Line: 14     
წამალი ცხორებისა გუასწავოს9*. საცნაურ არს უკუე, ვითარმედ ჯერ-არს
Line: 15     
მარხვაჲ წესიერი სათნოჲ უფლისაჲ, ესე იგი არს უცხო ყოფაჲ თავთა
Line: 16     
ჩუენთაჲ ყოველთაგან ბოროტთა და ყოვლისაგან ნაყროვნებისა და
Line: 17     
მთრვალობისა, რაჲთა სთნდეს უფალსა ცხორებაჲ ჩუენი და ღირს-გუყვნეს10*
Line: 18     
სასუფეველსა მისსა.

Paragraph: 19  
Page: 39  
Line: 19        
ი^თ. მრავალთა ეკლესიათა ხუცესნი ანუ დიაკონნი დაუტეობენ
Line: 20     
ეკლესიათა თჳსთა, სადა-იგი იკურთხნეს და სხუათა ებისკოპოსთა შეეწყნარებიან
Line: 21     
და11* თჳნიერ წამებისა თჳსისა ებისკოპოსისა სხუათა ეკლესიათა
Line: 22     
დაეწესებიან და ამით ჯერითა იქმნებიან ურჩ და დაუდგრომელ;
Line: 23     
ამისთჳს განვაწესებთ და ვამცნებთ ყოველთა, რაჲთა არავის ჴელ-ეწიფებოდის
Line: 24     
ხუცესსა12*, ანუ დიაკონსა Page of Manuscript: 37V  ანუ კერძოდიაკონსა თჳნიერ
Line: 25     
წიგნისა განსატევებელისა თჳსისა ებისკოპოსისა, სხუასა სამრემლოსა მისლვად
Line: 26     
და სხუასა ეკლესიასა დაწესებად საბრალობელად ებისკოპოსისა მის
Line: 27     
მაკურთხეველისა მისისა13*, არამედ ენებოს თუ წარსლვად სამრემლოდ
Line: 28     
სხჳსა ებისკოპოსისა14*, თჳსისა ებისკოპოსისა წიგნითა და წამებითა
Line: 29     
წარვედინ.15* ხოლო რომელმან წესი არა დაიმარხოს, არამედ თჳსითა
Line: 30     
თავჴედობითა შეურაცხ-ყოს ებისკოპოსი თჳსი და სხუად სამრემლოდ
Line: 31     
ვიდოდის, ესევითარი იგი აღიჴოცენ მღდელობისგან.

Line: 32        
გარნა თუ უდაბნოს16* განვიდოდის მონოზონებად და სრულიად
Line: 33     
იჯმნიდეს სოფლისაგან, მაშინ ებისკოპოსმანცა ლოცვით და კურთხევით17*
Page: 40   Line: 1     
წარგზავნოს1* და ყოვლადვე არა დააყენოს კეთილისა მის გზისაგან, არამედ Page of Manuscript: 38R 
Line: 2     
თანაშემწე-ეყოს სიტყჳთ და საქმით.

Paragraph: 20  
Page: 40  
Line: 3        
კ^. უკუეთუ ადგილთა რომელთამე ზედადასხმაჲ იქმნას წარმართთაჲ
Line: 4     
ანუ სხუაჲ რაჲმე2* მოიწიოს განსაცდელი და მღდელ-დიაკონნი3*
Line: 5     
მათ ეკლესიათანი განიბნივნენ და სხუად სამრემლოდ წარვიდნენ, უკუეთუ
Line: 6     
მადლითა ღმრთისაჲთა გარდაჰჴდეს შიში იგი წარმართთაჲ, ანუ განსაცდელი
Line: 7     
იგი, რომლისათჳს დაუტევნეს თჳსნი ეკლესიანი4*, დასცხრეს,
Line: 8     
თჳსთავე ეკლესიათა ვამცნებთ მიქცევად. და უმიზეზოდ ნუ დაუტეობენ5*
Line: 9     
სრულიად ეკლესიათა თჳსთა. ხოლო რომელმან6* წესი ესე არა დაიმარხოს7*,
Line: 10     
არა ჴელ-ეწიფების მღდელობაჲ, ვიდრე თჳსადვე ეკლესიად მიიქცეს,
Line: 11     
უკუეთუ ჯეროვანი8* მიზეზი არა აქუნდეს.

Line: 12        
ეგრეთვე ებისკოპოსი, რომელმან სხჳსა ებისკოპოსისა ხუცესი, ანუ
Line: 13     
დიაკონი, თჳნიერ წამებისა ებისკოპოსისა მის შეიწყნაროს, Page of Manuscript: 38V  კანონსა
Line: 14     
და ბრალსა ქუეშე არს.

Paragraph: 21  
Page: 40  
Line: 15        
კ^ა. ჯერ-არს წინამძღუართა ეკლესიათასა, უკუეთუ ეგებოდის,
Line: 16     
მარადღჱ, უკუეთუ არა _კჳრიაკესა დღესა დასტურად სწავლად მღდელდიაკონთა
Line: 17     
და ყოვლისავე ერისა სიტყუათა და სწავლათა ღმრთისმსახურებისათა9*
Line: 18     
და მართლაღსაარებისათა საღმრთოთა წერილთაგან და მოძღურებისაგან
Line: 19     
წმიდათა მამათაჲსა. და ნუმცა მიდრკებიან წესთაგან და
Line: 20     
განგებათა ღმერთშემოსილთა10* მამათაჲსა, არამედ სიტყუაჲცა წერილისაჲ,
Line: 21     
უკუეთუ შორის მოვიდეს, ნუმცა სხუაებრ11* თარგმნიან, გარნა ვითარცა
Line: 22     
მნათობთა მათ ეკლესიისათა თარგმნეს და მათისა მის თქუმულისა
Line: 23     
მეცნიერებითა აჩუენებდენ12* თჳსსა გულისჴმის-ყოფასა, ვიდრეღა
Line: 24     
თავისა მიერ თჳსისა შემზადებულთა მოძღურებათა, რამეთუ სწავლათაგან
Line: 25     
წმიდათა Page of Manuscript: 39R  მათ13* მამათა მოვალს ერი იგი მორწმუნე მეცნიერებად
Line: 26     
სათნოებათა და განკრძალვად უჯეროთა14* საქმეთაგან, რაჲთა განეყენნენ
Line: 27     
ყოვლისაგანვე15* ცოდვისა და ჰმონებდენ უფალსა მოქალაქობითა16*
Line: 28     
კეთილითა, რაჲთა17* მიემთხჳვნენ18* ცხორებასა საუკუნესა.

Paragraph: 22  
Page: 40  
Line: 29        
კ^ბ. არა ჴელ-ეწიფების ებისკოპოსსა სხჳსა ებისკოპოსისა სამრემლოსა
Line: 30     
ქალაქსა ანუ სოფელსა საეროდ მოძღურებად, ანუ კურთხევად
Line: 31     
ხუცისა, გინა დიაკონისა უნებლად ებისკოპოსისა მის ადგილისა. უკუეთუ
Line: 32     
კულა საქმესა ამას წარმდებებით19* იქმოდის, თავსა თჳსსა ბრალეულ-ჰყოფს
Line: 33     
აღჴოცად20* ებისკოპოსობისაგან და წესსა ხუცობისასა მოსლვად.

Paragraph: 23  
Page: 40  
Page: 41  
Line: 1        
კ^გ. რომელნიცა მღდელნი ანუ დიაკონნი ბრალთა შინა განსაკუეთელთა1*
Line: 2     
იპოვნენ Page of Manuscript: 39V  და აღიჴოცნენ მღდელობისაგან, უკუეთუ გულსმოდგინედ
Line: 3     
განეყენნენ ბრალთა მათ, რომელთათჳს2* მადლისა მისგან
Line: 4     
მღდელობისაგან აღიჴოცნეს და სინანული მოიგონ, ზიარებისაგან არა
Line: 5     
განეყენნენ3*, არამედ წიგნის მკითხველთა წესსა იყვნენ. უკუეთუ კულა
Line: 6     
შემდგომად მღდელობისაგან აღჴოცისა კუალადცა მათვე ცოდვათა4*
Line: 7     
ერეოდინ5*, უზიარებლობაჲცა დაესაჯოს და სრულიად ერისკაცთა თანა
Line: 8     
შეირაცხნენ და ყოვლადვე მოწესეობისაგან განეყენნენ.

Paragraph: 24  
Page: 41  
Line: 9        
კ^დ. უკუეთუ ვინ მღდელთმოძღუარმან6* ქრთამითა და საფასისა
Line: 10     
მიღებითა აკურთხოს ებისკოპოსი, ანუ7* ხუცესი, ანუ დიაკონი, ანუ
Line: 11     
რომელიცა8* მოწესეთაგანი და სასყიდლის9* სავაჭრო-ყვის10* უსყიდელი11*
Line: 12     
იგი მადლი და არა სათნოებისათჳს12* მისცეს მღდელთობაჲ, არამედ ქრთამისათჳს
Line: 13     
და საფასისა, ესე-\ვითარი Page of Manuscript: 40(6)R  იგი მღდელთმოძღუარი, გინათუ
Line: 14     
კათალიკოზი13*, გინათუ ებისკოპოსი აღიჴოცენ მღდელთმოძღუარებისაგან.
Line: 15     
და მის მიერ ქრთამითა და საფასითა კურთხეული იგიცა14*
Line: 16     
აღიჴოცენ მღდელობისაგან.

Line: 17        
და რომელნიცა15* შუამდგომელ და მომატყუებელ ესევითარისა მის
Line: 18     
უწესობისა იყვნენ16* _ იგინიცა, უკუეთუ მღდელნი იყვნენ, აღიჴოცებიან17*,
Line: 19     
უკუეთუ მონაზონი ანუ ერისკაცნი იყვნენ, ეკლესიით განისხმიან, რამეთუ
Line: 20     
ამის ჯერისათჳს ყოველთა წმიდათა კრებათა დიდი განკრძალულებაჲ18*
Line: 21     
დადვეს და მძიმჱ19* კანონი ესევითარისა საქმისა მოქმედთა ზედა.
Line: 22     
და წმიდათა მოციქულთა რჩულისკანონსა ესრეთ წერილ არს: "უკუეთუ
Line: 23     
ვინმე ებისკოპოსობისა პატივი საფასითა მიიღოს, ანუ ხუცობისაჲ, ანუ
Line: 24     
დიაკონობისაჲ20*, აღიჴოცენ21* მღდელობისაგან საფასით22* კურთხეული
Line: 25     
იგი და მაკურთხეველიცა23* მისი Page of Manuscript: 40(6)V  და განიკუეთენ სრულიად ზიარებისაგან,
Line: 26     
ვითარცა სჳმონ მოგჳ განიკუეთა ჩემ მიერ პეტრეს24* მოციქულისა".
Line: 27     
ჰხედავთა25* რაბამი არს26* ესე ცოდვაჲ,27*
Line: 28     
რამეთუ სხუათა ცოდვათათჳს არასადა წერილ არს აღჴოცაჲ28* მღდელობისაგან და განყენებაჲ
Line: 29     
ზიარებისაგან ხოლო ამის ბრალისათჳს ორივე განაწესეს წმიდათა
Line: 30     
მოციქულთა _ აჴოცა29* მღდელობისაგან და უზიარებლობაჲ?30*

Page: 42  
Line: 1        
წარიკითხეთ ებისტოლეცა, რომელი მიუწერა წმიდამან მამამან
Line: 2     
ჩუენმან ბასილი კესარიელმან თჳსთა ებისკოპოსთა, რომელსა შინა დიდად
Line: 3     
დაამძიმებს ამას საქმესა და იტყჳს, ვითარმედ: "საქმე ესე, რომლისათჳს
Line: 4     
მოგიწერ, რომელ ყოვლადვე ითქუაცა და საეჭჳ იქმნა, დიდითა
Line: 5     
მწუხარებითა აღავსო1* სული ჩემი და დაუჯერებლად შევჰრაცხე. აწ
Line: 6     
უკუე ამის პირისათჳს დაწერილი ესე წიგნი, რომელსა შეუცნობიეს
Line: 7     
თავსა თჳსსა ესევითარი საქმჱ, Page of Manuscript: 41R  შეიწყნარენ საკურნებელად, ხოლო
Line: 8     
რომელსა არა შეუცნობიეს, შეიწყნარენ განსაკრძალველად. ხოლო
Line: 9     
უკუეთუ ვინ უწესოჲ იყოს, მიიღენ ესე დამოწმებაჲ, არამედ ვევედრები
Line: 10     
ღმერთსა, რაჲთა არავინ თქუენგან2* იპოოს ესრეთ უწესო3*.

Line: 11        
ხოლო რაჲ არს საქმე იგი, რომლისათჳს ამას ვიტყჳ? იტყჳან
Line: 12     
ვიეთნიმე, თუ4* თქუენგანნი ვინმე ებისკოპოსნი აკურთხევდენ რაჲ მღდელთა,
Line: 13     
მიიღებენ5* მათგან6* საფასესა და არა ქრთამ ანუ7* საფასედ8* სახელ-სდებენ,
Line: 14     
არამედ რეცა პატიოსანსა რასმე სახელსა უწესენ ევლოგიად.9*
Line: 15     
და ესე უძჳრესი10* არს, რამეთუ უკუეთუ ვინმე ბოროტსა სახითა კეთილისაჲთა
Line: 16     
იქმოდის, ორკეცისა ტანჯვისა11* ღირს არს, რამეთუ იქმს ბოროტსა
Line: 17     
და სახესა მას, გინა სახელსა კეთილისასა იჴმარებს შემწედ
Line: 18     
თჳსისა ცოდვისა12*.

Line: 19        
ესევითარი უკუე საქმჱ13* უკუეთუ ვის14* უქმნიეს, ნუღარამცა ქმნილ
Line: 20     
არს, არამედ აკრებულმცა არს სრულიად. Page of Manuscript: 41V  უკუეთუ არა აკრბეს,
Line: 21     
სამართალ არს თქმად მისა15* მიმართ, რომელი საფასესა მას16* მიიღებდეს,
Line: 22     
რაჲ-იგი ჰრქუა17* პეტრე მოციქულმან სჳმონს18*, რომელსა-იგი ენება
Line: 23     
საფასითა მოსყიდაჲ მადლისა მის სულისა წმიდისაჲ19*, ვითარმედ: "ვეცხლი
Line: 24     
შენი შენთანავე იყავნ წარსაწყმედელად შენდა, რამეთუ ნიჭსა
Line: 25     
მას ღმრთისასა ჰგონებ საფასითა20* მოპოვნებად". რამეთუ უსუბუქეს
Line: 26     
იყო უსწავლელისაჲ მის21* უმეცრებით თხოვაჲ საფასით მადლისაჲ22*
Line: 27     
მის, ვიდრეღა აწ რომელნი მეცნიერებით ჰყიდდნენ ნიჭსა ღმრთისასა,
Line: 28     
რამეთუ ნიჭი იგი, რომელი შენ, კაცო უგუნურო, უსასყიდლოდ მიიღე,
Line: 29     
უკუეთუ სასყიდლად მიჰყიდდე23*, გამოეჴუები მადლისა მისგან, ვითარმცა24*
Line: 30     
ეშმაკისადმცა25* მისყიდულ იყავ, რამეთუ ვეცხლის26* საფარდულ-ჰყოფ
Line: 31     
ეკლესიასა, სადა-იგი რწმუნებულ არს ჩუენდა ჴორცი და
Line: 32     
სისხლი ქრისტესი. ესევითარი უკუე27* საქმე ბოროტ არს და უჯერო Page of Manuscript: 42R .
Page: 43   Line: 1     
ხოლო არს ესევითარისა საქმისა მოქმედთაგან ესეცა ჴელოვნებაჲ
Line: 2     
მოპოვნებული. ჰგონებენ თუ1* არა არს ცოდვაჲ, უკუეთუ ჟამსა მას
Line: 3     
კურთხევისასა არა მიიღონ საფასე იგი, არამედ შემდგომად კურთხევისა
Line: 4     
მიეცეს; არამედ ესე არს, გინათუ პირველ მიიღოს, გინათუ _ შემდგომად,
Line: 5     
ქრთამ ეწოდების, რომელი მის პირისა და მის2* საქმისათჳს
Line: 6     
მიეცეს.

Line: 7        
გევედრები უკუე3* ესევითარი შემოსავალი და უფროჲსღა გზაჲ
Line: 8     
გეჰენიად მიმყვანებელი განიშორეთ თქუენგან და განიოტეთ და ნუ შეაგინებთ
Line: 9     
ჴელთა თქუენთა უჯეროჲთა მით შესაძინელითა და უღირს-ჰყოფთ
Line: 10     
თავთა თქუენთა წმიდათა საიდუმლოთა აღსრულებისა4* და შემინდვეთ,
Line: 11     
რომელ დაუჯერებელისა ამის საქმისათჳს5* ვითარცა დარწმუნებულისა6*
Line: 12     
განჩინებასა ვჰყოფ.

Line: 13        
უკუეთუ ვინ შემდგომად ამის ებისტოლისა Page of Manuscript: 42V  იკადროს საფასითა
Line: 14     
და ქრთამითა კურთხევად7* მღდელისა8*, წარიკითხენ კანონი წმიდათა
Line: 15     
მოციქულთაჲ და ჩუენთა ამათ ეკლესიათა საკურთხეველთაგან9* იჯმენინ10*
Line: 16     
და განეშორენ11* და მოიძიენ სხუაჲ ადგილი, სადა ჴელ-ეწიფებოდის
Line: 17     
ნიჭსა ღმრთისასა სყიდად და განსყიდად, რამეთუ ჩუენდა ეკლესიათა
Line: 18     
ღმრთისათა ესე ჩუელებაჲ არა გუაქუს. ერთი ხოლო სიტყუაჲ
Line: 19     
მიგითხრა და ჴმა-ვყო. ესე საქმენი ვეცხლისმოყუარებისაგან იქმნებიან,
Line: 20     
ხოლო ვეცხლისმოყუარებაჲ ძირი არს ყოველთა ბოროტთა და
Line: 21     
ეწოდების მას კერპთმსახურება12*.

Line: 22        
აწ უკუე მცირედისა ვეცხლისათჳს ნუვინ13* აღირჩევს კერპთმსახურებასა
Line: 23     
უფროჲს ქრისტეს მსახურებისა, ნუცამცა14* კუალად ჰბაძავს იუდას15*
Line: 24     
და საფასისა მიღებითა მით განსცემს მეორედ16* უფალსა, რომელი-იგი
Line: 25     
ერთგზის ჩუენთჳს ჯუარს ეცუა, რაჲთა არა აკალდამა იწოდნენ17* Page of Manuscript: 43R 
Line: 26     
ადგილნი იგი და ჴელნი ესევითართა მათ18* ნაყოფთა
Line: 27     
შემწყნარებელნი".

Line: 28        
ესე არს19* ებისტოლე20* და კანონი დიდისა ბასილისი. აწ უკუე
Line: 29     
ბრძანებისაებრ მოციქულთაჲსა და განჩინებისაებრ წმიდათა კრებათაჲსა
Line: 30     
და სიტყჳსაებრ წმიდისა და ნეტარისა ბასილისა ჩუენცა განვაკრძალებთ
Line: 31     
ყოველთა მღდელმოძღუართა ბოროტისა ამის ბრალისაგან. ხოლო რომელმან
Line: 32     
უგულებელ-ყოს წესი ესე და კანონი და ქრთამითა და საფასითა21*
Line: 33     
აკურთხოს ებისკოპოსი ანუ მღდელი, ზემოწერილსა მას კანონსა
Page: 44   Line: 1     
თანამდებ არს მაკურთხეველიცა და რომელი ქრთამითა იკურთხოს, ორნივე
Line: 2     
უღირს1* არიან და აღჴოცილ2* მღდელობისაგან.

Paragraph: 25  
Page: 44  
Line: 3        
კ^ე. ნუმცა ვის ჴელ-ეწიფების ებისკოპოსსა, ანუ3* ხუცესსა, ანუ4*
Line: 4     
დიაკონსა, რაჲთამცა აზიარა ვის უხრწნელი ჴორცი და სისხლი ქრისტესი
Line: 5     
და ზიარებისა მისთჳს მოიღომცა მისგან ვეცხლი, ანუ სხუაჲ რაჲმე5*
Line: 6     
ნიჭი, Page of Manuscript: 43V  რამეთუ არა ისყიდების მადლი ქრისტესი, არცა საფასისა
Line: 7     
მიღებითა სიწმიდესა მას სულიერსა მივცემთ, არამედ რომელნი6* ღირს
Line: 8     
იყვნენ7* ზიარებასა, მას8* უსასყიდლოდ ვაზიარებთ. უკუეთუ კულა იპოოს
Line: 9     
ვინ მოწესეთაგანი, რომელ9* წმიდისა ზიარებისათჳს ფასსა რასავე10* მიიღებდეს,
Line: 10     
აღიჴოცენ ვითარცა მობაძავი სიმონისი, რომელი ვეცხლითა
Line: 11     
ჴელ-ჰყოფდა სყიდად მადლსა მას11* სულისა წმიდისასა და ემხილა მოციქულისა
Line: 12     
პეტრეს მიერ12*.

Paragraph: 26  
Page: 44  
Line: 13        
კ^ვ. არავის ჴელ-ეწიფების მღდელობისა ანუ მონაზონებისა13* წესსა
Line: 14     
შინა მყოფსა ცხენთა სარბიელსა მისლვად, რომელსა ეწოდების
Line: 15     
იპოდრომი14*, ანუ მგოსანთა და მსახიობელთა15* სიმღერისა სმენად, არამედ
Line: 16     
ქორწილსაცა თუ მოწესეთაგანი ვინმე იწოდოს და მივიდეს პურის16*
Line: 17     
ჭამად, ვინაჲთგან მგოსანნი და მსახიობელნი17* და მომღერალნი შემოიყვანნენ,
Line: 18     
უჴმს მოწესესა მას აღდგომაჲ Page of Manuscript: 44R  და სახედ18* თჳსად წარსლვაჲ,
Line: 19     
რამეთუ ესრეთ განწესებულ არს წმიდათა მამათაგან.

Paragraph: 27  
Page: 44  
Line: 20        
კ^ზ. ესეცა წესი19* არს პირველთა კრებათა მიერ20* დაწესებული
Line: 21     
უკუეთუ ეკლესიასა რომელსაცა აქუნდენ აგარაკნი ანუ სოფელნი, არავის
Line: 22     
ჴელ-ეწიფების წარღებად ეკლესიისა მისგან, უფროჲსად21* უკუეთუ
Line: 23     
ოცდაათ წლამდე უფლებულ იყოს მის აგარაკისა და ეკლესიაჲ იგი მიუმძლავრებელად.
Line: 24     
უკუეთუ კულა შინაგან, ოცდაათისა წლისა იქმნას22*
Line: 25     
რაჲ23* მის შორის24* იჭჳ და ცილობაჲ, ჴელ-ეწიფების მოჭრტინავთა მათ,
Line: 26     
რომელნი იჩემებდენ აგარაკსა მას, ჭრტინვად წინაშე კრებისა ებისკოპოსთაჲსა
Line: 27     
მის სამრემლოჲსა, რაჲთა გამოიძიონ ჭეშმარიტი და დაამტკიცონ
Line: 28     
იგი, გინათუ ეკლესიასა მას25* შესწევდეს ჭეშმარიტებაჲ, გინათუ
Line: 29     
მოჭრტინავსა.

Paragraph: 28  
Page: 44  
Line: 30        
კ^ჱ. არავის ჴელ-ეწიფების მღდელობისა წესსა26* შინა მყოფსა Page of Manuscript: 44V 
Line: 31     
სამოსლისა ეგევითარისა შემოსად27*, რომელი არა წეს იყოს მღდელთა
Page: 45   Line: 1     
და1* შემოსად2*, არცა ქალაქთა და სოფელთა შინა რაჲ იქცეოდის3*, არცა
Line: 2     
გზასა თუ ვიდოდის, არამედ ესევითარსა იჴმარებდინ სამოსელსა, ვითარი
Line: 3     
წეს არს მოწესეთა შემოსად4*.

Line: 4        
ხოლო რომელმან ესევითარი რაჲ5* უწესო6* სამკაული შეიმოსოს,
Line: 5     
შჳდეულსა ერთსა განეყენოს ზიარებისაგან და ნუღარამცა შეიმოსს უწესოსა
Line: 6     
მას სამოსელსა7* საერისკაცოდ დაწესებულსა.

Paragraph: 29  
Page: 45  
Line: 7        
კ^თ. გუესმა, თუ რომელთამე ეკლესიათა ჩვეულებაჲ ქმნილ არს და
Line: 8     
ჟამსა ახალყურძნობისასა მოიღიან8* რაჲ ეკლესიას ყურძენი9*, მიიღიან
Line: 9     
მღდელთა და შეურიან10* იგი წმიდასა მას ბარძიმსა ჴორცსა თანა11* და
Line: 10     
სისხლსა ქრისტესსა12* და აზიარიან ერსა ორივე ზოგად. ამისთჳს განვაწესებთ,
Line: 11     
რაჲთა ესემცა13* ნუღარა14* სადა იქმნების, არამედ მოსატევებელად
Line: 12     
ცოდვათა Page of Manuscript: 45R  და ცხორებად საუკუნოდ ჴორცი ხოლო და სისხლი
Line: 13     
უფლისაჲ მიეცემოდენ ერსა.

Line: 14        
რამეთუ წმიდასა15* ზედა16* საკურთხეველსა არარაჲ ვის სხუაჲ
Line: 15     
ჴელ-ეწიფების შეწირვად გარნა პური იგი შესაწირავისაჲ და ღჳნოჲ
Line: 16     
წყლითა განზავებული, რამეთუ წმიდათა მოციქულთა კანონი17* ესრე
Line: 17     
ბრძანებს: "ებისკოპოსმან ანუ ხუცესმან, უკუეთუ უმეტეს უფლისა
Line: 18     
ბრძანებულისა სხუაჲ რაჲმე შეწიროს მსხუერპლად საკურთხეველსა:
Line: 19     
გინათუ თაფლი, ანუ18* თუ სძჱ19*, ანუ20* ნაცვალად ღჳნისა თაფლუჭი
Line: 20     
ქმნილი, ანუ მფრინველი რაჲ21*, ანუ სხუაჲ რაჲმე ცხოელი22*, გინათუ
Line: 21     
თესლთაგანი რაჲმე, აღიჴოცენ23* მღდელობისაგან, რამეთუ საკურთხეველსა
Line: 22     
წმიდასა მას24* ტრაპეზსა25* არარაჲ სხუაჲ დაეგების26*, გარნა პური
Line: 23     
იგი27* შესაწირვისაჲ და ღჳნოჲ წყლითა განზავებული და ზეთიმცა
Line: 24     
მიეცემის აღსანთებელად Page of Manuscript: 45V  და საკუმეველი კუმევად ჟამსა მას წმიდისა
Line: 25     
მის28* საიდუმლოჲსასა". ხოლო ყურძენი ახალი და თესლი ეკლესიას
Line: 26     
მიიღონ და აკურთხონ იგი29* მღდელთა30* გარეგან საკურთხეველისა
Line: 27     
და მისცენ ერსა სამადლობელად ღმრთისა, მომცემელისა მის
Line: 28     
კეთილთაჲსა.

Line: 29        
ხოლო წმიდასა საკურთხეველსა ნუმცა-რაჲ31* ესევითარი შეიწირვის,
Line: 30     
გარნა ჴორცი და სისხლი ქრისტესი. სხუაჲ ხილი ყოველი32*, ვის
Line: 31     
სწადოდის ქველის საქმე33*, სახლად ებისკოპოსისა34* ანუ მღდელთაჲსა35*
Line: 32     
წარსცეს და მიიღოს კურთხევაჲ.

Paragraph: 30  
Page: 45  
Page: 46  
Line: 1        
ლ^. ყოველივე გუნებავს აღსაშენებლად ეკლესიათა და მორწმუნისა
Line: 2     
ერისა აღსრულებად.

Line: 3        
ვინაჲთგან უკუე გუესმა, თუ ვიეთნიმე მღელნი, უმეტეს განწესებულისა1*,
Line: 4     
მოსწრაფე არიან საქმედ და შეითქუმიან თჳსთა მეუღლეთა
Line: 5     
თანა და შეთქმულებით ერთად შეყოფისაგან და საწოლისა
Line: 6     
განეყენებიან.

Line: 7        
Page of Manuscript: 46R  ამათ უკუე ესევითარისა შეთქმულებისა მოქმედთა ვამცნებთ
Line: 8     
და განუწესებთ, რაჲთა არღარა მკჳდრ იყვნენ მეუღლეთა მათ თჳსთა
Line: 9     
თანა ყოვლადვე, რაჲთა შეთქმულებაჲ2* იგი მათი სრულ იყოს.

Line: 10        
ხოლო ესე წესი არა სხჳსა რაჲსათჳსმე3*, არამედ სულმოკლებისათჳს4*
Line: 11     
გონებისა და უძლურებისათჳს5* ბუნებისა მათისა განვაწესეთ. უკუეთუ
Line: 12     
ესე შეთქმულებაჲ ჯერ უჩნს6*, ერთსახედ ნუღარა მკჳდრ არნ, არამედ
Line: 13     
თითოეული თჳსისაგან იყოფოდენ7*.

Paragraph: 31  
Page: 46  
Line: 14        
ლ^ა. რომელნი სახლთა შინა აღშენებულთა ეგუტერთა ჟამისმწირველნი
Line: 15     
ხუცესნი იყვნენ, ნებითა და განგებითა ებისკოპოსისა მის ადგილისაჲთა
Line: 16     
იქმოდინ8* ამას, ხოლო თჳნიერ მისისა განგებისა არა ჴელ-ეწიფების
Line: 17     
ქმნად.

Paragraph: 31  
Page: 46  
Line: 18        
ლ^ბ. ესე საქმე გუეუწყა ჩუენ, ვითარმედ ქუეყანასა მას სომხეთისასა9*
Line: 19     
ღჳნოსა წყლითა Page of Manuscript: 46V  განუზავებელსა10* შესწირვენ უსისხლოსა მას
Line: 20     
შესაწირავსა ჟამისწირვისასა და სხუაჲ არს უკუე11* კუალად ძუელი წვალებაჲ,
Line: 21     
რომელნი წყლითა ოდენ აღასრულებენ ჟამისწირვასა, რომელნი-იგი
Line: 22     
პირველთავე კრებათა აღჴოცნეს12* ეკლესიისაგან. და აწ ჩუენცა
Line: 23     
განვაწესებთ და განვაჩინებთ, რაჲთა არავის ჴელ-ეწიფებოდის მარტოდ
Line: 24     
ღჳნითა, თვინიერ განზავებისა13* წყლითა, აღსრულებად14* ჟამისწირვისა15*.
Line: 25     
არცა თჳნიერ ღჳნისა წყლითა ოდენ, რამეთუ ყოველთა წმიდათა ესრეთ
Line: 26     
განაწესეს აღსრულებაჲ ჟამისწირვისაჲ: პურითა მით შესაწირვისაჲთა და
Line: 27     
ღჳნითა, რომელი16* წყლითა განზავებულ17* იყოს, სახედ პატიოსნისა
Line: 28     
მის18* გუერდისაგან მჴსნელისა და მაცხოვრისა ჩუენისა იესუ19* ქრისტეს
Line: 29     
ღმრთისა გარდამოცემულისა მის სისხლისა და20* წყლისა, და რომელი-იგი
Line: 30     
განმაცხოველებლად ყოვლისა სოფლისა გარდამოჴდა Page of Manuscript: 47R  და საჴსრად
Line: 31     
ცოდვათა. და ესე წესი არს ყოველთავე ეკლესიათა, რომელთა
Line: 32     
შინა მნათობნი იგი სულიერნი გამოჩნდეს.

Page: 47  
Line: 1        
რამეთუ იაკობ1* ჴორციელად ძმად ქრისტესა წოდებულმან, რომელი-იგი
Line: 2     
პირველი ებისკოპოსი იყო იერისალჱმს, ესრეთ განაწესა აღსრულებაჲ
Line: 3     
ჟამისწირვისაჲ: ღჳნითა განზავებულითა2* წყლისაგან. და ბასილი
Line: 4     
კესარიელ3* მთავარებისკოპოსმან4*, რომლისა დიდებაჲ და ქებაჲ
Line: 5     
ყოველსა სოფელსა განეფინა, აღწერა წმიდაჲ ჟამისწირვაჲ და ესრეთ
Line: 6     
განაწესა წყლითა განზავებად ზედაშისა მის ღჳნისა და ესრეთ შეწირვად
Line: 7     
და წმიდამან იოვანე, სამეუფოჲსა ამის ქალაქისა მღდელთმოძღუარმან,
Line: 8     
წმიდასა მას ეკლესიასა თჳსსა ესრეთვე დააწესა, რაჲთა განზაონ
Line: 9     
ღჳნოჲ წყლითა და ეგრეთ შეწირონ წმიდასა საკურთხეველსა. და ყოველთა
Line: 10     
კრებათა ესე წესი დაამტკიცეს. ამისთჳს ჩუენცა ამას წესსა
Line: 11     
შეურყეველად დავიმარხავთ5* Page of Manuscript: 47V  და განჩინებით ვიტყჳთ: უკუეთუ ვინმე
Line: 12     
ებისკოპოსმან ანუ ხუცესმან არა განზაოს ღჳნოჲ წყლითა და ეგრეთ
Line: 13     
შეწიროს უხრწნელი იგი შესაწირავი6*, ა-მცა-ჴოცილ არს, რამეთუ გარდამავალი
Line: 14     
არის7* წესისა მის8* წმიდათა მოციქულთა9* და მამათასა და
Line: 15     
არა სრულებით ჰყოფს ქადაგებასა მას საიდუმლოჲსა მის
Line: 16     
საღმრთოჲსა10*.

Paragraph: 33  
Page: 47  
Line: 17        
ლ^გ. ესეცა გუეუწყა, ვითარმედ ქუეყანასა მას სომხეთისასა11* და
Line: 18     
სხუათა რომელთამე სოფელთა გალობასა მას "წმიდაო ღმერთოჲსასა"
Line: 19     
ამას დაურთვენ: "წმიდაო უკუდაო12*, რომელი ჯუარს ეცუ ჩუენთჳს,
Line: 20     
შეგჳწყალენ ჩუენ". რომელი-ესე ენასა მათსა "ხაჩეცარ" ითქუმის, რომელ-ესე
Line: 21     
წმიდათა მათ მამათა მიერ ქალკიდონს შეკრებულთა მომპოვნებელისა13*
Line: 22     
მის და გამომეტყუელისა თანა განიდევნა საღმრთოჲსა#* მის
Line: 23     
გალობისაგან, რამეთუ უცხო იყო წესისაგან14* ღმრთისმსახურებისა Page of Manuscript: 48(7)R 
Line: 24     
და შეიჩუენა ესევითარისა მის სიტყჳსა მეტყუელი პეტროზ
Line: 25     
მკაწრველი15*, მწვალებელი, რამეთუ მეოთხე პირი შემოიღო და თჳსაგან16*
Line: 26     
განყო ძე ღმრთისაჲ, რომელი-იგი არს გუამოვანი ძალი მამისაჲ,
Line: 27     
და თჳსაგან17* ჯუარცუმული იგი. თქუა, ვითარმცა სხუაჲ იყო ძლიერი
Line: 28     
იგი და სხუაჲ იყო ჯუარცუმული. ანუ თუ ვნებულად შეჰრაცხა ბოროტმან
Line: 29     
მან წმიდაჲ სამებაჲ და ჯუარცუმად თქუა ძისა თანა მამაჲ და სული
Line: 30     
წმიდაჲ.

Line: 31        
შეჩუენებულ იყავნ ესევითარი იგი გმობაჲ და მეტყუელი იგი
Line: 32     
მისი.

Page: 48  
Line: 1        
რამეთუ ესე საცნაურ არს, ვითარმედ "წმიდაო ღმერთოჲ" არა ძისა
Line: 2     
მიმართ ოდენ თქმულ არს, არამედ წმიდისა სამებისა მიმართ, ვითარცა
Line: 3     
წამებს ღმერთშემოსილი და წმიდაჲ ათანასე და ნეტარი ბასილი და1*
Line: 4     
ღმრთისმეტყუელი გრიგოლ2* და ყოველნივე წმიდანი მამანი წამებენ,
Line: 5     
ვითარმედ სამწმიდა არსობითა სამგუამოვნებასა3* ღმრთეებისასა გუაუწყებენ
Line: 6     
წმიდანი იგი სერაბინნი და ერთითა მით უფლებითა ერთსა მას Page of Manuscript: 48(7)V 
Line: 7     
წმიდისა სამებისა არსებასა და მეუფებასა გამოსახვენ. ეგრეთვე სახედ
Line: 8     
არს გალობაჲ ესე "წმიდაო ღმერთოჲსა" წმიდისა მის და სამგუამოვნისა
Line: 9     
სამებისა მიმართ.

Line: 10        
იტყჳს უკუე4* გრიგოლ5* ღმრთისმეტყუელი, ვითარმედ: "ერთ6* არს
Line: 11     
წმიდაჲ იგი წმიდათაჲ, რომელსა სერაბინნი დაეფარვიან7* და შიშით
Line: 12     
ადიდებენ სამწმიდა არსობითა, რომელი-იგი ერთად შეკრბების უფლებად
Line: 13     
და ღმრთეებად". და პირველითგანვე წმიდათა მოციქულთა მიერ
Line: 14     
და წმიდათა მამათა ესე გალობაჲ წმიდისა სამებისაჲ8* ესრეთ განწესებულ
Line: 15     
არს. და წმიდათა მათ ექუსას ოცდათთა მამათა, რომელნი
Line: 16     
შეკრბეს ქალკიდონს, სულისა მიერ წმიდისა განათლებულთა, ესრეთ
Line: 17     
ჴმა-ყვეს, ვითარცა ერთითა პირითა სამგზის "წმიდაო ღმერთო,
Line: 18     
წმიდაო ძლიერო, წმიდაო უკუდაო,9* შეგჳწყალენ ჩუენ". აწ უკუე
Line: 19     
ჩუენცა ამას სარწმუნოებასა ზედა მტკიცე ვართ. და უკუეთუ ვინ10*
Line: 20     
იკადროს ესევითარისა მის სიტყჳსა Page of Manuscript: 49R  "წმიდაო ღმერთოჲსა" გალობასა
Line: 21     
შერთვად ეკლესიასა შინა _ ანუ სადაცა _ შეჩუენებულმცა არს. და
Line: 22     
უკუეთუ მღდელობისსა წესსა შინა იყოს გარდამავალი იგი მართლმადიდებლობისა
Line: 23     
წესსა, აღიჴოცენ მღდელობისაგან11*. უკუეთუ მონაზონი
Line: 24     
იყოს ანუ ერისკაცი, განიდევნენ ეკლესიისაგან და ზიარებისა და შეირაცხენ
Line: 25     
მწვალებელთა თანა.

Paragraph: 34  
Page: 48  
Line: 26        
ლ^დ. და ესეცა გუესმა, თუ იქნების სომხეთის12* ქუეყანასა, რომელ
Line: 27     
მღდელობად მათ ოდენ განაწესებენ, რომელნი ნათესავთაგან მღდელთაჲსა
Line: 28     
იყვნენ. და ესე წესი ებრაული13* არს. ხოლო ჩუენ განვაწესებთ,
Line: 29     
ვითარმედ არა ჯერ-არს ნათესაობისათჳს მოყვანებად მღდელობად, არამედ
Line: 30     
ღირსებისა მის კაცისა მისთჳს14*, ვითარცა არს წესი წმიდათა კანონონთაჲ,
Line: 31     
რამეთუ15* რომელი მოვიდოდის მღდელობისა პატივსა, უკუეთუ
Line: 32     
ღირსი იყოს და მართალი, გინათუ Page of Manuscript: 49V  ნათესავისაგან იყოს მღდელთაჲსა16*,
Line: 33     
გინათუ არა, სამართლად იკურთხოს. უკუეთუ კულა არა ღირსი
Line: 34     
იყოს, ნათესაობაჲ17* მღდელთაჲ მღდელობად ვერ მოიყვანებს.

Page: 49  
Line: 1        
ხოლო ვიეთნიმე ერისკაცნი აღჴდებიან1* საფსალმუნედ რომელთამე
Line: 2     
სოფელთა და იტყჳან წარდგომასა და წარიკითხვენ საკითხავთა, გარნა
Line: 3     
არავის ჴელ-ეწიფების, უკუეთუ ლოცვაჲ წიგნისმკითხველობისაჲ არა
Line: 4     
მოეღოს და არა აღკუეცილ იყოს მწყემსისაგან თჳსისა საფსალმუნედ
Line: 5     
აღსლვად ანუ საკითხავისა ჟამსა ჟამისწირვისასა წარკითხვად.

Paragraph: 35  
Page: 49  
Line: 6        
ლ^ე. არავის ჴელ-ეწიფების კათალიკოზთაგანსა, აღესრულოს რაჲ
Line: 7     
ებისკოპოსი სამრემლოჲსა მისისაჲ, მიტაცებად ნაქონებისა მისისა, ანუ
Line: 8     
საებისკოპოსოჲსა მისისაჲ და თჳსსა2* საუნჯესა დადებაჲ მიხუეჭით3*,
Line: 9     
არამედ მიეცინ ყოველივე4* სამარხველად ხუცესთა Page of Manuscript: 50R  მისივე საებისკოპოსოჲსათა5*
Line: 10     
ვიდრემდის სხუაჲ ებისკოპოსი დადგეს და მიიღოს საჴმარი
Line: 11     
იგი და აჴმაროს თჳსსა ეკლესიასა. უკუეთუ კულა არა იპოვნენ6*
Line: 12     
ხუცესნი მას საებისკოპოსოსა, კათალიკოზმან წარუგებელად7* დაჰმარხოს
Line: 13     
ყოველივე და ოდეს ებისკოპოსი იკურთხოს, მიუთუალოს მას8*
Line: 14     
დაუკლებლად.

Paragraph: 36  
Page: 49  
Line: 15        
ლ^ვ. არა ჴელ-ეწიფების ებისკოპოსსა, რაჲთამცა მიანიჭა პატივი
Line: 16     
იგი ებისკოპოსობისა ძმასა თჳსსა, ანუ ძესა, ანუ ძმისწულსა, ანუ სხუასა
Line: 17     
ვის თჳსებით9* მახლობელსა და აკურთხამცა იგი ებისკოპოსად,
Line: 18     
რომელი მას ენებოს, რამეთუ ებისკოპოსობაჲ მკჳდრობით მიცემად
Line: 19     
ვისამე10*#* არა ჯერ-არს. არცა ეგების, რაჲთამცა ეკლესიაჲ ღმრთისაჲ
Line: 20     
სამკჳდრებელად ნათესავითი-ნათესავად იქმნებოდა, რამეთუ ეკლესიაჲ
Line: 21     
ღმრთისაჲ არს და კაცობრივითა თჳსებითა11* და თუალთ-ღებითა12* Page of Manuscript: 50V 
Line: 22     
მიცემად არა ჴელ-ეწიფების. უკუეთუ კულა ესე ვინ ქმნას
Line: 23     
და თჳსობისათჳს აკურთხოს ებისკოპოსად თჳსი, მისი კურთხევაჲ
Line: 24     
იგი13* შეუწყნარებელ არს და მაკურთხეველი იგი კანონსა შევარდების
Line: 25     
უზიარებლობისასა. არამედ გინათუ აღესრულოს ებისკოპოსი14*,
Line: 26     
გინათუ სიცოცხლესა15* იჯმნას მღდელთმოძღურებისაგან კათალიკოზმან16*
Line: 27     
და სხუათა მღდელთმოძღუართა და მღდელთა გამო
Line: 28     
ირჩიონ ღირსი, გინათუ თჳსი17* იყოს პირველყოფილისაჲ მის, გინათუ
Line: 29     
უცხოჲ და იგი აკურთხონ. ხოლო ებისკოპოსსა გინა18* კათალიკოზსა19*
Line: 30     
თჳსითა ჴელმწიფებითა დადგენად ნათესავისა ანუ20* მეგობრისა თჳსისა
Line: 31     
არა შეენდობვის.

Paragraph: 37  
Page: 49  
Page: 50  
Line: 1        
ლ^ზ. დავამტკიცებთ კანონსა მას განწესებულსა წმიდათა მათ1* რ^ნ
Line: 2     
მამათა2*, რომელნი შეკრბეს კოსტანტინეპოლეს3* და Page of Manuscript: 51R  ქ^ლ მამათა4*,
Line: 3     
რომელნი შეკრბეს ქალკიდონს, რომელი-იგი იტყჳს, რაჲთა : "საყდარსა
Line: 4     
კოსტანტინეპოლისასა5* სწორი პატივი აქუნდეს საყდარსა თანა ჰრომისასა6*.
Line: 5     
და ყოველთავე საეკლესიოთა წესთა შინა პატრიარქი კოსტანტინეპოლისაჲ7*
Line: 6     
მეორე იყოს პაპისა8* მის ჰრომაელისა, ეგრეთვე სხუანი
Line: 7     
იგი9* პატრიარქნი10* თჳსსა წესსა ზედა: იერუსალჱმელი და ალექსანდრიელი
Line: 8     
და ანტიოქიელი".

Paragraph: 38  
Page: 50  
Line: 9        
ლ^ჱ. მრავალგზის იქმნნეს11* მძლავრებანი წარმართთანი და მრავალნი
Line: 10     
ქალაქნი დაიპყრნეს და ამის ჯერისათჳს ვერ ჴელ-ეწიფა ებისკოპოსთა
Line: 11     
ესევითართა მათ ქალაქთასა მისლვად ეკლესიათა თჳსთა, არამედ
Line: 12     
იკურთხნეს12* რაჲ, ვერ უძლეს ყოვლადვე საყდართა თჳსთა დაჯდომად.
Line: 13     
პირველითგანცა უკუე განწესებულ არს და ჩუენცა განვაწესებთ,
Line: 14     
რაჲთა ქალაქთა მათთჳს კურთხეულთა ებისკოპოსთა, Page of Manuscript: 51V  დაღაცათუ
Line: 15     
საყდართა მათ თჳსთა13* დაჯდომად არა ჴელ-ეწიფა მძლავრებისაგან წარმართთაჲსა,
Line: 16     
არამედ პატივი იგი მღდელთმოძღურებისაჲ14* აქუნდინ შეუცვალებელად
Line: 17     
და ყოველსავე წესსა მღდელთმოძღურებისასა15* აღასრულებდენ
Line: 18     
დაუყენებელად და სადა ჯერ იყოს, მღდელთაცა აკურხევდენ.
Line: 19     
და ყოველსა ზედა წესი და პატივი თჳსი აქუნდინ მტკიცედ და შეურყეველად,
Line: 20     
რამეთუ მძლავრებისათჳს წარმართთაჲსა პატივი და წესი
Line: 21     
მღდელთმოძღურებისაჲ არა შეიცვალების, არცა დაკნინდების.



Paragraph: 39  
Page: 50  
Line: 22   მონაზონებისათჳს16*


Line: 23        
ლ^თ. დატეობაჲ17* შფოთთა და ამბოხებათა სოფლისათა და ჯმნაჲ
Line: 24     
შუებათაგან ამის წარმავალისა18* საწუთროჲსა და წესითა მით მონაზონებისაჲთა
Line: 25     
მონებაჲ ქრისტესი და წარმავალთა Page of Manuscript: 52R  წილ მოგებაჲ
Line: 26     
წარუვალთა მათ კეთილთაჲ19* დიდად საქებელ არს და მომატყუებელ20*
Line: 27     
ცხორებისა საუკუნოჲსა.

Line: 28        
გარნა ჯერ-არს კრძალულებით აღსრულებად კეთილისა მის საქმისა,
Line: 29     
რაჲთა არა უჟამოდ და უწესოდ შევიწყნარებდეთ, რომელნი-იგი
Line: 30     
მოვიდოდინ21* მონაზონებისა წესსა, არამედ ვითარცა პირველთაცა მამათა22*
Line: 31     
განუწესებიეს, ამიერითგანცა ეგრეთ23* ვიქმოდით, რაჲთა აღსაარებასა
Page: 51   Line: 1     
მას1* და გამორჩევასა მონაზონებისასა მაშინ შევიწყნარებდეთ,
Line: 2     
ოდეს ცნობიერსა ჰასაკსა იყოს მონაზონებად მომავალი იგი: იყავნ
Line: 3     
უკუე ჰასაკი იგი ნუ უდარეს ათისა წლისა, ხოლო წინამძღურისა მის
Line: 4     
განგებასა ზედა იყავნ, უკუეთუ უმეტესიცა ჟამი ინებოს მიცემად და
Line: 5     
ესრეთ აღკუეცად, გარნა უმცირესმცა ათისა წლისა ნუ აღიკუეცების,
Line: 6     
რამეთუ Page of Manuscript: 52V  დიდმან ბასილი კანონთა შინა მისთა ქალწულთათჳს, რომელნი
Line: 7     
აღუთქუმიდნენ ღმერთსა ქალწულებასა და კრებულსა ქალწულთასა
Line: 8     
შეირაცხვოდინ2* ნეფსით3* თჳსით, ესრეთ განაწესა, რაჲთა მეათჩჳდმეტესა
Line: 9     
წელსა ჰასაკისასა შეირაცხოს კრებულსა თანა ქალწულთასა.
Line: 10     
არამედ ვინაჲთგან მადლითა ღმრთისაჲთა უვაღრესისა4* წესისა მიმართ
Line: 11     
წარემატების ეკლესიაჲ ღმრთისაჲ და ერი5* მორწმუნე მოსწრაფე არს
Line: 12     
აღსრულებად მცნებათა ქრისტესთა, ამისთჳს ჩუენცა ნება-ვსცემთ მონაზონებად
Line: 13     
წადიერთა ათისა6* წლითაგან შეწყნარებად, რაჲთა სიყრმითგანვე7*
Line: 14     
მიიღოს ვითარცა საბეჭდავი სახე იგი მოწესეობისაჲ, და#* ჩუეულებაჲ
Line: 15     
კეთილისა მოღვაწებისაჲ დაემტკიცოს მის თანა და არღარა
Line: 16     
დროება ეცეს ჩუეულებათა სოფლისათა მავნებელთა სულისათა დაყოვნებად
Line: 17     
მის თანა და8* ამას ზედა არა ბრალეულ ვართ, რამეთუ წმიდამან
Line: 18     
მოციქულმან პავლე ბრძანა ქურივისა შერაცხვად Page of Manuscript: 53R  სამეოცისა წლისა.
Line: 19     
ხოლო კანონნი წმიდათა მამათანი9* დედათდიაკონისა კურთხევად
Line: 20     
ბრძანებენ ორმეოცისა წლისასა, რამეთუ წარემატებოდა ეკლესიაჲ მადლითა
Line: 21     
ქრისტესითა უაღრესა საზომსა. აწ უკუე, დაღაცათუ ქალწულთა
Line: 22     
მათთჳს დიდმან ბასილი მეათჩჳდმეტესა წელსა თქუა შერაცხვაჲ, ხოლო
Line: 23     
ჩუენ მონაზონებად მომავალთა მეათით წლითგან განვაწესებთ შეწყნარებად.
Line: 24     
არა უჯერო არს სიტყუაჲ ესე, არამედ წესიერ და სამართალ.
Line: 25     
უკუეთუ იყოს შემვედრებელი10* იგი და წინამძღუარი სულიერი, აღზარდოს
Line: 26     
იგი სიწმიდითა და შიშითა ღმრთისაჲთა და ყოს ჭურ სათნოებისა,
Line: 27     
ნუმცა უდბად და გარეწარად ექცევის, რაჲთა არა ბრალი მიეჴადოს,
Line: 28     
არამედ შიშსა შინა ღმრთისასა აღზარდენ და სწავლასა სულიერსა,
Line: 29     
რაჲთა მიიღოს სასყიდელი კეთილი უფლისა მიერ, ვითარცა მნემან
Line: 30     
სარწმუნომან.

Paragraph: 40  
Page: 51  
Line: 31        
მ^. რომელნი მონაზონებისა წესსა მოვიდენ და Page of Manuscript: 53V  სწადოდის
Line: 32     
მარტოდ მყოფებაჲ, ანუ უკაროთა შინა დაყუდებაჲ, უჴმს მათ11* პირველად
Line: 33     
შესლვაჲ მონასტერსა და სწავლაჲ წესსა მონაზონებისასა და სამ
Line: 34     
წელ მორჩილებად წინამძღუარსა მას და მოძღუარსა12* სულიერსა ყოვლითა
Page: 52   Line: 1     
მორჩილებითა და სიმდაბლითა. და მერმე, უკუეთუ წადიერებაჲ1*
Line: 2     
დაადგრეს გულსა მისსა და წინამძღუარი იგი ეწამოს, ლოცვითა და
Line: 3     
წამებითა მისითა დაჯდეს სენაკსა სხუასა ერთსა წელიწადსა. და
Line: 4     
მერმე ოდეს გულსავსე იქმნას წინამძღუარი იგი, ვითარმედ არა კაცთმოთნებისათჳს,2*
Line: 5     
ანუ ცუდისა ზუაობისა ჴელ-ჰყოფს საქმესა მას, არამედ
Line: 6     
ჭეშმარიტად შიშისათჳს და სიყუარულისა ქრისტესისა წადიერ არს
Line: 7     
დაყუდებად, მაშინ უწესოს შეყენებად და არღარა გამოსლვად თჳნიერ
Line: 8     
დიდისა რაჲსმე საქმისა და უაღრესისა Page of Manuscript: 54R  მსახურებისა, ანუ ჭირისა
Line: 9     
რაჲსმე სასიკუდინოჲსა3*. და ეგრეთცა წამებითა და კურთხევითა წინამძღუარისა4*
Line: 10     
მის ანუ ებისკოპოსისა მის ქუეყანისა. უკუეთუ კულა
Line: 11     
თჳნიერ ესევითარისა განგებისა და მიზეზისა ჴელ-ყოს სადაყუდებულოჲსა
Line: 12     
მისგან თჳსითა ნებითა გამოსლვად, ესევითარი5* იგი უნებლიეთ6* მუნვე7*
Line: 13     
შეიყენენ8* და მარხვითა და ლოცვითა უწესობაჲ მისი განკურნონ
Line: 14     
და ასწაონ სიტყუაჲ იგი უფლისაჲ, ვითარმედ: "არავინ დადვის ჴელი9*
Line: 15     
ერქუანსა". და მართლუკუნ ხედავნ და წარემართის10* სასუფეველსა
Line: 16     
ცათასა.

Paragraph: 41  
Page: 52  
Line: 17        
მ^ა. ვიეთნიმე მონაზონნი სახელ-სდებენ თავთა თჳსთა მეუდაბნოედ
Line: 18     
და შემოსილნი ძაძითა და თავუპარსველნი ვლენ ქალაქთა შინა, შორის
Line: 19     
ერისკაცთა11* და შორის დედათა, და წესსა მას თჳსსა საკიცხელ-ჰყოფენ,
Line: 20     
ამათ უკუე Page of Manuscript: 54V  მოქმედთათჳს საქმისა ამის12* ესრეთ განვაწესებთ: უკუეთუ
Line: 21     
ჯერ უჩნდეს13* მოპარსვაჲ თმაზრდილობისაჲ მის და სხუათა მონაზონთა
Line: 22     
სახისა შემოსაჲ,14* შევიდენ მონასტერთა და სხუათა ძმათა თანა შეირაცხნენ.
Line: 23     
უკუეთუ კულა ესე არა ჯერ უჩნს, სრულიად განეშორნენ ქალაქთაგან
Line: 24     
და წარვიდენ უდაბნოდ, რომლისაცა სახელი უწოდეს თავთა თჳსთადა.

Paragraph: 42  
Page: 52  
Line: 25        
მ^ბ. ყოველსა კაცსა ჴელ-ეწიფების დატეობაჲ15* ამაოჲსა ამის საწუთროჲსაჲ
Line: 26     
და შესლვად წესსა მონაზონებისასა და დამკჳდრებად მონასტერსა
Line: 27     
შინა, ვითარისაცა ცთომისა თანამდები იყოს, რამეთუ მაცხოვარმან
Line: 28     
და ღმერთმან ჩუენმან ბრძანა: "რომელი მოვიდეს ჩემდა, არა
Line: 29     
განვაგდო16* გარე". რამეთუ მონაზონებისა მოქალაქობაჲ სინანულისა
Line: 30     
წესსა გამოსახავს და რომელი მოვიდეს სულიერსა ამას მოქალაქობასა
Line: 31     
Page of Manuscript: 55R , სათნო არს საქმე ესე და ვერარაჲ ცთომაჲ აყენებს. არცა მეუღლესა
Line: 32     
ჴელ-ეწიფების, გინა ცოლსა, გინა ქმარსა დაყენებად მონაზონებისაგან
Line: 33     
თჳსსა მეუღლესა17*, გარნათუ მონებისა კირთებასა შინა იყოს,
Page: 53   Line: 1     
რამეთუ მონათა თჳნიერ ნებისა უფალთა მათთჲსა, არა ჴელ-ეწიფების
Line: 2     
მონაზონებად. და1* სხუაჲ არარაჲ მიზეზი, ანუ ბრალი, ანუ ცოდვაჲ
Line: 3     
აყენებს მონაზონებად და სინანულად.

Paragraph: 43  
Page: 53  
Line: 4        
მ^გ. მონაზონი უკუეთუ სიძვითა დაეცეს და მონაზონებისა ოდენ
Line: 5     
კურთხევაჲ აქუნდეს, სიძვისა კანონი აღასრულოს უზიარებლობისა და
Line: 6     
მარხვისა და მუჴლთდრეკისაჲ,2* ვითარცა განწესებულ არს.

Line: 7        
უკუეთუ კულა სქემოსანსა შეემთხჳოს დაცემაჲ იგი, მრუშებისა
Line: 8     
კანონსა თანამდებ არს.

Line: 9        
არს უკუე სიძვისა კანონი, ვითარცა პირველთა მამათა და ნეტარსა
Line: 10     
ბასილის განუწესებიეს Page of Manuscript: 55V , შჳდ წელ უზიარებლობაჲ, ხოლო მრუშებისაჲ _
Line: 11     
ათხუთმეტ წელ3*.

Line: 12        
ხოლო სულიერთა მათ მოძღუართა, რომელთა აღსაარებაჲ იგი
Line: 13     
შეცოდებულისაჲ შეიწყნარონ, ვითარცა იხილონ სინანული მისი და
Line: 14     
შემუსრვილებაჲ და გლოვაჲ, ანუ თუ ულმობელობაჲ და გულფიცხელობაჲ
Line: 15     
და უნანელობაჲ, ჴელ-ეწიფების შემოკლებაჲცა კანონისაჲ და
Line: 16     
განგრძელებაჲ4*.

Line: 17        
ხოლო უკუეთუ ვიეთმე აღთქუმაჲ იგი მონაზონებისაჲ უარყონ და
Line: 18     
სოფლისავე ამბოხებათა5* და ცოდვათა მიიქცენ, უკუეთუ ინებონ კუალად
Line: 19     
სინანული6*, მასვე წესსა მონაზონებისასა მოვიდენ და იგივე სახე შეიმოსონ
Line: 20     
და ეგრეთ აღსარებითა და ცრემლითა7* და მოღუაწებითა შეინანნენ
Line: 21     
ცოდვანი მათნი და აღთქუმისა მის უარის-ყოფაჲ. და ესრეთ მიემთხჳნენ წყალობასა Page of Manuscript: 56(8)R  სახიერისა მის და მრავალმოწყალისა ღმრთისაგან,
Line: 22     
რომელსა არა ჰნებავს სიკუდილი ცოდვილისაჲ, არამედ მოქცევაჲ
Line: 23     
და სინანული.

Paragraph: 44  
Page: 53  
Line: 24        
მ^დ. დედანი, რომელთა ენკრატისობისა8* წესი მიიღონ და მონასტერსა
Line: 25     
შინა დაეწესნენ, ყოვლადვე ნუმცა გამოვლენ მონასტრისაგან
Line: 26     
თჳნიერ საჭიროჲსა რაჲსმე მიზეზისა. უკუეთუ კულა ესევითარი რაჲმე
Line: 27     
თანა-წარუვალი მიზეზი იყოს, წამებითა და კურთხევითა წინამძღურისა
Line: 28     
და სულიერისა მის დედისაჲთა ქმნან განსლვაჲ იგი. და ეგრეთცა არა
Line: 29     
მარტოდ, არამედ სხუათა თანა მოხუცებულთა და წარჩინებულთა დედათა
Line: 30     
წამებითა წინამძღურისაჲთა. ხოლო გარეშე მონასტრისა დადგომად არა
Line: 31     
ჯერ-არს, არამედ თჳსსავე სენაკსა მიქცევად. ეგრეთვე მონაზონნი,
Line: 32     
რომელნი მონასტერთა შინა იყვნენ, Page of Manuscript: 56(8)V  უკუეთუ საქმე რაჲმე
Line: 33     
საჭიროჲ დავარდეს, რომელი აიძულებდეს მონასტრით9* განსლვად, იგინიცა
Line: 34     
ლოცვითა და კურთხევითა მამასახლისისაჲთა განვიდენ.

Page: 54  
Line: 1        
ხოლო#* რომელნი გარდაჰჴდებოდინ1* ამას2* წესსა და3* თჳნიერ წამებისა
Line: 2     
წინამძღურისა განვიდოდინ4* მონასტრით, გინათუ მამანი იყვნენ,
Line: 3     
გინათუ დედანი, ჯეროვნითა კანონითა განიკანონნენ5*.

Paragraph: 45  
Page: 54  
Line: 4        
მ^ე. ნუცამცა6* სამამოსა მონასტერსა დედაკაცი7*, ნუცა სადედოსა
Line: 5     
მონასტერსა მამაკაცი დადგების ღამით, რაჲთამცა სადგურ-ყო მონასტერსა
Line: 6     
მას შინა, რამეთუ ყოვლისავე დასაბრკოლებელისა საქმისაგან8*
Line: 7     
კიდე უჴმს ყოფაჲ მორწმუნეთა, რაჲთა წესიერად და სათნოდ უფლისა
Line: 8     
განაგებდეს კაცად-კაცადი ცხორებასა თჳსსა. ამას უკუე წესსა9* და კანონსა
Line: 9     
ნუმცა ვინ უგულებელს-ჰყოფს, რაჲთა არა ბრალისა10* თანამდებ-ყოს
Line: 10     
თავი თჳსი. Page of Manuscript: 57R .

Paragraph: 46  
Page: 54  
Line: 11        
მ^ვ. ვითარცა პირველთა წმიდათა კრებათაგან დაწესებულ11* არს,
Line: 12     
ჩუენცა დავამტკიცებთ, რაჲთა რომელნი-იგი ერთგზის მონასტრად განეწესნეს
Line: 13     
და იკურთხნეს ებისკოპოსისა ჴელითა, სამარადისოდ ეგნენ
Line: 14     
მონასტრად.

Line: 15        
და რაჲცა მუნ შეწირულ იყოს, ანუ აგარაკები, ანუ კუმაში12*,
Line: 16     
იყოს მარადის დამარხულ მონასტრისა მის13*.

Line: 17        
და არავის ჴელ-ეწიფებოდის კუალად საერისკაცოდ შეცვალებად14*
Line: 18     
მონასტრისა, ანუ მუნ შეწირულისა რაჲსამე15*.

Line: 19        
და არცა ერისკაცთა16* სოფლიოთაგანისა ვის17* მინიჭებად მონასტრისა18*
Line: 20     
ჯერ-არს, არამედ დაღაცათუ მოაქამდე იქმნა ესე, ამიერითგანმცა
Line: 21     
ნუ19* ქმნილ არს, რაჲთამცა20* წინამძღუარ21* მონასტრისა ერისკაცი
Line: 22     
დადგა. ხოლო უკუეთუ ვინ22* ესე საქმე ქმნას და მონასტერი კუალად23*
Line: 23     
საერისკაცოდ შეცვალოს, ანუ მონასტრისა Page of Manuscript: 57V  წინამძღურად
Line: 24     
ერისკაცი დაადგინოს, მამათგან დაწესებულსა მას კანონსა ქუეშე არს.

Paragraph: 47  
Page: 54  
Line: 25        
მ^ზ. წმიდათა მოციქულთა კანონსა შინა წერილ არს და ჩუენცა
Line: 26     
ვიტყჳთ: ებისკოპოსი, გინა ხუცესი, გინა დიაკონი, გინათუ24* კერძოდიაკონი
Line: 27     
უკუეთუ სიმღერათა და მთრვალობათა შეექცეს, ანუ დასცხერინ
Line: 28     
და იჯმენინ25* საქმეთა მათგან უჯეროთა, ანუ აღიჴოცენ მღდელობისაგან.
Line: 29     
ეგრეთვე ერისკაცი მორწმუნე ესევითართა საქმეთა შექცეული, ანუ დასცხერინ
Line: 30     
და წესიერად იქცეოდინ, უკუეთუ არა დასცხრეს უწესობათა
Line: 31     
მათგან, განეყენენ ზიარებისაგან, ვიდრემდე წესიერი ცხორებაჲ მოიგოს26*,
Page: 55   Line: 1     
რამეთუ წმიდაჲ მოციქული პავლე იტყჳს, ვითარმედ: "განვიშორნეთ
Line: 2     
საქმენი ბნელისანი და შევიმოსოთ საჭურველი ნათლისაჲ Page of Manuscript: 58R  და
Line: 3     
ვითარცა დღესა შინა შუენიერად ვიდოდით, ნუ