ARMAZI
Georgius Monachus, Chronicon
Part No. 2
Previous part

Chapter: 2  
Page: 14  
Line: 25  [წიგნი მეორე.]

Line: 26 
ადამ შ̂ლ წელ



Line: 27       აწ უკუე ადამ ყოვლად ბრძნისა და საღმრთოჲსა წინაჲსწარმეტყუელისა
Line: 28    
მოსჱს-ებრ იქმნა რაჲ წელთა ორას ოცდაათთაჲ შვა სეით; და შემდგომად ამისსა
Line: 29    
ცხოვნდა შჳდას წელ და მოკუდა. და იქმნნეს ყოველნი წელნი ცხორებისა მისისანი
Line: 30    
ცხრაას ოც და ათ წელიწად, რომლისა-თჳს ითქუმის პირველად დაფლვაჲ
Page: 15   Line: 1    
მიწასა შინა, რომლისაგანცა მოღებულ იქმნა, და საფლავი მისი იქმნა ქუეყანასა
Line: 2    
იერუსალჱმისასა მოცემისა-ებრ ებრაულისა მოთხრობისა, ვითარცა იტყჳს
Line: 3    
იოსიპოს.



Line: 4  სეით შ̂იბ წელ


Line: 5       
ხოლო სეით იქმნა რაჲ წელთა ორას და ხუთთაჲ. შვა ენოს; და ცხოვნდა
Line: 6    
შემდგომად შობისა ენოსისსა შჳდას და შჳდ წელ და მოკუდა ცხორებული წელიწადთა
Line: 7    
ცხრაას და ათორმეტთაჲ. რომლისა-თჳს თქუმულ არს, ვითარმედ "შევიდეს
Line: 8    
ძენი ღმრთისანი ასულთა მიმართ კაცთასა", ესე იგი არს, კაინისგანთასა.
Line: 9    
რამეთუ ღმრთად უწოდდეს სეითს კაცნი იგი მის ჟამისანი მოპოვნებისათჳს
Line: 10    
წერილისა ებრაულისა და ვარსკულავთა სახელებისა; ამას თანა ფრიადისა
Line: 11    
ღმრთის-მსახურებისა მისისა-თჳს დაკჳრვებულნი, ვითარ იგი ყოვლით კერძო წერილისა
Line: 12    
ღმრთად იწოდებიან მართალნი და ღირნი. ვინაჲცა სამართლად სადმე
Line: 13    
ძედ ღმრთისა ანუ ძედ ღმერთთა სჳმმახოსის თარგმანებისა-ებრ იწოდნეს ძენი
Line: 14    
სეითისნი, ენოსისნი და ენოქისნი, რომელნიცა ლირწებისა მიმართ განმცემელობითა
Line: 15    
თავთაჲთა ასულთა-თანა კაინისთა შევიდეს, რომელთაცა უსახურისა მის
Line: 16    
ურთი-ერთასისა შეყოფისაგან იშვნეს გმირნი, ტომობისა-თჳს უკუე მართლისა
Line: 17    
მის, ძლიერნი და დიდნი და, ნათესაობისა-თჳს ბილწისა და საძაგელისა კაინისა,
Line: 18    
ბოროტნი და ძჳრნი.



Line: 19  ენოს შ̂ე [წელ.]


Line: 20       
ხოლო ენოს იქმნა რაჲ წელთა ას ოთხმეოცდაათთაჲ შვა კაინან; და ამის
Line: 21    
შემდგომად ცხოვნდა შჳდას ათხუთმეტ წელ და მოკუდა, და იქმნეს ყოველნი
Line: 22    
წელნი მისნი ცხრაას და ხუთ წელ.



Line: 23  კაინან შ̂გ [წელ].


Line: 24       
ხოლო კაინან იქმნა რაჲ წელთა ას სამეოცდა/ათთაჲ შვა მალელეილ და ამის
Line: 25    
შემდგომად ცხოვნდა წელთა შჳდას ორმეოცთა და მოკუდა ცხორებული ცხრაას
Line: 26    
და სამ წელ.



Line: 27  მალელეილ ყ̂პე [წელ].


Line: 28       
ხოლო მალელეილ იქმნა რაჲ წელთა ას სამეოცდახუთთაჲ შვა იარედ; და
Line: 29    
ამის შემდგომად ცხოვნდა შჳდას ორმეოც წელ და მოკუდა ცხორებული წელთა
Line: 30    
რვაას ოთხმეოცდახუთთა.




Page: 16  
Line: 1  იარედ შ̂ჲბ [წელ]


Line: 2       
ხოლო იარედ იქმნა რაჲ წელთა ას სამეოცდაორთაჲ შვა ენოქ; და მერმეცა
Line: 3    
ცხოვნდა რვაას წელ და მოკუდა ცხორებული წელიწადთა ცხრაას
Line: 4    
სამეოცაორთა.



Line: 5  ენოქ ტ̂ჲე [წელ].


Line: 6       
ხოლო ენოქ იქმნა რაჲ წელიწადთა სამეოცდახუთთაჲ შვა მათუსალა; და
Line: 7    
ამის შემდგომად ცხოვნდა ორას წელ და მიიცვალა ცხორებული ყოვლით-ურთ
Line: 8    
სამას სამეოც და ხუთ წელ.



Line: 9  მათუსალა შ̂ჲთ [წელ].


Line: 10       
ხოლო მათუსალა იქმნა რაჲ წელთა ას სამეოცდაშჳდთა შვა ლამექ; და
Line: 11    
ამის შემდგომად ცხოვნდა ცხრაას და ორ წელ და მოკუ̂ა ცხორებული ყოვლითურთ
Line: 12    
ცხრაას სამეოც და ცხრა წელ.



Line: 13  ლამექ ღ̂ნთ [წელ].


Line: 14       
ხოლო ლამექ იქმნა რაჲ წელთა ოთხმეოცდარვათაჲ შვა ნოე; და ამის შემდგომად
Line: 15    
ცხოვნდა ხუთას სამეოც და ხუთ წელ და მოკუდა ცხორებული ყოვლით-ურთ
Line: 16    
შჳდას ორმეოც და ათცხრამეტ წელ.

Line: 17       
ორთა უკუე ლამექთა მოიჴსენებს წერილი, ერთსა კაინისგანსა და ერთსა ამას
Line: 18    
მამასა ნოჱსსა. რამეთუ არა თუ კაინისგანისა მის ლამექისაგან იშვა ნოე, რომელმან
Line: 19    
იგი მოკლნა კაცი და /ჭაბუკი, არამედ ჟამითა უუკუანაჲსკნელესისა თანამოსახელისა
Line: 20    
მისისა და სეითისგან შთამომავალისა. რამეთუ იგი იტყოდა: "კაცი
Line: 21    
მოვკალ წყლულებად ჩემდა და ჭაბუკი საგუემელად ჩემდა." და, ვითარცა
Line: 22    
ორთა მკლველობათა აღმასრულებელი და ორთა ცოლთა მიმყვანებელი _ ელდაჲსი
Line: 23    
და სელაჲსი _ თავსა თჳსსა ბრალეულ ჰყოფდა, ვითარცა სამეოც და შჳდ
Line: 24    
გზის განპატიჟებისა ღირსსა რამეთუ არა განიწუართა დასჯითა მით საშინელითა
Line: 25    
უპირატეს მისსა მკლველად გამოჩინებულისაჲთა. ამის-თჳს შეუნდობელ ჰყოფს
Line: 26    
ცოდვასა თჳსსა და რამეთუ მართლისა ენოქის ძმანი მოსწყჳდნა, რომელმან იგი
Line: 27    
სარწმუნოებით ილოცა, ამის-თჳს რათა არა იხილოს ეგე ვითარი იგი სიკუდილი,
Line: 28    
რომლისაჲ შესმენილ იქმნა ლოცვაჲ და მიიცვალა. ხოლო იყო ენოქ მართლისა
Line: 29    
სეითისგან, რომლისაგან იგი ქრისტედ ქრისტეცა ინათესავთ-მეტყუელების
Line: 30    
ლუკაჲს მიერ ვიდრე სეითისამდე, ადამისა და ღმრთისა. ისწრაფდა უკუე თესლი
Line: 31    
უღმრთოთაჲ აღჴოცად ნათესავსა მართალთასა, ვინაჲთგან საძაგელ ცოდვილთა
Line: 32    
არს ღმრთის-მსახურებაჲ და რამეთუ ნათესავი და თესლი კაინისი ვიდრემე
Line: 33    
დაიწყევა, ხოლო სეითისა იკურთხა. და არა ენება ღმერთსა, რათამცა
Page: 17   Line: 1    
ნათესავი მართლისაჲ თესლსა-თანა უღმრთოჲსასა, არამედ აღჴოცაჲ ეგულვა უღმრთოებისაგანთაჲ
Line: 2    
მათ, ვინაჲთგან უკუე თჳნიერ ნებისა ღმრთისა მიიყვანნეს მათგან
Line: 3    
ცოლნი. განსაკრთომელად ნიშად იშვებოდეს მათგან გმირნი, რომელთა-თჳს
Line: 4    
მოიწია წყლით-რღუნაჲ და ერთბამად აღჴოცნა ყოველნი და მხოლოჲ ნოჱ ოდენ
Line: 5    
იპოვა მართლად ნათესავსა მას შინა, რომლისა-თჳსცა დაცვულ იქმნა.



Line: 6  [ნოჱს-თჳს.]


Line: 7       
ხოლო ნოე იქმნა რაჲ ხუთასი წლის შვა სემ, ქამ და იაფეთ. ხოლო შემდგომად
Line: 8    
ასისა წლისა სამთა მათ ძეთა შობისა შევიდა იგი კიდობნად, იყო რაჲ
Line: 9    
წლისა ექუსასისაჲ. და მოიწია წყლით-რღუნაჲ; და ექუსას და მეერთესა წელსა
Line: 10    
ცხორებისა მისისასა გამოვიდა კიდობნისაგან. და შემდგომად წყლის-რღუნისა
Line: 11    
ცხოვნდა სამას ორმეოც და ათ წელ და მოკუდა ცხორებული ყოვლით-ურთ ცხრაას
Line: 12    
ორმეოც და ათ წელ. ხოლო წყლით-რღუნაჲ რაჲ მოიწეოდა ორმეოცთა დღეთა,
Line: 13    
ყოველი ქუეყანაჲ დაიფარა ასოცისა დღისა ჟამთა, რამეთუ ყოველთავე მთათა
Line: 14    
მაღალთა ათხუთმეტითა წყრთითა ზეშთა აღემატა წყალი. ვინაჲცა კიდობნისა
Line: 15    
მის ნეშტნი დასამტკიცებელად მაშინ ქმნილისა მის იხილვებიან ვიდრე დღესამომდე
Line: 16    
მთასა ზედა არარატისასა. საშუალ სომეხთა და პართთა სოფლებისა და
Line: 17    
დიავინთა ქუეყანისა, ვინაჲთგან ძელთაგან ულპოლველთა, ესე იგი არს ნაძჳსათაჲსა,
Line: 18    
შემზადებულ იყო. რამეთუ იტყჳს: "და თქუა უფალმან ღმერთმან: არა
Line: 19    
დაადგრეს სული ჩემი კაცთა ამათ ზედა, რამეთუ არიან იგინი ჴორც; ხოლო იყვნენ
Line: 20    
დღენი მათნი ას ოც წელ." და ზედა-დართავს წერილი ვითარმედ "ჰრქუა
Line: 21    
ღმერთმან ნოეს: ჟამი ყოვლისა კაცისაჲ მოიწია წინაძე ჩემსა, რამეთუ აღივსო
Line: 22    
ქუეყანაჲ უსამართლოებითა მათგან: და აჰა მე განვხრწნნე იგინი და ქუეყანაჲ."
Line: 23    
გარნა დაღათუ ასოცთა წელიწადთა შინა შესაზღვრნა ჟამნი ცხორებისა მათისა
Line: 24    
დღეთანი, არამედ იხილა რაჲ აღორძინებულად და განმრავლებულად ცოდვაჲ,
Line: 25    
არღარა დროსცა აღსრულებასა მათსა, არამედ შეამოკლა პაემანი და მეასესა
Line: 26    
წელსა ყოველთა ზედა მოჰჴადა წყლით-რღუნაჲ რომლისა-თჳსცა იტყჳს ვთარმედ
Line: 27    
"ქმენ თავისა შენისა კიდობანი მოთხვილი ძელთაგან ულპოლველთა,
Line: 28    
ბუდედ-ბუდედ ჰქმნა და მოჰკირო იგი კირითა შინაჲთ და გარეთ და ესრეთ
Line: 29    
ჰქმნა კიდობანი სამას წყრთა სიგრძე მისი და ერგასის წყრთა სივრცე და ოც
Line: 30    
და ათ წყრთა სიმაღლე. შემრეცად ჰქმნა და წყრთასა ზედა შეასრულო იგი
Line: 31    
ზედა კერძო ხოლო კარი გუერდით კერძო მისსა და ორსართულად და სამსართულად
Line: 32    
ჰქმნა იგი." გარნა წარმართთაგანთა ვიეთმე საეჭუელ მყოფელთა
Page: 18   Line: 1    
ამის სიტყჳსათა თქუეს. ვითარმედ უღონო იყო დატევნად კიდობნისა მისგან,
Line: 2    
ვინაჲთგან მხოლოდ სამასი ოდენ წყრთაჲ იყო სიდიდე მისი, ესოდენ მრავალ
Line: 3    
სახესა და აღურიცხუველსა ნათესავსა ცხოველთასა. და ვერ აგრძნეს რეცა
Line: 4    
ბრძენთა მათ უგულის-ხმოებით მსმენელთა უსწავლელობით გამომეძიებელთა
Line: 5    
საღმრთოთა სიტყუათასა, ვითარმედ აღმწერელი წიგნისაჲ ამის ქუეყნის-მზომელ
Line: 6    
იყო, რამეთუ თქუმულ არს ვითარმედ "განისწავლა მოსე ყოვლითა სიბრძნითა
Line: 7    
მეგჳპტელთაჲთა." ამის-თჳს ქუეყნის-მზომელობითი წყრთაჲ თქუა, ესე იგი
Line: 8    
არს მჴარი ერთი. რამეთუ ქუეყნის მზომელობისასა უპირატეს მეგჳპტელთაგან
Line: 9    
იტყჳან მოპოვნებასა, რომელთაგან დაისწავეს ნათესავთა სხუათა. რომლისა-თჳსცა
Line: 10    
ფრიად ცნობილად და ბრძნად იწოდნეს იგინი საკჳრველისა მის-თჳს ჴელოვნებისა
Line: 11    
და სიბრძნისა. და ამას-თანა არს სხუაჲცა წამებაჲ კეთილად გამომაჩინებელი
Line: 12    
წყლით-რღუნისათჳს, ვითარცა იტყჳს იოსიპოს, "რამეთუ ვიდრე აქამომდე
Line: 13    
მთათა ზედა მაღალთა და ძნიად სავალთა ქუეყანისა და ზღჳსათა ნიშანნი იპოებიან
Line: 14    
კოხლიოთა და ომიდთა და სხუათა ეგე ვითართანი მქადაგებელნი საძინელისა
Line: 15    
მის და მსოფლიოჲსა ნავთ-დანთქმულებისანი.



Line: 16  [სემ ქ̂ბ წელ]


Line: 17       
ხოლო სემ შემდგომად ორისა წლისა მოწევნულისა მის წყლით-რღუნისა
Line: 18    
იქმნა რაჲ წლისა ას და ორისაჲ შვა არფაქსად; და მერმე ცხოვნდაღა ხუთას
Line: 19    
წელ და მოკუდა ცხორებული ყოვლით-ურთ ექუსას და ორ წელ.



Line: 20  [არფაქსად ფ̂ლჱ წელ]


Line: 21       
ხოლო არფაქსად იქმნა რაჲ წელთა ას ოცდაათორმეტთაჲ შვა კაინან და
Line: 22    
შემდგომად ამისსა ცხოვნდა ოთხას და სამ წელ და მოკუდა ცხორებული ყოვლით-ურთ
Line: 23    
ხუთას ოც და ათრვამეტ წელ.



Line: 24  [კაინან უ̂ჲზ წელ]


Line: 25       
ხოლო კაინან იქმნა რაჲ წელიწადთა ას ოცდაათშჳდმეტთაჲ შვა სალა; და
Line: 26    
ცხოვნდა შემდგომად ამისსა სამას ოც და ათ წელ და მოკუდა ცხორებული ყოვლით-ურთ
Line: 27    
ოთხას სამეოც და შჳდ წელ.



Line: 28  [სალა ფ̂ლგ წელ]


Line: 29       
ხოლო სალა იქმნა რაჲ წელიწადთა ას ოცდაათთაჲ შვა ებერ; და ცხოვნდა
Line: 30    
შემდგომად ამისსა ოთხას და სამ წელ და მოკუდა ცხორებული ყოვლითურთ
Line: 31    
ხუთას ოც და ათსამეტ წელ.




Page: 19  
Line: 1  [ებერის-თჳს.]


Line: 2       
ებერ იქმნა რაჲ წლისა ას ოცდაათოთხმეტისაჲ შვნა იეკტან და ფალექ.
Line: 3    
რომლისა-ზე ერთხმა იყო ნათესავი კაცთაჲ, ვითარცა იტყჳს იოსიპოს. ამის-თჳს
Line: 4    
შეკრბეს ერთსა, ადგილსა სენარად სახელდებულსა და ვიდრე ცადმდე გოდლისა
Line: 5    
აღშენებაჲ მოიგონეს. რომელთა საქმე უსრულად დაშთა, ვითარცა ამაოდ
Line: 6    
ჴელმყოფელსა ოცნებასა ზეცად აღსლვისასა. ხოლო ნავით-მავალობაჲ უფსკრულთა
Line: 7    
ზედა ნოჱს კიდობნისაგან ისწავეს კაცთა. ხოლო რომელთა იგი გოდლისა
Line: 8    
და ქალაქისა შენებად ჴელ-ყვეს, მთავრად აქუნდეს კაცნი სამეოც და ათნი, რომელთასა
Line: 9    
მხოლოდ ებერ ოდენ არა თანა-შეერთო პირუტყულსა მას განზრახვასა.
Line: 10    
ამის-თჳსცა ყოველთავე მათ შეთქუმულთანი შეირინეს რაჲ ენანი, და სამეოც
Line: 11    
და ათორმეტ ენად განიყვნეს რიცხჳსა-ებრ წინამძღუართა მათთაჲსა. მხოლოდ
Line: 12    
იგი ოდენ არა დააკლო ღმერთმან პირველითგანისა მის მამულისა ხმისაგან,
Line: 13    
რომლისა-თჳსცა ებრაელად სახელ ისხნეს პირველსა მას ენასა ზედა დაშთომილნი
Line: 14    
ნათესავსა ზედა ებრაელ/თასა წოდებულისა მის სახელისა-ებრ. რომელნიცა
Line: 15    
სახელმამულობით და სეხნაობით ებრაელად სახელდებულ იქმნნეს, ხოლო
Line: 16    
რამეთუ ებრაული ენაჲ მოქალაქობდა ადამისითგან, ცხად არს და აბრაჰამის-განცა
Line: 17    
და ნათესავთა მისთა, ხოლო უფროჲსღა მეორისა ადამისგან უფლისა იესუ
Line: 18    
ქრისტჱსსა, ვითარ იგი სხუასა ყოველსავე პირველისა ადამისსა ეგრეთვე
Line: 19    
ენასაცა მისსა მიმთუალველისა და ებრაულად მოუბნარისაგან, ვითარ იგი ვითარმედ
Line: 20    
"ეფფათა, და ტალითა ყუმ, და ლიმა სავახთანი", და ესე ვითართაგან:
Line: 21    
ამას-თანა ძუელთაცა სახელთაგან ბევრეულთა და აღურიცხუველთა. რამეთუ არა
Line: 22    
რომლითა სხჳთა ენითა შესაძლებელ არს ძალისა-ებრ მათისა შემოხუმაჲ მათი,
Line: 23    
ვითარ იგი ადამ და მსგავსნი მისნი ებრაულნი სახელნი არა ითარგმნებიან სხჳთა
Line: 24    
რომლითამე ხმითა თჳნიერ ხოლო ებრაულისა. დაღათუ ვიეთნიმე უსწავლელობით
Line: 25    
წინააღმდგომობენ და იტყჳან, ვითარმედ არა ებრაული, არამედ ასურული
Line: 26    
არსო პირველი ენაჲ. რომელთა ისმინედ მთარგმანებელობაჲ უფროჲსად
Line: 27    
ბრძისა და მრავალ სწავლულისა ორიგენისი განმარტებასა შინა მართლისა იობის
Line: 28    
წიგნისასა, სადა იგი წერილ არს ვითარმედ "ესე ითარგმნა წიგნისაგან ასურებრისა",
Line: 29    
რამეთუ იტყჳს ვითარმედ "ასურებრად ებრაულსა სიტყუასა უწესს,
Line: 30    
ვინაჲთგან ასურეთი არს ჰურიასტანიცა და ასურცა სახელ სდებდეს ძუელნი
Line: 31    
პალესტინელთა.

Line: 32       
ესრეთ უკუე ორმეოც წელ აღშენებული გოდოლი უსრულად დაშთა შემდგომად
Line: 33    
შერევნისა ენათაჲსა. ხოლო ღმერთმან ქარითა სშინელითა დაარღჳა
Page: 20   Line: 1    
იგი, და არს შორის ასურეთისა და ბაბილოვნისა ჯერეთცა დამცველი ნეშტსა
Line: 2    
რასმე ნაკუალევთა თჳსთასა.



Line: 3  [ფალეკის-თჳს.]


Line: 4       
ხოლო ფალეკ იქმნა რაჲ წლისა ას ოცდაათისაჲ შვა რაგავ; და მერმე
Line: 5    
ცხოვნდაღა ორას და ცხრა წელ და მოკუდა ცხორებული ყოვლით-ურთ სამას
Line: 6    
ოც და ათცხრამეტ წელ.

Line: 7       
შეიქმნებიან უკუე ადამისითგან ვიდრე წყლით-რღუნამდე წელიწადნი ორათას
Line: 8    
ორას სამეოცდაორნი. და წყლით-რღუნითგან ვიდრე შერევნადმდე ენათა და
Line: 9    
სიკუდილად ფალეკისა, რომელ არს განყოფაჲ, წელიწადნი ხუთას ოც და ათექუსმეტნი.
Line: 10    
და ამის შემდგომად იქმნების განყოფაჲ, ესე იგი არს განთესვაჲ
Line: 11    
შვილთა ნოჱსთაჲ და მათგან შობილთაჲ მათ. რომლისა-თჳსცა მეროპეს იწოდნეს
Line: 12    
განყოფილებისაგან ხმისა და განმყოფელობისაგან ქუეყანისა.

Line: 13       
და სემ ვიდრე-მე შვნა ელამ და ასურ და არფაქსად და ლუდ: ხოლო ქამ
Line: 14    
ხუს და მესრემ, და ფუდ, და ქანაან, ხოლო იაფეთ ღამერ, და მაგოგ, და თირა,
Line: 15    
და იოჳან, და ელისა, და თომე, და მოსოხ, და მადაი, რომლისაგან შობილთა
Line: 16    
მიდთა და დამპყრობელთა ბაბილოვნისათა მიდეთად უწოდეს სოფელსა
Line: 17    
მას საკუთრებით და სახელმოდგამობით. ვინაჲცა შემდგომად შერევნისა და
Line: 18    
გოდლისა მის დაჴსნისა მიუწოდეს სამთა ძეთა ნოჱსთა ყოველთავე მათგან შობილთა
Line: 19    
ნათესავთა და მისცნეს მათ წერით-ადგილნი განყოფისა-ებრ, ვითარ იგი
Line: 20    
თჳთ მოეღო მამისაგან თჳსისა ნოჱსსა, დამხუდარ იყო თითოეულისადა და თითოეულთა
Line: 21    
ნათესავთა და ტომთა ადგილნი, და ნაწილნი, და სოფელნი, და ჭალაკნი,
Line: 22    
და მდინარენი წინამდებარისა-ებრ განწესებისა. და დაიმკჳდრა პირველმან
Line: 23    
შვილმან ნოჱსმან სემ სპარსეთითგან დაკტროჲთ ვიდრე ჰინდოეთადმდე და
Line: 24    
რინოკურურად აღმოსავალით კერძო; ხოლო ქამ რინოკურურითგან ვიდრე ღადირთადმდე
Line: 25    
სამხრით კერძო; და იაფეთ მიდეთითგან და ვიდრე ღადირთადმდე
Line: 26    
ჩრდილოჲთ, კერძო. ხოლო წილხუდომილნი სოფელნი სემისნი უკუე არიან ესე:
Line: 27    
სპარსეთი, ვაკტრანი, ჳრკანიაჲ, ბაბილონიაჲ, კორდნაჲ, ასურასტანი, შუამდინარჱ,
Line: 28    
არაბიაჲ, პირველი ელჳმაჲ, ჰინდოეთისა არაბიაჲ, ევდემონიაჲ, კჳლისჳრიაჲ,
Line: 29    
კოემაგინი და ფინიკიაჲ ყოველი, და მდინარე ევფრატი. ხოლო ქამისნი:
Line: 30    
ეგჳპტე, ეთიოპიაჲ, მხედველი ჰინდოეთით კერძო; სხუაჲ ეთიოპიაჲ,
Line: 31    
სადაჲთ გამოვალს მდინარე ეთიოპელთაჲ; მეწამული ზღუაჲ. მხედველი აღმოსავლით
Page: 21   Line: 1    
კერძო; [თ]ივიაჲ, ლიბიაჲ განვრცომილი ვიდრე კჳრინედმდე, მარმარი,
Line: 2    
მავრიტანიაჲ წინაშე ღადირთასა; ხოლო ჩრდილოჲთ კერძო ზღჳს მახლობელად
Line: 3    
აქუს: კილიკიაჲ, პამფჳლიაჲ. პისიდიაჲ, მჳსიანი, ლჳკაონიაჲ, ფრჳგიაჲ, კამალიაჲ,
Line: 4    
ლჳკიაჲ, კარიაჲ, ლჳდიაჲ, მჳსიაჲ სხუაჲ, ტროადიაჲ. ეოლიდანი, ბითჳნიაჲ,
Line: 5    
პირველი ფრჳგჳაჲ და კუალად ჭალაკნი: სარდანიანი, კრიტე, კჳპრე,
Line: 6    
და მდინარე გეონი, რომელსა ნილოსცა ეწოდების. ხოლო იაფეთისნი: მიდიაჲ,
Line: 7    
ალვანიაჲ, სომხეთი მცირე და დიდი, კაპპადოკიაჲ, პაფლაღონიაჲ, გალატიაჲ,
Line: 8    
კოლქისი, ბოსპორი, მესოტისი, დერბე, სარმატე, ტავრიანი, ვუტარნიაჲ, სკჳთიაჲ
Line: 9    
თრაკი, მაკედონიაჲ, დალმატიაჲ, მოლოსი. თეტტალიაჲ, ლორკიაჲ,
Line: 10    
ვიოტიაჲ, ეტოლიაჲ, ატტიკე, აქაიაჲ პელინისი, რომელ არს პელოპონისოჲ,
Line: 11    
არკადიაჲ იპიროტისი, ილლჳრიაჲ, ლახნიტი, ადრიაკი, რომლისა გამო პელაღგონი
Line: 12    
ადრიკისაჲ; ხოლო ჰქონან ჭალაკნიცა: ვრეტანიაჲ. სიკილიაჲ, ევვანი,
Line: 13    
როდოჲ, ქიონი, ლეზვი, კჳთირანი, ზაკჳნთონი, კეფალინიაჲ, ითაკინი, კერკჳრაჲ
Line: 14    
და კერძოჲ ასიაჲსაჲ, იონიად სახელდებული; და მდინარე ტიგრისი,
Line: 15    
განმსაზღვრებელი შორის მიდეთისა და ბაბილოვნისა.

Line: 16       
ესე რაჲ ესრეთ განიყვნეს და განინაწილნეს, იხილა ქანაან ძემან ქამისმან,
Line: 17    
ლიბანით კერძი ქუეყანაჲ რამეთუ კეთილ იყო და ნაყოფიერ და ფრიადითა საზომითა
Line: 18    
განყოფილ მისდა წილხუდომილისა ქუეყანისაგან, მძლავრებით მიიტაცა
Line: 19    
იგი და სემისგანნი მკჳდრნი მისნი განასხნა; და ესრეთ ქანანეად სახელ იდვა
Line: 20    
ყოველი ქუეყანაჲ აღთქუმისაჲ. ამის-თჳსცა მართალმან მსაჯულმან შემდგომად ჟამთა
Line: 21    
სემისგანთა მათ ტომთა ისრაჱლისათა უკუნ სცა იგი ისოჲს მიერ ნავეანისა,
Line: 22    
ვითარ იგი წინაჲსწარ აღუთქუა აბრაჰამს: "რამეთუ მართალ არს უფალი და სიმართლენი
Line: 23    
შეიყუარნა."



Line: 24  [რაგავის-თჳს.]


Line: 25       
ხოლო რაგავ იქმნა რაჲ წელთა ას ოც და ათორმეტთაჲ შვა სერუქ; და
Line: 26    
ცხოვნდა მერმეცა ორას და შჳდ წელ და მოკუდა ყოვლით-ურთ ცხორებული სამას
Line: 27    
ოც და ათცხრამეტ წელ.



Line: 28  [სერუქის-თჳს.]


Line: 29       
ხოლო სერუქ იქმნა რაჲ წელთა ას ოცდაათთაჲ შვა ნაქორ, და შემდგომად
Line: 30    
ამისსა ცხოვნდა ორას წელ და მოკუდა ცხორებული ყოვლით-ურთ სამას ოც
Line: 31    
და ათ წელ, რომელმან დაიწყო პირველად საწარმართოთა სჯულთა, რათა ძუელ
Line: 32    
სადმე ყოფილთა მბრძოლთა, ანუ მთავართა, ანუ მოქმედთა სიმჴნითისა რაჲსმე
Line: 33    
სათნოებისა და მოჴსენებისა ღირსთა საქმეთასა ძეგლებითა კაცის სახეებითა
Page: 22   Line: 1    
პატივ ეცემებოდის, ვითარცა კეთილისა რაჲსმე მოქმედთა, ხოლო შემდგომად გამოჩინებულნი
Line: 2    
კაცნი უმეცარ იქმნნეს განზრახვასა პირველისა მის მამისა მათისასა,
Line: 3    
ვითარმედ ვითარცა პირველთა მამათა და კეთილისა რაჲსმე საქმისა მომგონებელთა
Line: 4    
პატივ სცემდა საჴსენებელსა მათსა, ამის-თჳს ვითარცა ღმერთთა ზეცისათა
Line: 5    
პატივ სცემდეს და ჰმსახურებდეს მათ და არა ვითარცა კაცთა მოკუდავთა.
Line: 6    
რომელთა განქიქებასა მსახურთაცა და სამსახურებელთასა ყოვლით-კერძო
Line: 7    
საღმრთოჲსა წერილისა და ღმრთივ სულიერთა მამათა და მოძღუართა წიგნებისა
Line: 8    
ვრცელად განფენილსა ვჰპოებთ. რამეთუ არა მარტივი ხოლო საცთური და კერპთმსახურებაჲ
Line: 9    
იპყრეს, არცა, რომელთაგან იწყეს, მათ შინა დადგრომილ იქმნნეს,
Line: 10    
არამედ რაოდენ წაღმართ ვიდოდეს, ეგოდენ წარემატებოდეს მოპოვნებასა შინა
Line: 11    
უახლესთა მრჩობლ ეშმაკეულებათასა, ვითარცა ვერ მიმღებელნი განძღომისანი
Line: 12    
ძუელ სადმე მოპოვნებულთა ბოროტთა მიერ, რამეთუ უმდაბლესთა რაჲ მოგონებათა
Line: 13    
და გულის-სიტყუათა მიმართ შთავიდეს კაცნი ცასა, და მზესა, და მთოვარესა,
Line: 14    
და ვარსკულავთა. პატივი და დიდებაჲ ღმრთისაჲ მიაჩემეს. მერმე კუალად
Line: 15    
ბნელთა წყუდიადისა გულის-სიტყუათა მიმართ მიიცვალნეს და ეთერსა და
Line: 16    
ჰაერსა ღმრთად სახელ სდვეს, ხოლო უძჳრესისა მიმართ წარმატებასა შინა ბოროტთასა,
Line: 17    
ნივთთაცა და დასაბამთა გუამთა შემტკიცებისათა, მჴურვალსა, და
Line: 18    
გრილსა. და ნოტიასა, და ჴმელსა არსებასა ღმრთად ჰმსახურებდეს. ხოლო უსაბასრობელესნი
Line: 19    
უღმრთოებითა კაცთაცა რომელთამე ჯერეთ ცოცხალთა, ხოლო
Line: 20    
რომელთამე მკუდართა ღმრთად უწოდდეს. და არა კაცთა მიმართ ხოლო და
Line: 21    
ოთხფერჴთა და ქუეწარმავალთა ჴმელისათა და წყლისათა მიაწიეს სახელის-დებაჲ
Line: 22    
ღმრთისაჲ, არამედ არცაღა თუ ყოვლად მყოფთა ანუ გამოჩინებულთა მიმართ
Line: 23    
იგივე უღმრთოებისა გარდარეულებაჲ აჩუენეს. რამეთუ სიტყჳერნი პირუტყუთა
Line: 24    
შეაყვნეს და უმსგავსონი ბუნებანი ერთობად მოიყვანნეს და ვითარცა ღმერთთა
Line: 25    
ადიდებდეს; რომელ არიან მეგჳპტელთა მიერ პატივცემულნი იგი ძაღლის-თავნი
Line: 26    
და გუელის-თავნი და ვირის-თავნი კაცნი, და ლიბიელთა იგი ვერძის თავი, და ზღაპართა
Line: 27    
მიერ მოპოვნებულნი იგი ტყუილისნი წმასნანი, ვიტყჳ უკუე ხარჳვდთა და
Line: 28    
იპიოკენტავროსთა. და მერმეცა უღრმესად უღმრთოებისა მთხრებლად შთაწევნულთა
Line: 29    
ვიეთმე გემოთ-მოყუარებასაცა და გულის-თქუმასა ღმრთეებრ ჰმსახურეს და
Line: 30    
აფროდიტად სახელ სდვეს და თაყუანის-სცეს. ამათ-თანა მთავართაცა თჳსთა და
Line: 31    
მძლავრთა პატივისა-თჳს მთავრობისა და შიშისა-თჳს მძლავრებისა მათისა, ვითარცა
Line: 32    
ღმერთთა, პატივ ცემდეს. ვითარ იგი ზევს კრიტს პატივ იცემების, და
Line: 33    
არკადიას ერმი, და ჰინდოეთს დიონჳსოს, და ეგჳპტეს იზის და ოსი[რის],
Line: 34    
და ჰრომთა მეფისა ანდრიანეს მონაჲ ანტინოოს. რამეთუ მიიწია რაჲ ანდრიანე
Page: 23   Line: 1    
ეგჳპტედ და აღსრულებულად იხილა გემოვნებისა მისისა მსახური ანტინოოს,
Line: 2    
ბრძანა სამსახურებელყოფაჲ მისი. რამეთუ შემდგომად სიკუდილისაცა სტრფიალებდავე
Line: 3    
ჭაბუკსა გარდარეულებითა ბილწების მოყუარებისაჲთა. და რამეთუ წარმართთა
Line: 4    
შორის ხმაგანსმენილნი იგი ღმერთნი ზევს და პოსიდონ, და აპოლლონ,
Line: 5    
და იფესტოს, და ერმი, და დედალთაგანიცა. ირა, და დიმიტრა, და ათინა, და არტემიდი
Line: 6    
სიბილწისა-თჳს გამორჩეულ იქმნნეს ღმერთ ყოფად. ამის-თჳსცა ესოდენთა ამათ
Line: 7    
და ესე ვითართა კერპბორგნეულობისა მომპოვნებელობათა განმაქიქებელი საღმრთოჲ
Line: 8    
წერილი ესრეთ ხმობს: "დასაბამ სიძვათა, მოგონებაჲ კერპთაჲ, ხოლო მოპოვნებაჲ
Line: 9    
მათი ხრწნილება ცხორებისა." რამეთუ არცა იყო პირველითგან, არცა
Line: 10    
უკუნისამდე იყოს. ხოლო ამპარტავანებაჲ კაცთაჲ შემოვიდა სოფლად; არამედ
Line: 11    
შეძოკლებულად წარმოიჩინა აღსრულიცა მათი. რამეთუ უჟამოსა სიკუდილსა
Line: 12    
ზედა შვილისასა შეურვებელმან მამამან ხატი გამოქანდაკა მისი და ოდესმე მკუდარსა
Line: 13    
კაცსა, ვითარცა ცხოველსა პატივ სცა აწ; და განუჩინნა მსახურნი საიდუმლონი
Line: 14    
და მსხუერპლნი. მერმე შემდგომად ჟამისა გარდასლვისა საღმრთოებითი
Line: 15    
იგი წესი, ვითარცა სჯული, დამარხულ იქმნა და მძლავრთა იძულებითა იმსახურებოდეს
Line: 16    
ქანდაკებულნი; და ესე იქმნა საბრკე ცხორებისა კაცთაჲსა, რამეთუ ანუ
Line: 17    
განსაცდელისა, მძლავრებისა მონაქმნულთა კაცთა უზიარებელი სახელი ქვათა და
Line: 18    
ძელთა უწოდეს. გარნა დაღათუ ესე ვითართა ამათ სახელმტყუვართა ღმერთთა
Line: 19    
ქადაგნი და მისანნი და გამომეტყუელნი და აღმწერელნი განცხადებულად ღმრთად
Line: 20    
სახელ სდებდეს, არამედ საქმეთაცა მათთა სამხილებელად უღმრთოებისა და სიბილწის
Line: 21    
მოქმედისა მოქალაქობისა მათისა აღსწერდეს. რამეთუ დიოჲს ბილწებათა
Line: 22    
და ლირწებათა და სხუათა მათ ღმერთთა მათთა-თჳს ეგე ვითართავე საქმეთა
Line: 23    
წარმომეტყუელ არიან. რომელნი არა ხოლო ღმრთისა, არამედ პატიოსანთაცა
Line: 24    
კაცთა-თჳს შეუტყუებელად ჩნან. რამეთუ დიოჲსგან მამათ-ბორგნეულობისა და
Line: 25    
მრუშებისა, ხოლო აფროდიტისგას სიძვისა და რეაჲსგან უკუე უძღებებითისა
Line: 26    
ბილწებისა, ხოლო არეოჲსგან მკლველობათა და დიონჳსოჲსგან მომთრვალეობათა
Line: 27    
და სხუათაგან სხუათა რათმე ესე ვითართა საქმეთა დასაბამისა ქონებათა
Line: 28    
იტყჳან. რომლითა განცხადებულად ჩანს გონების მქონებელთა-თჳს, ვითარმედ
Line: 29    
უნებლიეთ წარმოთქუნეს ამათ ვნებულებისა და სიხენეშისა საქმენი მათნი რამეთუ
Line: 30    
ვინაჲთგან უზიარებელი სახელი ღმრთისაჲ და პატივი მისი არა ღმერთთა, არამედ
Line: 31    
მოკუდავთა კაცთა მიჩემებად ისწრაფეს, ამის მიზეზისა-თჳს იძულებულ იქმნნეს
Line: 32    
ჭეშმარიტებისაგან წარმოთქუმად ვნებათა მათთა სამხილებელად არა ღმერთ. არამედ
Page: 24   Line: 1    
ვნებულ კაცყოფისა მათისა, გარნა იტყჳან საცთურისა ამის დამონებულნი:
Line: 2    
ამის-თჳს ღმრთად ვქადაგებთო მათ, რამეთუ საჴმარ იქმნნეს კაცთა-თჳს. და რამეთუ
Line: 3    
ზევს დამბადებელობითისა ჴელოვნებისა ითქუმის მომპოვნებელად, ხოლო
Line: 4    
პოსიდონ მენავეთ-მოძღურობითისა. ასკლიპიოს მკურნალობითისა, და აპოლლონ მუსიკობისა,
Line: 5    
და ირა უკუე მოსილებისა, და ათინა მექსლეობისა, არტემიდი მონადირეობისა,
Line: 6    
ხოლო დიმიტრა მუშაკობისა და სხუანი სხუათა რათმე. აწ უკუე უკუეთუ
Line: 7    
მოპოვნებისა-თჳს ჴელოვნებათაჲსა სამართალ არს ღმრთად სახელის-დებაჲ
Line: 8    
მათი, სათანადო არს, რათა სხუათაცა ჴელოვნებათა მომპოვნებელნი ესრეთვე იწოდებოდინ
Line: 9    
რამეთუ წერილნი ფინიკელთა მოიპოვნეს, ხოლო გამომეტეუელებაჲ
Line: 10    
იროიკოჲსაჲ ომიროს და სიტყჳს-მგებელობითი ვიდრე-მე ზინონ ელატმან; ხოლო
Line: 11    
რიტორობაჲ კორაქს სჳრაკოსელმან და ნაყოფი ფუტკართაჲ არისტეოს;
Line: 12    
ხოლო თესვაჲ იფქლისაჲ ტრიპტოლემოს და საბჭონი სჯულნი ლჳკურღოს სპარტიატმან
Line: 13    
და სოლონ ათინელმან; ხოლო წერილისა შეწყობაჲ და რიცხუნი და
Line: 14    
საზომნი და საწონნი პალამიდის მოიპოვნა, და სხუათა სხუანი რაჲმე ცხორებისა
Line: 15    
კაცთაჲსა საჴმრად სათანადონი მოიგონნეს წამებისა-ებრ აღმწერელთა თხრობისათაჲსა.
Line: 16    
არამედ კეთილად ცხად არს ამიერ უცნობელობაჲ მათი, რამეთუ არა
Line: 17    
განხრწნადთა ხოლო კაცთა აჩემეს პატივი და დიდებაჲ ღმრთისაჲ, არამედ მფრინველთაცა
Line: 18    
და ოთხფერჴთა და ქუეწარმავალთა თითოსახეობისა-ებრ ვნებათა და
Line: 19    
ბორგნეულობათა მათთაჲსა. რომელთა-თჳს იტყჳს მოციქული: "ამაო იქმნნეს გულის-ზრახვათა
Line: 20    
შინა მათთა, და დაუბნელდა უგულის-ხმოჲ გული მათი; მეტყუელნი
Line: 21    
ბრძენყოფისანი განცოფნეს და შეცვალეს დიდებაჲ უხრწნელისა ღმრთისაჲ
Line: 22    
მსგავსად ხატსა განხრწნადისა კაცისასა და მფრინველთა და ოთხფერჴთა და ქუეწარმავალთასა.
Line: 23    
რომლისა-თჳს მისცნა იგინი ღმერთმან ვნებასა უპატიოებისასა."
Line: 24    
ვინაჲცა ყოველთავე კერპბორგნეულთაჲ თჳთოსახე არს საცთური და სჯული,
Line: 25    
და არა მათვე და ერთთა საქმეთა აჩემებენ მათვე და ერთთა, და ფრიად სამართლად
Line: 26    
ჰყოფენ ამას, რამეთუ არა მცირედი სამხილებელი არს ესე უღმრთოებისა
Line: 27    
მათისაჲ თითოეულთა ქალაქთა და სოფელთა შინა თითოეულობაჲ ღმერთთაცა
Line: 28    
მათთაჲ და სხჳსაგან სხჳსა ღმრთისა დამჴსნელობაჲ, რათა ყოველთა მიერ დაიჴსნნენ
Line: 29    
ყოველნი. და რამეთუ სხუათაგან ღმრთად მსახურებულნი რაჲვე სხუათა
Line: 30    
მიერ ღმრთად სახელდებულთა მათ შესაწირავ და მსხუერპლ იქმნებიან, ვითარ
Line: 31    
იგი მეგჳპტელ აპინს ჴარსა და მენდისიონს ვაცსა ღმრთად თაყუანის-სცემენ.
Line: 32    
ხოლო სხუანი დიოჲს მსხუერპლ ჰყოფენ ამათ, კუალად ლიბიელნი ცხოვარსა
Line: 33    
ღმრთად ჰმსახურებენ და ესე სხუათა მიერ მსხუერპლად მოყვანებული დაიკლვის;
Line: 34    
და კუალად სხუანი სხუათა ესრეთვე. ხოლო სხუანი მდინარეთა და შროშანთა და
Page: 25   Line: 1    
უფროჲსღა ყოველთასა მეგჳპტელნი პატივ სცემდეს წყალ და ღმრთად სახელ
Line: 2    
სდებდეს. რომელთა შორის ესოდენ აღემატა კერპთ-მსახურებაჲ უმეტეს ყოველთა
Line: 3    
წარმართთასა, ვიდრეღა არა ხოლო ჴართა და ვაცთა, და ძაღლთა და ციდამტკაველთა
Line: 4    
ჰმსახურებდეს, არამედ ნიორსაცა და ხახუსა, და სხუათა ფრიად უნდოთა
Line: 5    
მხალთა ღმრთად სახელ სდებდეს და თაყუანის-სცემდეს სიმდიდრითა უღმრთოებისაჲთა.
Line: 6    
და წყალსა ვიდრე-მე ნილოსისა ჰმსახურებდეს, ვითარცა ქუეყანისა
Line: 7    
მათისა მომრწყველსა; ხოლო ჴარსა ღმერთ ჰყოფდეს, ვითარცა მუშაკობისა საჭიროსა
Line: 8    
საჴმარსა და საზრდელისა სარეწავსა, ხოლო ვაცსა და ცხოვართა მათ
Line: 9    
მიერისა საჴმარებისა-თჳს, ხოლო სხუათა საძაგელებათა ძაღლთა და ციდამტკაველთა
Line: 10    
და მცენარეთა და სხუასა უშუერებასა ცხოველთა და მხალთასა თაყუანისსცემდეს.
Line: 11    
ამის-თჳს რამეთუ რეცა თუ მიზეზ ცხორებისა მათისა იქმნა საჴმარებაჲ
Line: 12    
ამათი ჟამსა მას ფარაოჲს წარწყმედისასა. რამეთუ რაჟამს იგი მან დევნა
Line: 13    
უყო ისრაჱლსა და დაინთქა, კაცად-კაცადი რაჲ სადაცა შექცეულ იყო და მის
Line: 14    
ძლით ფარაოჲსდა არა შედგომილ იყო, და სიკუდილისაგან განერა იგიცა, ღმერთ-ყო
Line: 15    
და თქუა: "ღმერთ ჩემდა იქმნა დღეს ესე, რომლისა მიერ ცხოვნებული
Line: 16    
არა წარვწყმდი ფარაოჲს-თანა დაყენებულ განგებულებითა ამისითა." მერმეცა
Line: 17    
იყვნეს მეგჳპტელთა შორის ზროხანი, რომელთა აქუნდეს ნიშანნი რაჲმე
Line: 18    
ენასა ზედა და კუდსა, რომელთაგან იცნობებოდეს, ვითარმედ აპის არს. ესე
Line: 19    
იგი არს ღმერთი; რომელთასა დღესასწაულსაცა აღასრულებდეს, ვითარცა ღმერთთასა
Line: 20    
და წინადაუგებდეს ჴარსა სანოაგესა მრავალსა ბაგასა შინა ღმრთეებრ
Line: 21    
შემსხმელნი მისნი. ეგრეთვე მენდისად სახელდებულსა მასცა ვაცსა, რომლისა
Line: 22    
ტაძარიცა აღმართებულ იყო, ღმრთეებრ პატივ სცემდეს და ჰმსახურებდეს; და
Line: 23    
ხჳთქთა და გუელთა და კუერნათა და თევზთა პატივის-მცემელნი პატივისა მიერ
Line: 24    
პირუტყუთაჲსა უპატიოებასა მოუგებდეს თავთა. ამის-თჳსცა წინაჲსწარ განმაკრძალებელი
Line: 25    
საღმრთოჲ სიტყუაჲ ესე ვითართა ამათ საცთურთაგან გამოჴსნილთა
Line: 26    
ერთა ეტყოდა: "არა ჰქმნე თავისა თჳსისა კერპი, არცა ყოველივე მსგავსებაჲ,
Line: 27    
რაოდენ არს ცათა შინა ზე და რაოდენი ქუეყანასა ზედა ქუე; და არა თაყუანის-სცე
Line: 28    
მათ, არცა ჰმსახურო მათ." და. ვინაჲთგან განყოფილებაჲ არს შორის
Line: 29    
კერპისა და მსგავსებისა, სამართლად თქუა: არა ჰქმნე თავისა თჳსისა კერპი,
Line: 30    
არცა ყოველი მსგავსებაჲ. რამეთუ კერპსა ვიდრე-მე არცა ერთი გუამი აქუს
Line: 31    
მდგომარეობითისა სიმტკიცისაჲ, ხოლო მსგავსებაჲ არს ვისსამე სახე და ხატოვნება;
Line: 32    
ვინაჲცა ვინაჲთგან წარმართნი ზღაპრობით წმასნიდეს არამყოფთა სახეთა
Line: 33    
ხატებსა, ტრიტონთა რათმე და სფინღოსთა და კენტავროსთასა, და მეგჳპტელნი
Page: 26   Line: 1    
ძაღლის პირთა და ჴარის თავთასა კერპად უკუე უწოდს ყოფისა და საჩინოობისა
Line: 2    
არმქონებელთა ხატებსა; ხოლო მსგავსებად _ მყოფთა და საჩინოთა სახეებსა,
Line: 3    
ვითარ იგი მზისა და მთოვარისა და ვარსკულავთა, კაცთა და მჴეცთა
Line: 4    
და ქუეწარმავალთა და მსგავსთა მათთასა. ხოლო ამათისა მბრძანებელი არა თაყუანის-ცემისაჲ,
Line: 5    
არცა მსახურებისაჲ არა მარტივად განაკრძალებს ორკერძოვე,
Line: 6    
არამედ ვინაჲთგან შეემთხუევის ვიეთმე თაყუანის-ცემაჲ ვიდრე-მე შიშისა-თჳს
Line: 7    
კაცთაჲსა; გარნა არავე მსახურებაჲ სულითა ასწავებს ორისავე მის უღმრთოებასა
Line: 8    
და ღმრთის წინააღმდგომობასა და ფრიად განგდებულობასა. ამის თჳს კუალად
Line: 9    
რათა არა ვიეთ-მე ვითარცა ამათ შუენიერებისა მიმართ დაბადებულთაჲსა
Line: 10    
მიხედვითა, არა ვითარცა საქმეთა ღმრთისათა არამედ ვითარცა ღმერთთა პატივ
Line: 11    
სცენ და ზედა-დაჰრთავს ესრეთ, მეტყუელი წერილი: "და ნუ აღმხილველი თუალთაჲ
Line: 12    
და მხილველი მზისა და მთოვარისა და ყოველთავე სამკაულთა ცისათაჲ
Line: 13    
შესცთები თაყუანის-ცემად მათდა, რომელნი მიანიჭნა უფალმან ღმერთმან შენმან
Line: 14    
ყოველთა წარმართთა." ხოლო მიანიჭნა არა რათა ღმერთ მათდა იყვნენ ესენი,
Line: 15    
არამედ რათა მოქმედებისაგან და ხედვისა მათისა გულის-ხმა ყონ წარმართთა
Line: 16    
უფალი და დამბადებელი ყოველთაჲ. რამეთუ სიდიდისაგან და სიკეთისა დაბადებულთაჲსა
Line: 17    
თანა-შეტყუებით იხილვების დამბადებელი და "უხილავნი მისნი დაბადებითგან
Line: 18    
სოფლისაჲთ ქმნილთა შინა გულის-ხმის-ყოფილად იხილვებიან და
Line: 19    
"ცანი უთხრობენ დიდებასა ღმთისასა, ხოლო ქმნულსა ჴელთა მისთასა მიუთხრობს
Line: 20    
სამყაროჲ." ვითარცა წერილ არს.

Line: 21       
ვინაჲცა დამბადებელი ვიდრე-მე ღმერთი სრულ არს და ზეშთა სრულ და
Line: 22    
უმოქენეო ყოველთავე სახეთა. ხოლო დაბადებულნი მიიხუნეს, თუ ვინ ვითარ
Line: 23    
იგი ნუ უკუე და მზე თავით თჳსით მარტოდ ანუ მთოვარე, ქუეყანაჲ ანუ ჰაერი,
Line: 24    
და მჴურვალი, და გრილი, და ჴმელი და ნოტიაჲ არსებაჲ, და განყვნეს
Line: 25    
ურთი-ერთასისა შეზავებულებისაგან და თითოეული მოიღოს თავით თჳსით და
Line: 26    
თჳსაგან განიხილოს, ჰპოებს უეჭუელად ვერცა ერთსა მათგანსა კმამყოფელად თავისა
Line: 27    
თჳსისა და თჳთ სრულად, არამედ ურთი-ერთასისა საჴმარებისა მოქენედ და
Line: 28    
ერთსა მეორისა შემწეობითა შემტკიცებულად. რამეთუ მზე ვიდრე-მე ყოვლისავე
Line: 29    
ცისა-თანა თანად-მოიქცევის და არა ოდეს დაუტევებს განუნათლებელად
Line: 30    
სიმრგულესა მისსა; ხოლო მთოვარე და ვარსკულავნი წამებენ მზისაგან მინიჭებასა
Line: 31    
მათდა განათლებისასა. და ქუეყანაჲ კუალად ჩანს თჳნიერ წჳმათასა ვერ
Line: 32    
გამომხუმელად ნაყოფთა, ხოლო წჳმანი თჳნიერ საჴმარებისა ღრუბელთაჲსა ვერ
Line: 33    
გარდამოვლენ ქუეყანად გარნა ვერცაღა ღრუბელნი არიან თჳნიერ ჰაერისა. და
Page: 27   Line: 1    
ჰაერი არა თავით თჳსით, არამედ ეთერისაგან უკუე შეიწუების, ხოლო მზისაგან
Line: 2    
ელვარექმნილი განათლდების. მერმეცა წყარონი და მდინარენი თჳნიერ ქუეყანისა
Line: 3    
ვერ სადა იყვნენ ოდესცა, ხოლო ქუეყანაჲ არა თავისაგან თჳსისა მქონებელი
Line: 4    
არს დაფუძნებითისა სიმტკიცისაჲ, არამედ არსებასა ზედა წყალთასა დამყარებულ
Line: 5    
არს ძალითა ყოვლისა მპყრობელისა სიტყჳსაჲთა. კუალად ზღუაჲ და
Line: 6    
გარემოჲს ყოვლისა სოფლისა მომვლელი იგი დიდი ოკეანოსი ქარისა მიერ
Line: 7    
აღიძრვის და მიითხევის, ვინაჲ კერძოცა მიჰბეროს იძულებამან ქართამან. ხოლო
Line: 8    
ქარნი არა თავთა შორის თჳსთა. არამედ სიტყჳსა-ებრ მათ-თჳს ბუნებათ-მეტყუელთაჲსა
Line: 9    
ჰაერისა მიმართ ქმნილისა მისგან შემწუველობისა ეთერისა სიცხითაჲსა
Line: 10    
თჳთ მათ ჰაერსა შინა მიუღიეს მათ ყოფაჲ და მის მიერ ყოვლით-კერძო ქრიან.

Line: 11       
აწ უკუე ოთხთა ვიდრე-მე ნივთთათჳს, რომელთაგან ბუნებაჲ ჴორციელთა
Line: 12    
გუამთაჲ შემტკიცებულ არს, მჴურვალისა, ვიტყჳ, და ხმელისა, გრილისა და
Line: 13    
ნოტიისა არსებისა, ვინ არა უწყის, ვითარმედ ურთი-ერთას რაჲ შეირინენ და
Line: 14    
შეიყვნენ, აქუს მდგომარეობაჲ და მყოფობაჲ, ხოლო თჳსაგან რაჲ ურთიერთას
Line: 15    
განიყვნენ და თავით თჳსით იხილვებოდის თითოეული, ურთი-ერთას
Line: 16    
მბრძოლ და დამჴსნელ არიან, რამეთუ მჴურვალე გრილისა მიერ დაიჴსნების და
Line: 17    
გრილი მჴურვალისა მიერ უჩინო იქმნების, და ნოტიაჲ ჴმელისა მიერ განჴმების.
Line: 18    
ვინაჲცა ვითარ ღმერთ იყვნენ ესენი ურთი-ერთასისა შეწევნისა მოქენენი და
Line: 19    
ურთი-ერთას დაუგებელად მბრძოლნი და სახელსა ღმრთობისასა ღირს იყვნენ;
Line: 20    
ანუ კუალად ვითარ არა ჰხედვენ ღმერთმყოფელნი დაბადებულისანი მზისასა უკუე
Line: 21    
ქუეშე კერძო ქუეყანისა დასლვასა და ნათლისა მისისა მის მიერ დაფარვასა, ხოლო
Line: 22    
მთოვარისასა დღისი მზისაგან უნათლო ყოფასა უმცხინვარესობითა შარავანდედთა
Line: 23    
მიფენისაჲთა და რამეთუ ნაყოფთა ქუეყანისათა მრავალგზის სეტყუაჲ
Line: 24    
უჴმარ ჰყოფს, ხოლო ცეცხლსა სიმძაფრე წყლისაჲ დაშრეტს. რომელნი უკუე
Line: 25    
თუმცა ღმერთ იყვნეს, უჴმდა რათამცა არა ურთი-ერთას სხუაჲ სხჳსაგან იძლეოდეს
Line: 26    
და დაიფარვოდეს /////// ურთი-ერთას თანად-ყოფაჲ შუენოდა და საზოგადოსა
Line: 27    
მოქმედებასა ერთობით სჯულმყოფელობაჲ. რომლისა-თჳსც განცხადებულად
Line: 28    
ჩანს, ვითარმედ არცა მზე, არცა მთოვარე, არცა სხუაჲ რაჲმე დაბადებულთაგანი,
Line: 29    
ხოლო უფროჲსღა არცა ქვათა და ოქროჲსა და სხუათა ნივთთაგან შემზადებულნი
Line: 30    
ძეგლნი, არცა გამომეტყუელთა მიერ ზღაპრის-მეტყუელებულნი ზევს
Line: 31    
და აპოლონ და სხუანი ჭეშმარიტებით არიან ღმერთ, ვითარცა სიტყუამან გამოაჩინა;
Line: 32    
არამედ რომელნიმე მათგანნი ნაწილნი არიან დაბადებულისანი, ხოლო
Page: 28   Line: 1    
რომელნიმე უსულონი ნივთნი და რომელნიმე მხოლოდ კაცად ოდენ მოკუდავად
Line: 2    
მყოფნი ანუ ყოფილნი.

Line: 3       
აწ უკუე უკუეთუ გამომეტყუელსა მიერ ღმრთად სახელდებულთაჲ მათ არა
Line: 4    
ღმერთყოფაჲ ეგერა გამოჩინებულ იქმნა, საჭიროდ სათანადო არს ამათსა დაჴსნასა შინა
Line: 5    
ჩუენ შორის ყოფაჲ ღმრთის-მსახურებისაჲ, და ჩუენ მიერ თაყუანის-ცემულისა
Line: 6    
და ქადაგებულისა მის ხოლო მხოლოჲსა ღმერთ ჭეშმარიტ და ყოვლისა დაბადებულისა
Line: 7    
დამბადებელყოფაჲ, რომელი სამებით თაყუანის-იცემების, და იდიდების,
Line: 8    
რომელმან ყოველნი კაცნი საცთურისაგან კერპთაჲსა და პირუტყულისა უცნებისა
Line: 9    
გამოიყვანნა და საღმრთოჲსა მიმართ ცნობისა მიიყვანნა. რომელი კუალად
Line: 10    
იტყჳს: "არა იყვნენ შენდა ღმერთნი სხუანი თჳნიერ ჩემსა" და "ისმინე,
Line: 11    
ისრაჱლ, უფალი ღმერთი შენი უფალი ერთ არს." და "უფალსა ღმერთსა შენსა
Line: 12    
თაყუანი-სცე და მას მხოლოსა ჰმსახურებდე". ესე უკუე თჳსითა ძალითა და სიბრძნითა
Line: 13    
მპყრობელი თანად-ყოვლისაჲ და დასაბამთაჲ ყოვლისავე გრძნობადისა
Line: 14    
არსებისათა დამცველი, რომელ არიან მჴურვალე და გრილი, ჴმელი და ნოტიაჲ,
Line: 15    
ერთად შეჰზავებს და შეერთებულად შენაწევრებად შესრულებულ ჰყოფს ამათ;
Line: 16    
და არცა ცეცხლი ჰბრძავს გრილსა, არცა ნოტიაჲ წინაგანეწყობის ჴმელსა, არამედ
Line: 17    
ვითარცა ძმა რაჲმე და მეგობარ არიან ურთი-ერთას და მყოფობისა გუამთაჲსა
Line: 18    
დასაბამ არიან. და ესრეთ ყოველნივე დამორჩილებულნი მისნი რომელნიმე
Line: 19    
ქუეყანასა ზედა ცხორებენ, ხოლო რომელნიმე ცათა შინა მყოფ არიან; ხოლო
Line: 20    
ყოველივე ზღუაჲ და დიდი ოკეანოსი თჳსთასა ზღვართა აღძრვისა მათისათა
Line: 21    
მქონებელ არიან, და ჴმელი ყოველივე მწუანვილოისდა ფურცლოჲს თითოსახეთა
Line: 22    
და ყოვლით-კერძოთა მორჩთა.

Line: 23       
ხოლო დაბადებისა-თჳს სოფლისა და ყოვლისავე აგებულისა მრავალთა მრავალსახედ
Line: 24    
წარმოთქუეს, და, ვითარცა თჳთ უნდა თითოეულსა, ეგრეთცა განასაზღვრა
Line: 25    
მის-თჳს. რამეთუ რომელნიმე თავით თჳსით და ვითარ დამთხუევით ქმნილებასა
Line: 26    
იტყჳან ყოველთასა, რომელთაგანნი არიან ეპიკურელნი, და ყოველთა
Line: 27    
ზედაჲსა მის განგებისა მათ-თჳს არაყოფასა ზღაპრის-მეტყუელებენ; ხოლო
Line: 28    
რომელნიმე რომელთა შორის არს ხმაგანსმენილიცა ფილოსოფოსთა შორის
Line: 29    
პლატონ, პირველვე წინამდებარისა და უშობელისა ნივთისაგან შემოქმედად
Line: 30    
იტყჳან ღმერთსა ყოვლისა. და არა ესე ხოლო, არამედ უსამართლოებად
Page: 29   Line: 1    
განდრეკილნი და უშჯულოებითა აღვსებულნი უძღებ იქმნნეს ცოდვისა მიმართ. რამეთუ
Line: 2    
ქალაქი ქალაქსა ჰბრძოდა, და ნათესავი ნათესავსა ზედა აღდგებოდა, და განიყოფვოდა
Line: 3    
ყოველი სოფელი ურთი-ერთას მბრძოლობად და მძლეობად უსჯულოებითა
Line: 4    
და ქმნად უწესოთა შესაწუხებელად ღმრთისა და სიხარულად ეშმაკისა. რამეთუ
Line: 5    
ესოდენ უღმრთო იქმნნეს, ვიდრეღა ეშმაკთაცა ჰმსახურებდეს, რამეთუ
Line: 6    
ღმრთად სახელ სდებდეს და დაწყუედითა პირუტყუთა ცხოველთა და კაცთაჲთა
Line: 7    
მსხუერპლებსა მოართუმიდეს მათ. რომლისა-თჳსცა გრძნებანი და მისნობანი და
Line: 8    
მწამლველობანი ესწავებოდეს მათ მიერ; მერმე შობაჲცა მათი და მიზეზი ყოვლისავე
Line: 9    
მოქალაქობისა მათისა და შემთხუევისა ბედსა და ვარსკულავთა მიეჩემებოდა
Line: 10    
მათგან, რომელნი ვერარას უმეტეს ხილულთასა გულის-ხმა ჰყოფდეს.
Line: 11    
და ყოვლით-ურთ ყოველივე უსჯულოებითა და უღმრთოებითა აღსავსე იყო, და
Line: 12    
რამეთუ დელფისა და დოდონისა და ვიოტიაჲსა და ლჳკიისა და ლივჳისა და ეგჳპტისა და
Line: 13    
კამირჳსა გრძნებათა და მისნობათა საოცრებანი მაშინ სადმე საკჳრველ იყვნეს
Line: 14    
კაცთა მიერ. ხოლო აწ ვინაჲთგან ქრისტე ღმერთი ღმრთისა მამისა სიბრძნე
Line: 15    
და ძალი იქადაგა, და/სცხრეს ესენი და საეშმაკოჲ საცთური მათი და არღარა
Line: 16    
არს ამიერითგან მათ შორის მგრძნებავი და ძუელ სადმე ოცნებათა აჩუენებდეს
Line: 17    
ეშმაკნი კაცთა, რამეთუ წინა-დაიპყრნიან წყარონი ანუ მდინარენი, ანუ ხენი ანუ
Line: 18    
ქვანი, და ესრეთ გრძნებითა განაკჳრვნიან უცნობელნი, ხოლო აწ საღმრთოჲთა
Line: 19    
გამოჩინებითა ღრმთისა სიტყჳსაჲთა უჩინო ქმნილ არს მათი საოცრებაჲ. და პირველ
Line: 20    
სადმე გამომეტყუელთა მიერ ღმრთად სახელდებულთა მათ, დიაჲსსა და
Line: 21    
კრონოჲსსა და აპოლონისსა და იროად წოდებულთა მათსა ღმერთყოფასა ჰგონებდეს
Line: 22    
კაცნი და შესცდებოდეს თაყუანის-ცემად მათდა და სახის-მეტყუელებათაცა
Line: 23    
რათმე მოიპოებდეს მათ-თჳს. ვითარ იგი პოსიდონს უწოდდეს წყლად, და
Line: 24    
იფესტოსს ცეცხლად, და ირას ჰაერად, და დიმიტროს ქუეყანად და ნაყოფებად,
Line: 25    
და დიას წჳმად; ხოლო აწ მათი უკუე მოკუდავ კაცყოფაჲ საცნაურ ქმნილ არს,
Line: 26    
და მხოლოჲ ქრისტე ხოლო იცნობების კაცთა მიერ ღმრთად, ღმრთისა ჭეშმარიტისა
Line: 27    
სიტყუად გუამოვნად და ღმრთად.

Line: 28       
აწ უკუე გამომეტყუელნი იტყჳან, ვითარმედ ზევს ცუარ არს, კუალად
Line: 29    
სხუანი მათგანნი იტყჳან, ვითარმედ მემრუშე არს და მამათ-ბორგნეულ და მამისმკლველ,
Line: 30    
და სხუანი ამათსა არა უდარესთა ძჳრთა წარმოიტყჳან მის-თჳს: გარნა
Line: 31    
არა ჭეშმარიტ არიანო, იტყჳან, არამედ არცაღა სად/მე ცუარყოფა მისი სარწმუნო
Line: 32    
არს. რამეთუ უკუეთუ ამას მიითუალავ, მათიცა საჭიროდ გიღირს მითუალვაჲ,
Line: 33    
და უკუეთუ მათ განჰყრი, ესეცა განაგდე მათ-თანა. ხოლო უკუეთუ დაუტევებ
Line: 34    
გამომეტყუელთა, ვითარცა მრავლის-მეტყუელთა, და სახის-მეტყუელთა
Page: 30   Line: 1    
მიმართ მიივლტი, იგი მოგაჴსენოთ შენ. რაჲ უკუე არს ზევს? მდუღარე არსებაჲო,
Line: 2    
იტყჳან, და ზეშთა ჰაერისაჲ კერძოჲ, რომელსა ეთერად სახელ ედების
Line: 3    
მდუღარებისაგან და მწუველობისა. აწ სადმე არა სიტყჳერობითი რაჲმე და განმრჩეველობითი,
Line: 4    
არამედ უსიტყუელი არს. რამეთუ ვითარმედ ბუნებაჲ ჰაერისაჲ
Line: 5    
პირუტყუ არს, ყოვლით კეძო ცხად არს. რამეთუ უკუეთუ ჰაერ არს ზევს, ხოლო
Line: 6    
ჰაერი უსიტყუელ და უგრძნობელ, ამიერცა ზღაპრის-მეტყუელებაჲ იხილვების.
Line: 7    
და რამეთუ ჰაერი არცა მამა ვისსა ქმნილ არს, არცა უშობიეს არსებაჲ
Line: 8    
რაჲმე, ვითარ სახედ წარჰრევენ ზღაპრის-მეტყუელნი და ზღაპართ-მწმასნელნი,
Line: 9    
უწოდდენ რაჲ მზესა აპოლონად და ძედ მისსა სახელ სდებდენ მას. რამეთუ
Line: 10    
მზესა არცა გულის-მზრახვალობაჲ აქუს, არცა გულის-სიტყუაჲ და გონებაჲ, არამედ
Line: 11    
ბუნებით საქმე მისსა არს აღმომავალობისა და გარემომვლელობისა უქცეველი
Line: 12    
სჯული, რომელი იგი დასაბამითგან განუჩინა მას ღმერთმან. და კუალად
Line: 13    
ვითარმედ არა ეთერისაჲ არს ცურევაჲ, არამედ ღრუბელთა / შემწყნარებელთა
Line: 14    
წყლისათაჲ ანუ ზღჳთ, ანუ ზეგარდამო მქონებელთა ნოტიობისათაჲ, ანუ ზეშთა
Line: 15    
ცათა მათ წყალთაგან, ვითარ იგი უტყუელი ჭეშმარეტებაჲ ჴმობს წინაჲსწარმეტყუელთა
Line: 16    
მიერ. და ვითარცა სახედ აღმობრწყინდეს რაჲ მზე, წარიდევნების
Line: 17    
ბნელი; ეგრეთვე საღმრთოჲსა გამოჩინებისა მოწევნითა განიჴადა კერპბორგნეულობისა
Line: 18    
ბნელი, და პირველივე ბრძენთა სიტყუა-მარწმუნებლობაჲ სიცოფედ
Line: 19    
და მომზრახობად განცხადებულად გამოჩინებულ იქმნა, ვითარცა წერილ
Line: 20    
არს ეშმაკთა ვიდრემე დაკსნისა-თჳს ესრეთ: "და იყოს მას დღესა შინა, იტყჳს
Line: 21    
უფალი საბაოთ, მოვსპო სახელი კერპთაჲ ქუეყანისაგან, და არღა იყოს მერმე
Line: 22    
საჴსენებელი მათი", ხოლო ფილოსოფოსთა ცუდმეტყუელებისა-თჳს: "რომელმან
Line: 23    
შეიპყრნი ბრძენნი სივერაგითა მათითა" და "უფალმან უწყნის გულის-ზრახვანი
Line: 24    
ბრძენთანი რამეთუ არიან ამაო" და ძუელ სადმე კერპთ-მსახურებისადა შექცეულნი
Line: 25    
იგი ელლენნი და წარმართნი ურთი-ერთას ბრძოლ იყვნეს. ვითარცა
Line: 26    
ითქუა, და მძჳნვარე და მჴეცის-ბუნება იყვნეს თანამონათესავეთა მიმართ რამეთუ
Line: 27    
არა შესაძლებელ იყო რაჲთ-ურთით არცა ქუეყანისა, არცა ზღჳსა უსაჭურველოდ
Line: 28    
წარვლაჲ ანუ წიაღსლაჲ დაუგებელისა ნათესავთა ურთი-ერთას მბრძოლობისა-თჳს,
Line: 29    
და სიმარტივით ითქუმოდედ, ვითარმედ ყოველი ცხორებაჲ და ქცევაჲ
Line: 30    
მათი საჭურველითა იქმნებოდა, და მახჳლი იყო მათდა ნაცვალ კუერთხისა
Line: 31    
და ყოვლისა შემწეთა საჴმარებისა. ხოლო აწ რაჟამს მშჳდობის მოქმედისა მომართ
Line: 32    
მოძღურებისა ქრისტესისა მოიცვალნეს, მაშინ უეჭუელად მაშინ საკჳრველად
Line: 33    
სიმშჳდედ შეიცვალნეს გულის-სიტყჳთა და მჴეცებრივობაჲ მოსისხლეობისაჲ
Line: 34    
განაგდეს და არცა მერმეცა ბრძოლათა-თჳს განიზრახვენ, არამედ ეშმაკთა
Line: 35    
მიმართ ბრძოლისა ყოფად საქმეთა მიერ სათნოებისათა და მრავალსახეთა ღონეთა
Page: 31   Line: 1    
სიმარჯჳსათა მარადის გულს-მოდგინე არიან და განცხადებულად წინა-განეწყვებიან.
Line: 2    
რომელთა-თჳს წერილ არს ვითარმედ "მაშინ დასჭრიდენ მახჳლებსა
Line: 3    
მათსა საჴნისად და ლახურებსა მანგლად. და არა აღიღოს ნათესავმან ნათესავსა
Line: 4    
ზედა მახჳილი" და შემდგომი და რომელთა-თჳს ესრეთ იტყჳს თეოდორიტეცა
Line: 5    
ვითარმედ "ელლენთა ზედა-მიწევნით რაჲ წარიკითხნეს საწარმართონი ძუელნი
Line: 6    
მოთხრობანი, მათგან გულის-ხმა ყვეს, ვითარმედ უწარჩინებულესნი ჴელოვნებათანი
Line: 7    
და უმრავლესნი სიმარჯუეთანი ებრაელთაგან ისწავნეს ელლენთა". რამეთუ
Line: 8    
მუშაკობისასა პირველად მეგჳპტელთა მიერ იტყჳან მოპოვნებასა, ხოლო ვარსკულავთ-მეტყუელებაჲ
Line: 9    
და შობათ-მეტყუელებაჲ ქალდეველთა მოპოვნებულად ითქუმის,
Line: 10    
ხოლო არაბთა და ფრიგჳელთა სიზმართა შეტყუებაჲ მოიპოვეს პირველად
Line: 11    
და მსხუერპლითა მსახურებაჲ ღმერთთაჲ; ხოლო ვარსკულავთ-მრიცხველობისა
Line: 12    
ბაბილოვნელნი ითქუმიან მომპოვნებელად ზოროასტროჲს მიერ, ხოლო
Line: 13    
ქუეყნის-მზომელობად მეგჳპტელნი საზომთაგან ქუეყანისათა და განყოფილებისა
Line: 14    
აგარაკთაჲსა განსწავლულნი პირველად და ესრეთ აღმწერელნი მისნი. სხუათა
Line: 15    
მიმართ მიმწევნელ იქმნნეს მოპოვნებულისა მათისა; ხოლო მოგობაჲ და გრძნებაჲ
Line: 16    
და მწამლველობაჲ მიდთა ვიდრე-მე და სპარსთა მოიპოვეს, ხოლო განიყოფებიან
Line: 17    
ურთი-ერთასა: მოგობა არს ხდაჲ ეშმაჴთა რეცა კეთილის მოქმედთაჲ
Line: 18    
კეთილისა მიმართ ვისისავე ჴელპყრობისა-თჳს, ვითარ იგი კეთილისა-თჳს იქმნეს
Line: 19    
აპოლონ ტჳანელისა გამოცხადებანი, ვინაჲ ლოიტიადცა სახელ იდების, რომელ
Line: 20    
არს გრძნებაჲ, ღოერონთაგან, რომელ არიან გურინვანი და გოდებანი ქმნილნი საფლავთა
Line: 21    
ზედა; ხოლო მწამლველობა არს რაჟამს სასიკუდინედ შემზადებული რაჲმე
Line: 22    
რეცა საყუარობელად ეჴუმიოს ვისმე პირით.

Line: 23       
და წერილისასა ვიდრე-მე ფინიკელთაგან იტყჳან ელლენნი მოპოვნებასა
Line: 24    
და ვითარმედ კადმოს შთამოიღო იგი პირველად ელლადას, ხოლო მკურნალობაჲ
Line: 25    
მეგჳპტელთა დაიწყეს პირველად და ასკლიპიოს აღაორძინა ჴელოვნებაჲ იგი.
Line: 26    
რომელთასა ებრაელნი ამათ ყოველთასა / უპირატესნი არიან. ესრეთ უკუე და
Line: 27    
სულთა-თჳსცა განწვალებულთა თითოსახენი სჯულნი განაჩინნეს. რამეთუ რომელთამე
Line: 28    
ხილულნი აგებულად, ხოლო რომელთამე აუგებელად და თაავით თჳსით
Line: 29    
ქმნილად და რომელთამე სულიერობაჲ ყოვლისაჲ, ხოლო რომელთამე უსულობაჲ
Line: 30    
ითქუეს. რამეთუ ანაქსაღორა და პითაღორა მიიწინეს რაჲ ეგჳპტედ და მუნ
Line: 31    
მყოფთა მათ მეგვპტელთა და ებრაელთა ბრძენთა ეზრახნეს, არსთა ცნობისა
Line: 32    
მეცნიერებასა განისწავლნეს, ხოლო უფროჲსღა [...............], ვითარცა ურთი-ერთასთა
Line: 33    
შინა პლუტარხოს იტყჳს არა ესე ხოლო, არამედ ღმრთადცა მზესა
Page: 32   Line: 1    
და მთოვარესა მეგჳპტელთა უწოდეს პირველად; რამეთუ მზესა სახელ სდვეს
Line: 2    
ოსირი. ხოლო მთოვარესა ისინ. და ცეცხლსა უკუე ეფესტოს, და ქუეყანასა
Line: 3    
დიმიტრა; ხოლო ნოტიასა არსებასა ოკეანოდ უწოდეს, და გულის-თქუმასა ვიდრე-მე
Line: 4    
და ტრფიალებასა აფროდიტი, და არეა გულის-წყრომასა. და პარვასა
Line: 5    
ერმი, და ცნობასა ათინა უწოდეს, და კუალად ჴელოვნებათაცა იფესტოდ იტყოდეს,
Line: 6    
ვითარცა თანა-მოქმედად მჴუმეველთა ცეცხლისათა.

Line: 7       
ესრეთ უკუე მეგჳპტელთა ვიდრე-მე და ფინიკიელთა სახელ სდვეს პირველად
Line: 8    
ღმრთად და მათგან ისწავეს ელლენთა ღმერთყოფაჲ მზისა და მთოვარისა
Line: 9    
და ვარსკულავთა, და ცისა და ქუეყანისა და სხუათა ნივთთა თაყუანის-ცემაჲ და
Line: 10    
ვითარცა ღმერთთა მსახურებაჲ მათი ამათ-თანა კეთილისაცა რაჲსმე მოქმედთა,
Line: 11    
ანუ ბრძოლასა შინა ახოან ქმნილთა ღმერთ ჰყოფდეს ელლენნი, ვითარ იგი
Line: 12    
მჴნესა მას სახელგანთქუმულსა ირაკლის, და ასკლიპიოსს ჴელოვნებისა-თჳს მკურნალობისა.
Line: 13    
ხოლო შემდგომად სიკუდილისა ღმრთად უწოდეს; და არა ხოლო
Line: 14    
კეთილისა ოდენ რაჲსმე მოქმედთა, არამედ ბილწებისაცა და საძაგელთა საქმეთა
Line: 15    
მამათაცა და დედათა პატივ სცემდეს და ღმრთად ჰმსახურებდეს. რომელთაგან
Line: 16    
ისწავეს რაჲ ჰრომაელთა, შემდგომად სიკუდილისა ცხოველ ჰყოფდეს მეფეთა
Line: 17    
მათთა, და არა სჯულიერად ხოლო მეფექმნილთა და სიმართლით მსაჯულ-ყოფილთა,
Line: 18    
არამედ მძლავრებრივცა და უსამართლოებით და უსჯულოებით განმმგებელთა
Line: 19    
მთავრობისათა. და რამეთუ ყოვლისავე ბილწებისა და უსჯულოებისა
Line: 20    
სიბოროტეთა თავად-მიწევნილი ნერონ, და დომენტიანე, და კომოდ, და სხუანი
Line: 21    
მოსისხლენი და მემრუშენი კაცნი მათ მიერ ღმრთად-სახელდებულთა მათ მწყობრსა-თანა
Line: 22    
აღრაცხნეს. და არა ესენი ხოლო, არამედ ბოროტნი ეშმაკნიცა ღმრთად
Line: 23    
აღიარნეს და მსხუერპლთა და შესაწირავთა მიერ ღმრთეებრსა მსახერებასა მოართუმიდეს,
Line: 24    
რომელთა ჩუენ ვსძულობთ გან-რე-მზომობით ფრიად ჯეროვნად და
Line: 25    
სამართლად, ვითარცა ღმრთის-მოძულებულთა და საუკუნოჲსა სატანჯველისა
Line: 26    
მომატყუებელთა ჩუენდა.

Line: 27       
ვინაჲთგან უკუე ეშმაკთა-თჳს მოვიჴსენე, სათანადოდ ვჰგონებ სიტყჳს-ყოფასა
Line: 28    
საწყალობელთა კაცთა მიერ მსახურებელთა მათ-თჳსცა. რამეთუ მთავარსა
Line: 29    
მათსა სატანად სახელ სდებენ საღმრთონი სიტყუანი, და განდგომილად ითარგმანების
Line: 30    
სახელი ესე ხმისა-ებრ ებრაელთაჲსა; ხოლო სახელ ედების მას შემასმენელცა
Line: 31    
ვითარცა ღმრთისა კაცთა მომართ ცილის-მწამებელსა და თჳთ მათ
Line: 32    
კაცთა ურთი-ერთას ჴდომისა და ბრძოლისა მიზეზსა. ამათ-თჳს ჩუენ არა დასაბამითგანვე
Line: 33    
ყოველთა ღმრთისა მიერ ბოროტად დაბადებულებასა ვიტყჳთ, არცა
Line: 34    
უსახურებით ბოროტისა რაჲსმე ანაგებისა წილხუდომილებასა, არამედ ქცეულებითა
Page: 33   Line: 1    
ნებისაჲთა უმჯობესისაგან უდარესისა მიმართ დაკუეთებასა თჳთჴელმწიფებით
Line: 2    
და თჳთმფლობელობით; შემოქმედისა მიერ მინიჭებულისა მის მადლისა
Line: 3    
არა კმამყოფელ, არამედ უმეტესისა გულის-მთქუმელ იქმნნეს და შეიწყნარეს
Line: 4    
რაჲ ვნებაჲ ზუაობისაჲ. დაეცნეს პირველითგანვე მათდა მიცემულისა პატივისაგან.
Line: 5    
ამისსა შემდგომად ბრძოლად კაცისა, ვითარცა საღმრთოჲთა ხატებითა,
Line: 6    
პატივცემულისად აღბორგნეს და მისსა მიმართისა კუეთებისა დამწყებელ იქმნნეს;
Line: 7    
ხოლო დამბადებელმან უფალმან ანგელოზთა ზედა-მდგომელობითა შეზღუდა
Line: 8    
უკუე ნათესავი კაცთაჲ, რათა არა იძულებით და მძლავრებით უჩინოდ ზედამოსლვითა
Line: 9    
შურისა მიერ მოძულებულთა მათ თჳსთა უწყალოებით განრრყუნიდეს
Line: 10    
და ფლობილებით განჰხრწნიდეს ხოლო მოღუაწებითი ბრძოლაჲ არავე დააყენა,
Line: 11    
რათა გამოჩნდეს ახოვანთა სიქველე და სახის დასაბამ იქმნენ შემდგომთა მათთა
Line: 12    
მჴნეკაცობისა. ამის-თჳს იძულებითი რაჲ კუეთებაჲ მათი, ვითარცა მომსრველი
Line: 13    
რაჲმე სენი, ანგელოზთა-მიერითა მცველობითა დააყენა. გულის-სიტყუათა ღუაწლსა
Line: 14    
შეუნდო დაშთომად, რათა წარმმართებელნი მძლეობისანი ღირსად გჳრგჳნთად
Line: 15    
გამოაჩინნეს; არა თუ მან განაჩინა იგი წინააღმდგომობით მბრძოლად ღმრთისა
Line: 16    
მსახურთა, არამედ სათანადოჲსა მიმართ იჴუმია გესლი სიბოროტისა მისისა,
Line: 17    
ვითარ იგი მკურნალნი იქედნეთა დასაჴსნელ ჰყოფენ ფიცხელთა სნეულებათა.

Line: 18       
ვინაჲთგან უკუე მოციქულთა და ჩუენ ხმაბარბაროზად სახელ გუდებენ
Line: 19    
ელლენნი, იყვნენ ვითარცა ჩუენ სკჳთელ ყოველნივე ელლენნიცა, რამეთუ ესე
Line: 20    
განცხადებულად მასწავა ჩუენ პავლე, თქუა რაჲ ვითარმედ "უკუეთუ არა ვცნა ძალი
Line: 21    
სიტყჳსაჲ, ვიყო მე მეტყუელისა მის ბარბაროზ, და რომელი იტყოდის
Line: 22    
ჩემდა მომართ, ბარბაროზ". რამეთუ უეჭუელად, ვითარ იგი ელლენთა-თჳს ილლჳრიელნი
Line: 23    
და პეონნი და სხუანი ბარბაროზყოფად საგონებელ არიან, ეგრეთვე
Line: 24    
მათდა და მსგავსთა მათთადა რაოდენნი ელლადელთა და ელლენურისა სიტყუაჴელოვნებისა
Line: 25    
და პირიანობისა სმენად ვერ შემძლებელ არიან, ბარბაროზად შერაცხილ
Line: 26    
არიან ელლენნი, ხოლო ვითარმედ იგივე ძალი აქუს ყოველსა ენასა, რამეთუ
Line: 27    
ერთ არს ყოველთა კაცთა ბუნებაჲ, - ამისსა მოძღუარ არს გამოცდილებაჲ.
Line: 28    
ვინაჲთგან ბარბაროზთაცა შორის იპოვნებიან სიმარჯუენი და ჴელოვნებანი და
Line: 29    
მბრძოლობითთა სიქველეთა აღმატებულნი ახოვნებანი, რამეთუ იყვის ოდესმე,
Line: 30    
რომელ მრავალგზის უბრძნესნიცა ელლენთასა მოიპოვნიან მათ ღონენი და უმანქნესნი
Line: 31    
სიჴელოვნენი, და ვითარმედ არიან ვინმე ელლენთა სწავლულებისა და
Line: 32    
მრავალმეტყუელებისა მცირემეტყუელებითა მძლენი. ამას წამებენ სპარსნი და ძუელ
Line: 33    
სადმე აღწერილნი წიგნნი, და ვინცა ვინ აწ მოციქულად მისრული, ანუ
Line: 34    
ლაშქრობად შთასრული, ანუ ვაჭრობად მიწევნული მიეახლა და ეზრახა მათ და
Page: 34   Line: 1    
კეთილად განიცადა მრავალღონიერებაჲ და გულის-ხმიერებაჲ მათი. რამეთუ სიმახჳლითგან
Line: 2    
მგონებელობასა იტყჳან მათ-თჳს სიტყუათა თხზულებისა და ძმაცულებისა
Line: 3    
და დაფარულებისასა და მცირეთა სიტყუათა მიერ მძლეობასა სიტყჳს-მგებელთასა;
Line: 4    
ამას-თანა ფრიად ჴელოვნებით მომპოვნებელობასა გულის-ხმის-საყოფელისასა
Line: 5    
მათ-თჳს დაამტკიცებენ და ადვილად დამჴსნელობასა სხუათა მიერ
Line: 6    
მოპოვნებით შეთხზულისასა და იგავთა და არაკთა ყოვლად ბრძენთა მომგონებელობასა.
Line: 7    
რომელნი არა სადა საფილოსოფოსოთა ანუ სარიტოროთა მიერ შუებულ
Line: 8    
ქმნილ არიან სიტყუათა, არამედ მხოლოდ ბუნებაჲ ოდენ აქუს მოძღურად.

Line: 9       
ხოლო ჰინდოთასა ფრიად უბრძნეს მათსა იტყჳან ყოფასა და უგულის-ხმიერეს.
Line: 10    
და კუალად ჩუენშორისნიცა ესე და მეზობელნი ჩუენნი ნომადნი, ისმაიტელთა
Line: 11    
ვიტყჳ, რომელნი უდაბნოს შინა მოქალაქე და არარაჲთ თანა-ზიარ არიან
Line: 12    
ელლენურისა აღმწერელობისა გონიერობითა და გულის-ხმის-ყოფითა და გამოცდილებითა
Line: 13    
შეიმკვებიან, და გონებაჲ და მრავალღონიერებაჲ მოუგიეს ფრიად რაჲმე
Line: 14    
მახჳლი და შემძლებელი შეტყუებად ჭეშმარიტისა და მხილებად ტყუილისა
Line: 15    
და განრჩევად უაღრესისა უდარესისაგან. ხოლო მეგჳპტელთა-თჳს ნამეტავ ვჰგონებ
Line: 16    
თქუმასა. და რამეთუ თჳთ იგი პირველნიცა ფილოსოფოსთანი უმჯობეს ყოფასა
Line: 17    
ამათსა იტყჳან უფროჲს ელლენთა შორის სახელოან ქმნილთასა, ხოლო
Line: 18    
ჰრომაელთა შორის გამომეტყუელნიცა იპოებიან და აღმწერელნი და რიტორნი,
Line: 19    
ვითარცა იტყჳან ამისცა და მის ენისა მეცნიერნი. და ვითარმედ უჴშირეს და
Line: 20    
უძნიადეს ელლენურთასა არიან გულის-ზრახვანი მათნი და უმახჳლეს თანად და
Line: 21    
უღრმესცა ცნობანი. და ამას რაჲ ვიტყჳ, არა თუ ელლადელთასა დავაკნინებ ენასა,
Line: 22    
არცა წინააღმდგომთა მისთა მოვიპოებ სახეთა, არამედ ამას ზედა დიდმოქადულთა
Line: 23    
მათსა შეკდემულ ვჰყოფ ზუაობასა და წარბმაღლობასა და სილაღესა;
Line: 24    
და ვასწავებ არა აღჭურვად ენისა განბრწყინვებულსა ზედა ჭეშმარიტებასა, არცა
Line: 25    
დაკჳრვებულ ყოფად სიტყუათა ზედა ელლენურითა ჴელოვნებითა თითოფერქმნილთა,
Line: 26    
ხოლო ჭეშმარიტებისაგან განშიშულებულთა და რამეთუ ამიერ რომელთამე
Line: 27    
განუკეთელად და განუყოფელად გუამებად სახელ სდვეს უვნებელობისა-თჳს, ანუ
Line: 28    
ფრიადისა სიმცირისაგან განკუეთისა და განყოფისა მითუალვასა ვერ შემძლებელობისა-თჳს.
Line: 29    
რამეთუ ესრეთ უწოდენ იგინი წულილთა მათ და მცირათა გუამთა.
Line: 30    
რომელთა თავსა შორის თჳსსა ზე და ქუე მომღებელად იხილვების ნაშენებისა
Line: 31    
შინაგანქმნილი შარავანდედი მზისაჲ. ხოლო რომელთამე ბედი და სუე იოცნეს.
Line: 32    
და სუე ვიდრე-მე მაიძულებელად ძალად თქუეს. ხოლო ბედისა მიზეზად პლატონ
Line: 33    
თქუა შემთხუევით ქმნილი საქმე, ანუ შესრულებული ბუნებასა ზედა, ანუ
Line: 34    
წინა-აღრჩევისაჲ. და დიმოკრიტოს უკუე ესრეთ თქუა ამათ-თჳს ვითარმედ
Page: 35   Line: 1    
"ღმრთისაგან ვიდრე-მე ყოველთა გუაქუს, ხოლო ბედისაგან და სჳსა და მცირეთა
Line: 2    
მათ გუამთა ზე და ქუე მიმოტაცებულთაგან ჭირის გამო". რომელთაგან
Line: 3    
არა ხოლო სიმდიდრე და სიგლახაკე, და სიმრთელე, და სნეულებაჲ, და მონებაჲ,
Line: 4    
და თავის-უფლებაჲ, და მშჳდობისა და ბრძოლისა განმყოფელობაჲ, არამედ
Line: 5    
სათნოებისაცა და სიბოროტისა მომცემელობაჲ თქუა და სხუათა სხჳსა რაჲსმე
Line: 6    
მეოცნეთა მიმართ წინა-განეწყო. ამის-თჳს უმსგავსონი ესე და ურთი-ერთას შეუტყუებელნი
Line: 7    
სჯულნი და ერთი მეორისა მბრძოლნი წესნი სამართლად დაიჴსნნეს
Line: 8    
და უჩინო იქმნნეს, ვითარცა ტყუილით შეწმასნილნი, ვინაჲთგან ტყუილი
Line: 9    
არა ხოლო ჭეშმარიტებისა, არამედ თჳთ თავისაცა თჳსისა მბრძოლ არს, ხოლო
Line: 10    
ჭეშმარიტებასა მხოლოდ მოწამედ თავისა თჳსისა აქუს წინააღდგომობაჲ ტყუილისაჲ
Line: 11    
ვინაჲცა რომელთამე თჳთმპყრობელობაჲ აქუს გონებისაჲ, და ფრიად
Line: 12    
შემძლებელობაჲ, და ჴელმწიფებით უფალყოფაჲ მისი ვნებათა ზედა; ხოლო რომელთამე
Line: 13    
სჳსა და იძულებათა მონად განაჩინეს იგი და ცისა მოქცევისა და ვარსკულავთა
Line: 14    
სრბისა წესსა მიაჩემეს საქმეთაცა და მოქმედებათა მისთა სახისა ვითარებაჲ.
Line: 15    
ხოლო პლატონ წინააღმდგომი ამათი მოძღურებაჲ წარმოაჩინა სულისა-თჳს,
Line: 16    
თავის-უფლად რაჲ და დედოფლად ვნებათა თქუა იგი ყოფად. რომლისა
Line: 17    
ცხადმყოფელად ესრეთ დასწერს სჯულთა შინა ვითარმედ "თჳთ ვიდრე-მე ძლევაჲ
Line: 18    
თავისა თჳსისაჲ პირველი და რჩეული მძლეობაჲ არს ყოვლისა მძლისაჲ",
Line: 19    
"ხოლო ძლეულებაჲ თჳთ თავისაგან თჳსისა უსახურ არს და ძჳრ". რამეთუ უწყით,
Line: 20    
ვითარმედ ჩუენშორისნი ვნებანი, ვითარცა ძარღუნი რაჲმე ანუ საკრველნი
Line: 21    
შინაგანმყოფნი, მომესხმიან და ზიდვით შემკრვენ ჩუენ წინააღმდგომობით მაიძულებელნი
Line: 22    
წინააღმდგომთა საქმეთა ზედა, რამეთუ არა თუ განსაზღვრებით სხენან
Line: 23    
სათნოებაჲ და სიბოროტე. ესრეთ უკუე ერთ და იგივე ყოფაჲ გულის-სიტყუათა
Line: 24    
მმართებლისაჲ წარმოაჩინა ბრძენმან და ვითარმედ განზრახვასა სულისასა
Line: 25    
მიანდო ღმერთმან უაღრესისა და უდარესისა სამარადისოდ ჴდომისა და ბრძოლისა
Line: 26    
მქონებელთა განყოფაჲ; და რომელნიმე ამათნი, ხოლო რომელნიმე მათნი
Line: 27    
მეოცნენი წინაუკმოთა სათნოყოფათა მქონებელ იყვნეს. რამეთუ არა თუ ჭეშმარიტებისა
Line: 28    
სწავლასა გულის-მთქუმელ, არამედ ცუდად მზუაობრობისა და ამპარტავანებისა
Line: 29    
ვნებითა ახალთა სჯულთა მოძღუარყოფისა სახელსა მოსურნე ექმნნეს. რომლისა-თჳსცა
Line: 30    
ფრიადისა საცთურისა დამონებულად გამოჩნდეს, რაჟამს უკუანაჲს გამოჩინებული
Line: 31    
ურცხჳნოებით დამარღუეველ ექმნან სათნოყოფილსა უმოხუცებელესთა
Line: 32    
მათთასა. და რამეთუ უბადრუკი არისტოტელი ჯერეთ სიცოცლესავე პლატონისსა
Line: 33    
ურცხჳნოებით წინააღმდგომ ექმნა მას, და აკადიმეაჲსაჲ იგი განაწყო ბრძოლაჲ,
Page: 36   Line: 1    
და არცა მოძღურობასა პატივ სცა, არცა მრავალგანთქუმულობისაგან კაცისა
Line: 2    
მის საქადულობათაჲსა შეკდემულ იქმნა, არამედ ამპარტავანებით და სილაღითა
Line: 3    
აღუდგა მას არა უმჯობესთა მისთა, არამედ ფრიად უდარესთა მჴუმეველი სჯულთაჲ.
Line: 4    
და რამეთუ სულისა-თჳს მან უკუე სამნაწილობაჲ და უკუდავობაჲ და საწუთოობაჲ
Line: 5    
განაჩინა. და მან ვიდრე-მე ღმრთისა მიერ თქუა განმგებელობაჲ
Line: 6    
ყოვლისაჲ; ხოლო ამან რაჲოდენ უძლო, განგებულებისაგან საღმრთოჲსა დაკლებულ
Line: 7    
ყო ქუეყანაჲ. რამეთუ ვიდრე მთოვარისა და მისთანათამდე ხოლო შთამომავალად
Line: 8    
თქუა უფლისა მიერისა განმგებელობისა ძალი, ხოლო სხუანი ყოველნივე
Line: 9    
სუეთა და ბედთა და უნებლიეთთა იძულებათა დამორჩილებულად განასაზღვრნა
Line: 10    
და თჳნიერ ნებისა მოქმედად განაჩინნა კაცნი მკლველობათა და მპარვობათა
Line: 11    
და სიძვათა სახეთა ამათ უსჯულოებისათა. და სხუანი ფრიად მრავალნი
Line: 12    
სიჩქურენი დასაჴსნელად მოძღურისა უღმრთოებით და კადნიერებით იძმაცუნა
Line: 13    
საწყალობელმან.

Line: 14       
ხოლო კუალად აღსასრულისა-თჳს და განჴსნისა სულთაჲსა იგივე უფროჲსად
Line: 15    
ბრძენი პლატონ იტყჳს ფედონსა შინა ვითარმედ "უსრულად ვიდრე-მე და განუწმედელად
Line: 16    
ჯოჯოხეთს მისრული მდებარე არს სიმყრალისა მღჳმესა შინა, ხოლო
Line: 17    
განსრულებული და განწმედილი, მი-რაჲ-ვიდეს მუნ, უფლისა-თანა დაემკჳდრების".
Line: 18    
რამეთუ სიმართლით უკუე და სიწმიდით განმვლელი სოფლისაჲ, რაჟამს
Line: 19    
აღესრულოს, ჭალაკებად ნეტართად მიწევნული დაემკჳდრების ყოველსა შინა დღეკეთილობასა
Line: 20    
შეუხებელად ძჳრთაგან; ხოლო უსამართლოებით და უღმრთოებით
Line: 21    
სასჯელისა და დასჯისა საპყრობილედ მივალს, რომლისასა ტარტაროზ ყოფასაცა
Line: 22    
იტყჳან. და ესრეთ მკუდართა ყოველთა განსჯისა ქმნაჲ ჯერ არს, რათა
Line: 23    
მართლ იქმნეს სასჯელი მსაჯულისაჲ. ესრეთ უცილობელად ჰრწმენა პლატონს
Line: 24    
ჯოჯოხეთს შინა ყოფაჲ სასჯელისაჲ და მიემთხჳა ეგჳპტეს შინა ებრაელთა ვიეთმე
Line: 25    
და საწინაჲსწარმეტყუელოთა სიტყუათა მსმენელ იქმნა და მდინარე ცეცხლისაჲ
Line: 26    
ისწავა, რომელი იხილა საკჳრველმან დანიელ და უფროჲსად საღმრთოჲსა
Line: 27    
ესაიაჲს სიტყუათა ზიარ იქმნა, რომელთა შინა იტყჳს ცოდვილთა-თჳს ვითარმედ
Line: 28    
"მატლი მათი არა დაესრულების და ცეცხლი არა დაშრტების". და "ვინ
Line: 29    
მომითხრას ჩუენ საუკუნოჲ ადგილი?" ვინაჲცა პლატონ ელლენთა ყოველთა
Line: 30    
უბრძნესი და უაღრესი და უმეტეს სახელგანთქუმული, ბრძენთა რაჲ მიმართ და
Line: 31    
ცნობილთა ეგჳპტისათა მიიწია, ფრიადისა გამოცდილებისა და ზედა-მიწევნითისა
Line: 32    
ბუნებათ-მეტყუელებისა მოსწავლემან, ვითარცა აღსწერენ ელლენნი, ისწავა ებრაელთაგანცა
Line: 33    
ღმრთის-მეტყუელებაჲ, დაღათუ არა ცხადად და უცთომელად, ვითარცა
Line: 34    
ისწავა, ეგრეთ გამოთქუა პირველივე წინა-დამპყრბელისა მის-თვის მწარისა
Line: 35    
უღმრთოებისა და მძჳნვარისა საცდურისა. და რამეთუ მოსეანნიცა ფრიად
Page: 37   Line: 1    
მრავალნი სახოან ყვნა და გარდათარგმნნა სიტყუანი მიფარულად-რე და იგავოანად
Line: 2    
ქმნითა მოთხრობისაჲთა. ხოლო მე რათა შემოკლებულად ვთქუა მათ ყოველთა-თჳს:
Line: 3    
მრავალ უკუე და მრავლით-კერძო არიან სიბოროტისა აღმრჩეველთა
Line: 4    
უშუერებანი, და თითოფერ რაჲმე ისარნი გმობათანი, და მრავალფერ და თითოსახე
Line: 5    
ტყუილი, ხოლო მარტივ მადლი ჭეშმარიტებისაჲ. და ესოდენითა საცთურითა
Line: 6    
დანთქმულ იყო ძუელ სადმე სოფელი. გარნა ყოვლით-ურთ უჩინო ყო
Line: 7    
ყოველი იგი ჩუენ მიერ თაყუანის-ცემულმან უფალმან. და სიტყუასა ეწამებიან
Line: 8    
საქმენი, რამეთუ ქუეყანაჲცა და ზღუაჲ პირველისა უმეცრებისა და ბოროტად-მსახურებისაგან
Line: 9    
გამოჴსნილ არიან: დაცხრომილ არს საცთური კერპთაჲ, უგულის-ხმოებისა
Line: 10    
ბნელი განქარვებულ არს, და შარავანდედნი საღმრთოჲსა მეცნიერებისა
Line: 11    
ნათელთანი სოფელსა განანათლებენ, და ელლენნი და ჰრომნი და ბარბაროზნი
Line: 12    
ჯუარცუმულსა ქრისტესა ღმრთის-მეტყუელებენ და ნაცვალად მრავალთა
Line: 13    
და სახელმტყუვართა მათ ღმერთთა მხოლოსა სამებასა ჰმსახურებენ, ტაძარნი ეშმაკთანი
Line: 14    
მტუერად განქრეულ არიან, ბომონნი კერპთანი საფუძველით-ურთ აღფხურილ
Line: 15    
არიან, ეკლესიანი დიდებით შუენიერნი ყოვლით-კერძო აღმართებულ
Line: 16    
არიან, ქალაქთა შინა და სოფელთა, აგარაკთა შინა და დაბათა მოწამეთა და
Line: 17    
ღირსთა საჴსენებელნი სრულ იქმნებიან, და ღმრთის-მსახურებისა მოღუაწეთა განწმედილნი
Line: 18    
სამკჳდრებელნი მწუერვალებსა მთათასა წმიდა ჰყოფენ. ესე უკუე და
Line: 19    
ესე ვითარნი არიან მაცხოვრისა ჩუენისა ღმრთივ-შუენიერთა საიდუმლოთა წარმართებანი,
Line: 20    
რომლისა-თჳს ყოველნივე აწ გარეშეთა მათ ფილოსოფოსთა სიტყუამბრძოლობასა
Line: 21    
დაუტევობენ და მეთევზურთა და მსოფლელთა სწავლასა
Line: 22    
დაემორჩილებიან.

Line: 23       
განვრცნა უკუე ძუელი იგი საცთური კერპთაჲ სერუქისითგან ვიდრე ჟამთამდე
Line: 24    
თარრაჲს, აბრაჰამის მამისათა.



Line: 25  [ნაქორის-თჳს.]


Line: 26       
რამეთუ ნაქორ იქმნა რაჲ წელთა სამეოც და ათცხრამეტთაჲ შვა თარრა და
Line: 27    
ცხოვნდა შემდგომად შობისა მისისა წელთა ას ოცდაორთა და მოკუდა ცხორებული
Line: 28    
ყოვლით-ურთ ორას და რვა წელ.



Line: 29  [თარრაჲს-თჳს.]


Line: 30       
ხოლო თარრა იქმნა რაჲ წლისა სამეოცდაათისაჲ შვა აბრაჰამ და ახორ და
Line: 31    
არან, მამაჲ ლოთისი, რომელიცა მოკუდა უწინარეს მამისა თჳსისა თარრაჲსსა;
Line: 32    
და ამის შემდგომად ცხოვნდა თარრა ას ოც და ათხუთმეტ წელ და მოკუდა
Page: 38   Line: 1    
ცხორებული ყოვლით-ურთ წელთა ორას და ხუთთა. ხოლო იყო თარრა კერპთმქანდაკებელ
Line: 2    
და ქვისაგან და ძელისა მწ-ხნაგებელ ღმერთთა და მსყიდველ. ვინაჲცა
Line: 3    
გარდაჴდეს წელიწადნი დასაბამითგან ვიდრე ჟამთამდე თარრაჲსთა სამათას
Line: 4    
სამას ოცდაათორმეტნი, და არცა ერთი ვინ სადა პირველყოფილთა კაცთაგანი იპოების
Line: 5    
ძე მომკუდრად უწინარეს მამისა, არამედ მამანი მოკუდებოდეს პირველ შვილთასა
Line: 6    
და ძეთა მონაცვალედ ნაქონებთა მათთა დაუტევობდეს. და ნუ ვინ წინა-ჰყოფს
Line: 7    
აბელს, რამეთუ იგი არა თჳსითა სიკუდილითა მოკუდა, არამედ იძულებითითა თჳნიერ
Line: 8    
ხოლო თარრას, ვითარცა მაშურვებელსა ღმრთისასა თჳსთა მათ ჴელით-ქმნულთა
Line: 9    
მიერ მიეჴადა პატიჟი და იგიცა შურვებულ იქმნა შვილისა მიერ თჳსისა. რამეთუ
Line: 10    
მოკუდა არამ ცეცხლსა მას შინა, რომელი აღაგზნა აბრაჰამ დასაწუველად კერპთა
Line: 11    
მამისა თჳსისათა, შე-რაჲ-ვიდა მას შინა არამ გამოხუმად მათდა. რომლისათჳსცა
Line: 12    
განკჳრვებით შეისწავა საღმრთომან წერილმან და თქუა ვითარმედ "მოკუდა
Line: 13    
არამ წინაშე თარრაჲსსა მამისა თჳსისასა".



Line: 14  აბრაჰამის-თჳს.


Line: 15       
რამეთუ აბრაჰამ იქმნა რაჲ წლისა ათოთხმეტისაჲ და ღმრთის-მეცნიერებასა
Line: 16    
ღირს იქმნა ასწავებდის მამასა თჳსსა და ეტყოდის. "რაჲსა-თჳს აცთუნებ
Line: 17    
კაცთა სარგებლისა-თჳს ზღვევოანისა? არა არს სხუაჲ ღმერთი, გარნა ზეცათაჲ
Line: 18    
იგი, რამეთუ ყოველი სოფელი დაჰბადა". ხოლო ესრეთ ითქუმის აბრაჰამ ღირსქმნულად
Line: 19    
ღმრთისა მცნობელობასა, ჰხედვიდა უკუე ყოველთა კაცთა დაბადებულთა
Line: 20    
მსახურებისა შექცეულად და თითოეულთა ღმერთთა ხილულთა არსებათა შორის
Line: 21    
სახელის-მდებელად და თაყუანის-მცემელად, გულტკივნეული ვიდოდა ყოველსა
Line: 22    
დღესა და ნამდჳლვე ჭეშმარიტისა ღმრთისა ძიებასა ჰყოფდა ღმრთის-მოყუარითა
Line: 23    
გულის-სიტყჳთა, და ესრეთ მხედველი ცისაჲ ოდესმე განბრწყინვებულად და
Line: 24    
ოდესმე დაბნელებულად იტყჳს თავსა შორის თჳსსა: "არა ესე არს ღმერთი".
Line: 25    
ეგრეთვე მზესა და მთოვარესა: ერთსა მას რაჲ მიფარულად, ანუ თუ ნათელმოკლებულად,
Line: 26    
ხოლო მეორესა გავსებულად და კუალად განლეულად რაჲ ჰხედვიდის,
Line: 27    
თქჳს: "არცა ესენი არიან ღმერთ". მერმეცა ვარსკულავთა ძრვასა და
Line: 28    
ქცევასა გამომკულეველი - და რამეთუ იყოცა ვარსკულავთმრიცხუველი წარჩინებული,
Line: 29    
ვითარცა მამისა მიერ ზედა-მიწევნით განსწავლული სიბრძნესა ამის ჴელოვნებისასა, -
Line: 30    
არცა ერთსა მათგანსა. არცა სხუათა რათმე ხილულთაგანსა
Line: 31    
ჰპოებდა დამბადებელად ყოვლისა, რომლისა-თჳსცა ფრიად ურვეულ და მწუხარე
Line: 32    
იყო. რომლისა სურვილი და გულის-თქუმაჲ იხილა რაჲ მან, რომელმან დაჰბადნა
Line: 33    
მხოლოობით გულნი კაცთანი და ზედა-მხედველ არს ყოველთავე საქმეთა
Line: 34    
ჩუენთა, და გამოუჩნდა მას, და ქუეყანად მიმართ აღთქუმისა მგზავრობისა
Page: 39   Line: 1    
დადებაჲ უბრძანა და ჰრქუა: "გამოვედ ქუეყანისაგან შენისა და ნათესავისაგან შენისა
Line: 2    
და სახლისაგან მამისა შენისა. და მოვედ ქუეყანასა, რომელიცა გიჩუენო
Line: 3    
შენ". ხოლო მან მოიხუნა კერპნი მამისა თჳსისანი და რომელნიმე დამუსრნა და
Line: 4    
რომელნიმე დაწუნა; და ესრეთ განეშორა ქუეყანისაგან ქალდეველთაჲსა მამისა-თანა
Line: 5    
თჳსისა. და მოვიდა ქარანს, სადა იგი მოკუდა მამაჲ მისი. და გამოვიდა
Line: 6    
კუალად მიერცა სიტყჳთა უფლისაჲთა და მოვიდა ცოლისა თჳსისა სარრაჲს და
Line: 7    
ძმის-წულისა მისისა ლოთის-თანა და ყოვლისა საცხორებელისა მათისა განჩინებულად
Line: 8    
ქუეყანად ქანაანისა; და დაემკჳდრა მუნ იძულებისა და ბრძოლისა მომგებელნი
Line: 9    
ქანაანელთა მიმართ. და რომლისა-თჳს კლიმიცა ჰრომაელი უფროჲსად
Line: 10    
ბრძენი და საკუთარი მოწაფე დიდისა პეტრჱსი ესრეთ იტყჳს:

Line: 11       
ხოლო სიყმილი რაჲ მოიწია, დაუტევა აბრაჰამ ქუეყანაჲ ქანანელთაჲ და
Line: 12    
შთავიდა ეგჳპტედ, რომელსა აბიმელექ მეფე მისტაცა სარრა ცოლი მისი,
Line: 13    
არამედ ღმერთმან მყის განსწავლა იგი ჩუენებით და ფრიად განაკრთო და უქმებაჲ
Line: 14    
ცნობისაჲ შეამთხჳა და "უკუნეც, ჰრქუა, კაცსა ცოლი მისი, რამეთუ
Line: 15    
წინაჲსწარმეტყუელი არს და ილოცოს შენ-თჳს და სცხონდე; ხოლო უკუეთუ
Line: 16    
არა უკუნ სცე, უწყოდე, ვითარმედ მოჰკუდე შენ და ყოველნივე შენნი". ხოლო
Line: 17    
აბრაჰამ მიიყვანა ცოლი თჳსი შეუმწინკულებელად და ულოცა განკურნებაჲ გუემულებისა
Line: 18    
მისგან და ღმრთივ-მოვლინებულისა წყლულებისა აბიმელექს და ყოველთა
Line: 19    
სახლეულთა მისთა. რომლისა-თჳსცა მიერითგან მეფე, ვითარცა მართალსა
Line: 20    
და მონასა ღმრთისასა, პატივ სცემდა მას და ისმენდა სიტყუათა მისთა, და
Line: 21    
მოძღუარ კეთილად-მსახურებისა და მრავალგამოცდილებისა იქმნა იგი მეგჳპტელთა-თჳს.
Line: 22    
რამეთუ პირველად აბრაჰამ ქადაგა დამბადებელად ღმერთი, ვითარცა
Line: 23    
იტყჳს იოსიპოს, და პირველად შთასრულმან ეგჳპტედ ასწავა მეგჳტელთა მრიცხუველობითი
Line: 24    
და ვარსკულავთა-მეჰამრეობითი ფილოსოფოსობაჲ; და ვითარცა
Line: 25    
ამიერ ფრიად განთქუმულ და ყოვლად განთქუმულ იქმნა მათ შორის, ევედრა
Line: 26    
მეფე, რათა განუმარტოს მათ ვარსკულავთ-მეტყუელებისა-თჳსცა და მოგობისა,
Line: 27    
რომელთა ზედა ფრიად გამოცდილ არიან ქალდეველნი. ხოლო შემოკრბეს რაჲ
Line: 28    
ვარსკულავთ-მეტყუელნი ყოველნი და მოგუნი მეფისა-თანა და აბრაჰამისსა და
Line: 29    
წესისა-ებრ დასხდეს, და იქმნა დუმილი, თქუა აბრაჰამ: "სწავლის მნებავს თქუენ
Line: 30    
ბრძენთაგან, უკუეთუ ძალ უც შობასა და მოგობასა ვნებაჲ ვისიმე, ანუ რგებაჲ
Line: 31    
მადიდებლობისა-ებრ თქუენისა". რომლისა მიმართ მიუგო მეგჳპტელმან ვარსკულავთ-მეტყუელმან
Line: 32    
და მოგუმან და თქუა: "დიდთა და საჭიროთა ძიებათა-თჳს
Page: 40   Line: 1    
მიზეზ კეთილის ჩუენდა ქმნილ ხარ, მოძღუარო, და ამის-თჳს ღირს არს,
Line: 2    
რათა არა რაჲ დავფაროთ შენგან საიდუმლოთა ჩუენთაგანი. ყოველნივე უკუე
Line: 3    
კაცნი შობისა და სუეთა დამონებულად უწყნით. რამეთუ შეუძლებელ არს, ვითარმცა
Line: 4    
მოიკლა ანუ აღესრულა კაცი თჳნიერ შობისა დღისა". ხოლო აბრაჰამ
Line: 5    
თქუა: "ნამდჳლვე შეცთომილ იქმენ თქუმითა მაგისითა არა მეცნიერი, ვითარმედ
Line: 6    
მსაჯულისა მეფისა-ზედა აღსდეგ, რომელსა ჴელმწიფებაჲ აქუს კაცთაჲ". მაშინ
Line: 7    
მეფე განრისხნა და თქუა ვარსკულავთ-მეტყუელისა მის მიმართ. "აწ უკუე,
Line: 8    
უკუეთუ მოუწოდო მსახურთაგანსა კაცსა ერთსა, რომლისა-თჳს განებჭოს ვისმე
Line: 9    
თქუენგანსა და ეთქუას ჟამთა ცხორებისათა ქონებაჲ, ანუ არა ქონებაჲ, ხოლო
Line: 10    
მე წინააღმდგომი ვქმნა მისდა მიმართ, არა განცხადებულად გემხილოსა მტყუვარყოფაჲ?
Line: 11    
და რამეთუ, უკუეთუ ჰრქუა მას ჯერეთ ჟამთა ცხორებისათა ქონებაჲ,
Line: 12    
მეყსეულად ვბრძანო მოკლვაჲ მისი; ხოლო უკუეთუ არღარა ქონებაჲ ნეშტთა
Line: 13    
ჟამთაჲ სთქუა მის-თჳს, იგი ვიდრე-მე დასჯილებისაგან განუტევო; ხოლო შენ
Line: 14    
მყის, ვითარცა ტყუილის-მეტყუელი, ცხორებისაგან მოგკუეთო, რათა სიკუდილმან
Line: 15    
შენმან არწმუნოს ყოველთა, ვითარმედ არცა ერთი ჭეშმარიტებისა ზიარებაჲ
Line: 16    
აქუს ვარსკულავთ-მეტყუელებისა და ცუდად-მზრახვალობისა ზღაპრობასა".
Line: 17    
და ვითარცა ესენი წარმოთქუნა მეფემან, ძრწოლამან შეიპყრა მეგჳპტელი და
Line: 18    
ქუეყანად დავარდა მოქენე მიმთხუევასა წყალობისასა იგიცა და თანა-ერთნებანიცა
Line: 19    
მისნი. ხოლო აბრაჰამს ნიჭითა პატივ სცა მეფემან, ვითარცა მოძღუარსა, და
Line: 20    
განცხადებულად მხილებულ მყოფელსა საცთურისასა და ტყუილის-მეტყუელთა
Line: 21    
მათ-თჳს მვედრებელსა, რომელსა შეუნდო მერმეცა უმეტეს მბასრობელმან პირუტყულისა
Line: 22    
მის იჭჳსა მათისამან, ვითარცა უძლურისა და ერის მაცთურისაგან.
Line: 23    
და ბრძანა განზრახვითა აბრაჰამისითა მოყვანებაჲ ცეცხლითა დასაწუველად პირველვე
Line: 24    
დასჯილთაგანისა ვისმე და რათა ყოველთა წინაშე იპოვოს შობაჲცა და
Line: 25    
სიკუდილი მისი, რომელსა ზედა განბჭონ და თქუან ვარსკულავთ-მეტყუელთა
Line: 26    
სახე სიკუდილისა მისისაჲ. მათ ფრიადითა შემოკრებითა გონებისაჲთა განბჭეს
Line: 27    
და თქუეს ვითარმედ "ცეცხლითა განლეული მოკუდეს, რამეთუ ესრეთ წამებს
Line: 28    
მის-თჳს და ცხადად ამისდა მიმართ მიიყვანებს მას ჟამი შობისა მისისაჲ, არამედ
Line: 29    
არა აწვე, რამეთუ ჯერეთ ჰქონანღა ჟამნი ცხორებისანი და არღა მოსრულ
Line: 30    
არს ჟამი სიკუდილისა მისისაჲ". მაშინ მეფემან თქუა: "მე დღეს შევცვალო
Line: 31    
ცეცხლისა მიერ სიკუდილი მაგისი და წყლითა ვბრძანო წარწყმედაჲ მისი, რათა
Line: 32    
საქმით წარმოგიდგინოთ თქუენ განცხადებულად, ვითარმედ შესაძლებელ არს
Line: 33    
ქმნაჲ რაჲსმე თჳნიერ შობისა. და ესრეთ ფრიად კეთილად ემხილა მათსა ცხორებისა
Line: 34    
ჟამთაჲსა ძალითსა წინა-მოსწავებასა და სიკუდილისა განჩინებასა. და
Line: 35    
ვითარცა დადუმნეს ყოველნი, იწყო სიტყუად აბრაჰამ: "დიდო და ჭეშმარიტების
Page: 41   Line: 1    
მოყუარეო მეფეო, ვინაჲთგან ფრიადისა ზრუნვისა მქონებელად გხედავ შენ
Line: 2    
წინა-მდებარისა ამის საძიებელისა-თჳს, რათა ჰპოვო ჭეშმარიტი მიწდომაჲ მისი,
Line: 3    
მე წარმოგითხრა შენ შემოკლებულად და ჭეშმარიტების მოყუარებით ყოველსა
Line: 4    
შინა, ვითარცა ნამდჳლვე მონამან ჭეშმარიტებისამან". ხოლო მეფემან ვითარცა
Line: 5    
თქუა ვითარმედ ".დიდად მხიარულ მყოფ მე ქმნითა მაგისითა", აბრაჰამმან მიუგო:
Line: 6    
"არა ხოლო კაცნი, არამედ არცაღა პირუტყუნი ცხოველნი შობასა ქუეშე
Line: 7    
არიან; და რამეთუ კაცთა ვიდრე-მე აქუს რაჲმე თავთა შორის თჳსთა თავისუფალი
Line: 8    
და დაუმორჩილებელი შობისაჲ, რომელი იგი უმოხუცებულესცა არს
Line: 9    
შობისა მათისა, რომელ არს გონებაჲ და თჳთმფლობელობაჲ. რომელი ღმრთისა
Line: 10    
მიერ მომეცა ჩუენ და რომლითა უაღრეს ვართ პირუტყუთასა, და ჴელმწიფებაჲ
Line: 11    
გუაქუს მოწყუედისა მათისაჲ; და კუალად ჩუენ ჴლმწიფებისა მათისა მქონებელთასა
Line: 12    
უაღრეს ხარ შენ, ვითარცა მქონებელი ჴელმწიფებისა ჩუენისაჲ; და ვითარ
Line: 13    
იგი ჩუენ სიტყჳერობითა უმჯობეს ვართ პირუტყუთა ცხოველთასა, ეგრეთვე
Line: 14    
შენ ჩუენსა უმჯობეს ხარ, მეფე, სიტყჳთა მთავრობისაჲთა, რამეთუ გაქუს
Line: 15    
ჴელმწიფებაჲ, ვითარცა სახედ შენსაცა უმჯობეს და უაღრეს არს მეფე, არა
Line: 16    
კაცი ვინმე, არამედ ღმერთი უხილავი და შემოქმედი ყოველთაჲ, რომლისაგან
Line: 17    
ჯერ არსცა თხოვაჲ უმჯობესისაჲ". მრავალნი უკუე და სხუანიცა ესე ვითარნი
Line: 18    
წარმოთქუნა აბრაჰამ ვარსკულავთ-მეტყუელებისაგან მიმდრეკელნი მეფისა გონებისანი
Line: 19    
და მრავალნი მეგჳპტელთაგანნი მოიზიდნა ღმრთის-მსახურებად და ცთომილი
Line: 20    
მეცნიერებაჲ და სწავლულებაჲ მათი ვარსკულავთ-მრიცხუველობისა-თჳს
Line: 21    
და ვარსკულავთ-მეტყუელებისა და მოგობისა განჰმართა მეტყუელმან ესრეთ:
Line: 22    
"ფრიადი რაჲმე არს, კაცნო, განყოფილებაჲ ჭეშმარიტებისა და ჩუეულებისაჲ,
Line: 23    
რამეთუ ჭეშმარიტებაჲ ვიდრე-მე საკუთრებით ძიებული უეჭუელად
Line: 24    
იპოების, ხოლო ჩუეულებაჲ, - ვითარიცა მიღებულ იქმნეს, გინა
Line: 25    
თუ ჭეშმარიტი, გინა თუ სიცრუითი, - განუნახველად თავისა მიერ თჳსისა
Line: 26    
განძლიერდების; და არცა ჭეშმარიტ, არცა მტყუვარყოფისა მისისა მეცნიერი
Line: 27    
მიმღებელი მისი შეუდგების მას. რამეთუ არა განმრჩეველობისა, არამედ მიმღებელობისა
Line: 28    
დარწმუნებულ არს ეგე-ვითარისა მის ცნობაჲ, რომელსა მისგან
Line: 29    
უცნაურისა მის უწინარესთა მისთა აღრჩევისადა მიუნდვიეს სასოებაჲ თჳსი. და
Line: 30    
არა ადვილ არს განყენებაჲ მამულისაგან ჩუეულებისა, დაღათუ ფრიად სულელ
Line: 31    
რაჲმე და საცინელ იყოს იგი. და რამეთუ წარმართნი რომელნიმე მრავალთა
Line: 32    
ღმერთთა და ამათ ხენეშთა და ვნებულთასა იტყჳან ყოფასა, რათა, რაჟამს ეგე
Line: 33    
ვითართავე საქმეთა ქმნაჲ ენებოს, არა ჰრცხუენოდის სახედ სიბოროტისა მოხუმითა
Line: 34    
ზღაპრის-მეტყუელებულთა ღმერთთაჲთა. ხოლო რომელნიმე სუესა და
Line: 35    
ბედსა ზღაპრობენ, რომლისა თჳნიერ არცა შემთხუევაჲ ანუ ქმნაჲ რაჲსაჲმე
Page: 42   Line: 1    
შესაძლებელ არსო ვისგანცა; და ესე ვითარსა საცთურსა და უღმრთოებასა შთაცჳვიან.
Line: 2    
რამეთუ, რაჟამს ჰგონოს ვინმე, ვითარმედ თჳნიერ შობის-დღისა, რომელ
Line: 3    
არს სუე, არცა ერთსა ვის ქმნისა რაჲსმე, ანუ შემთხუევისა ჴელმწიფებაჲ
Line: 4    
აქუს, მიერითგან, ვითარცა პირიტყჳ, ადვილად მივალს საქმედ ცოდვისა და,
Line: 5    
ცოდოს რაჲ, არა ინანის მათ.-თჳს, რომელთა ზედა უღმრთო იქმნა პირუტყუელისა
Line: 6    
სიტყჳს-გებისა მომგებელი, ვითარმედ შობის-დღისა მიერ იიძულების
Line: 7    
ქმნად მათდა და ვითარმედ უღონო არს სხუა რასმე წარმართებაჲ, თჳნიერ რომლისა
Line: 8    
მიმართ ეტლი შობისაჲ და სუჱ ჰმართებდენ კაცსა, რომლისა-თჳს არცაღა
Line: 9    
ჰრცხუენის სირცხჳლისა საქმეთა ზედა, ხოლო სხუანი განუგებელსა და უღმრთოსა
Line: 10    
ქცევასა იტყჳან ყოვლისასავე, ვითარმცა თავით თჳსით ყოფად მოსრულ
Line: 11    
დაპყრობისა მქონებელ იყო ყოველი, არცა ერთისა ვის უფლისა და მეუფისა
Line: 12    
მომგებელი, რომლისა-თჳს არა ადვილად, ანუ თუ ყოვლად რაჲთ-ურთით არა
Line: 13    
შეიცვალებიან და უმჯობეს იქმნებიან ესე ვითართა ამათ მეოცნენი იგი". ამათ
Line: 14    
უკუე ესე ვითართა სიტყუათა ზედა ფრიად განკჳრვებით აქო იგი მეფემან და
Line: 15    
ყოველთავე სიკეთითა განსაკჳრვებელთა ნივთთაგან შეკრებულთა მრავალთა და
Line: 16    
საჩინოთა ნიჭთაგან წინაშე ყოველთასა პატივ სცა მას და მოძღურებისა მის
Line: 17    
სარგებელყოფაჲ აღიარა, და მონათა-თანა და მჴევალთა სახიდ თჳსსა მოქცევისა
Line: 18    
მგულებელი წარგზავნა უმეტეს განკჳრვებულმან აღმატებულებისა-თჳს გულისხმის-ყოფისა
Line: 19    
მისისა და სიბრძნისა და ღმრთის-მსახურებისა ყოველსა შინა
Line: 20    
მის მიერ თარგმანებულთა სიტყუათასა.



Line: 21  მელქისედეკის-თჳს.


Line: 22       
ვინაჲცა შეიქმნებიან განყოფითგან შერევნისაჲთ ვიდრემდის მოვიდა აბრაჰამ
Line: 23    
ბრძანებითა ღმრთისაჲთა ქალაქით შუამდინარისაჲთ ქარანით და სახლით
Line: 24    
მამისა მისისაჲთ ქუეყანად ქანაანისა, რომელ არს პალესტინე, წელნი ექუსას და
Line: 25    
ათექუსმეტნი. და იყო მაშინ წლისა სამეოც და ათხუთმეტისაჲ, ხოლო დაყო
Line: 26    
ქუეყანასა ქანაანისასა წელიწადი ოც და ხუთი და შვა ისაკ, და ცსოვნდა შემდგომად
Line: 27    
შობისა მისისა სამეოც და ათექუსმეტ წელ ცხორებული ყოვლით-ურთ ას
Line: 28    
სამეოც და ათხუთმეტ წელ. რომელი კურთხევასაცა საღმრთოჲსა მელქისედეკის-მიერსა
Line: 29    
ღირს იქმნა მო-რაჲ-ქცეულ იყო მოწყუედისაგან მეფეთაჲსა. რამეთუ
Line: 30    
წერილ არს: "და მელქისედეკ მეფემან სალემისამან გამოართუა პურნი და ღჳნოჲ.
Line: 31    
ხოლო იყო მღდელი ღმრთისა მაღლისაჲ და აკურთხა აბრაჰამ და თქუა: კურთხეულ
Line: 32    
არს აბრაჰამ უფლისა მიერ, რომელმან ქმნა ცაჲ და ქუეეანაჲ; და
Line: 33    
კურთხეულ არს ღმერთი მაღალი, რომელმან მოგცნა მტერნი შენნი ჴელსა ქუეშე
Line: 34    
შენსა; და მისცა მას ათეული ყოველთაგან". რომლისა-თჳს იგი მოციქულმან
Page: 43   Line: 1    
თქუა: "რამეთუ ესე მელქისედეკ მეფე სალემისაჲ მღდელი ღმრთისა მაღლისაჲ"
Line: 2    
და შემდგომი, ვითარ იგი წარმოიტყჳს შემთხუევასა აბრაჰამისსა, კურთხევასა
Line: 3    
მისსა, და ათეულისა მიღებასა. თარგმანებასა სახელისა მისისასა, და
Line: 4    
ნათესავმოუჴსენებელობასა, და არცა დასაბამისა არცა დასასრულისა დღეთაჲსა
Line: 5    
მქონებელობასა, და ძისა ღმრთისა მიმსგავსებულებასა, და სამარადისოდ მღდელად-გებულებასა
Line: 6    
მისსა, და რაოდენსა რას სხუასა წარმოიტყჳს მის-თჳს, რომლისა
Line: 7    
დასასრულთა იტყჳს ვითარმედ "თჳნიერ ყოვლისა ცილობისა უდარესი იგი
Line: 8    
უაღრესისაგან იკურთხევის". ხოლო იყო კაცი იგი მართალი და ღმრთის-მსახური,
Line: 9    
ნათესავით წარმართი, ტომისაგან სიდონისა, ძისა ეგჳპტესისა, მეფისა მეგჳპტელთაჲსა,
Line: 10    
რომლისაგან ეგჳპტე ეწოდა სოფელსა მას. ვითარცა პირველ
Line: 11    
მოვიჴსენეთ. სადაჲთიგი გამოვიდა სიდონ დამოვიდა ქუეყანად ქანაანისა, რომელსა
Line: 12    
აწ პალესტინე სახელ ედების, რომელსა შინა დაემკჳდრა და აღაშენა ქალაქი
Line: 13    
და უწოდა მას სახელი სიდონ სახელსა ზედა თჳსსა. და ესრეთ ნათესავისაგან
Line: 14    
სიდონისა გამოვიდა მელქი, მამაჲ სედეკისი; ხოლო სედეკ იქმნა რაჲ მღდელ
Line: 15    
და მეფე სახელ ედვა მელქისედეკ სახელმამულობით. რომელიცა იყო მღდელი
Line: 16    
ღმრთისაჲ და მეფე ქანაანელთაჲ და აღაშენა ქალაქი მთასა ზედა სიონად სახელდებულსა
Line: 17    
და უწოდა მას სალიმ, რომელ არს ქალაქი მშჳდობისაჲ რომელსა შინა
Line: 18    
მეფობდა ას და ათსამეტ წელ და აღესრულა მართალი და ქალწული, ვითარცა
Line: 19    
იტყჳს იოსიპოს, რომელსა თანა-ეწამებიან იოანე და კჳრილე საღმრთონი
Line: 20    
ეპისკოპოსნი რამეთუ ესრეთ იტყჳს დიდი კჳრილე ვითარმედ: ნათესავმოუჴსენებელად
Line: 21    
ითქუმის მელქისედეკ, რამეთუ ყოვლად არა იყო იგი თესლისაგან ებრაელთაჲსა,
Line: 22    
არცა ნათესავთ-მეტყუელებულ იქმნა მოსჱს მიერ; ხოლო იყო ქანანელი
Line: 23    
ნათესავით და თესლისა მისგან ხენეშისა აღმოცენებულ იყო, რომლისა ძლით
Line: 24    
არცაღა ნათესავთ-მეტყუელებასა მიემთხჳა. რამეთუ არცა შესატყჳს იყო, რათამცა
Line: 25    
თავად-სიმართლისა აღწევნული იგი ფსკერად სიბოროტისა შთასრულსა მას ნათესავსა-თანა
Line: 26    
მოიჴსენებოდა. რომლისა-თჳსცა უმამო და უდედო არს იგი, ვინაჲთგან
Line: 27    
არა ღირს არიან პირველნი მშობელნი მისნი, რათამცა ესე ვითარისა
Line: 28    
მართლისა და წმიდისა კაცისა მშობელად იჴსენებოდეს. ხოლო, ვითარმედ ქანაანელი
Line: 29    
იყო ნათესავით, კეთილად ცხად არს ადგილისაგან, და რომელთასა იგი
Line: 30    
მპყრობელ იყო მეფობისა ქანაანელთაჲსა, და მახლობელობისაგან ბილწთა მათ
Line: 31    
სოდომელთაჲსა, და სალიმისაგან, რომლისა იგი იყო მეფე, რომელ არს მრავალგანთქუმული
Line: 32    
იერუსალჱმი, რომელსა არა მოაქუნდა მაშინ სრულებით თჳსი
Line: 33    
სახელი იერუსალჱმად წოდებისაჲ, არამედ უკუანაჲსკნელ შემატებითა იერუჲსაჲთა
Line: 34    
სალიმსა-თანა სახელ იდვა იერუსალემად, ერთად ვიდრე-მე მას შინა
Page: 44   Line: 1    
მღდელობისა-თჳს მელქისედეკისისა და მეორედ მის შორის აღშენებისა-თჳს სახელგანთქუმულისა
Line: 2    
მის ტაძრისა მიიღო სრულებაჲ სახელისა თჳსისაჲ. და კუალად
Line: 3    
საღმრთოჲ მარკოზ მოწაფე ოქროპირისაჲ იტყჳს ვითარმედ: ვინაჲთგან
Line: 4    
ნათესავთ-მეტყუელებასა არა მოიჴსენების. თუ ვის მამისა, ანუ რომლისა დედისაჲ
Line: 5    
იყო, ანუ ოდეს მოკუდა, ამის-თჳს არცა დასაბამსა დღეთასა, არცა დასასრულსა
Line: 6    
ცხორებისასა მქონებელად ითქუმის. რამეთუ არცა შესაძლებელ იყო ნათესავთ-მეტყუელებაჲ
Line: 7    
წარმართთაგან შთამომავალისაჲ, ვითარცა სამკჳდრებელისა
Line: 8    
მისისაგან ცხად ყო წერილმან და რომლისა-თჳს თქუა მოციქულმანცა ვითარმედ "ესე
Line: 9    
მელქისედეკ პირველად უკუე თარგმანებული მეფედ სიმართლისა და მერმე მეფედ
Line: 10    
სალიმისა, რომელ არს მეფე მშჳდობისაჲ". და რამეთუ აწ იერუსალჱმად სახალდებულსა
Line: 11    
ამას იებოსელ ეწოდებოდა პირველ, რომლისაგან ვისწავებთ, ვითარმედ შჳდთა
Line: 12    
მათ მოსპოლვილთა ნათესავთაგან პირველი იყო მელქისედეკ იებოსლელი,
Line: 13    
ხოლო შემდგომად განჴდისა წარმართთაჲსა და დამკჳდრებისა ისრაჱლთაჲსა მღდელთა
Line: 14    
განუწიაანა ებისა და მძჳნვარისა საცდურისა. და რამეთუ მოსეანნიცა ფრიად_________________________________________________________________ლა იგი ღმერთმან, რათა მუნ შესწირვიდენ მსხუერპლთა. რომლისა-თჳსცა
Line: 15    
შემდგომად დაცადებისა ბრძოლათაგან სახელდებულ ყვეს ქალაქი იგი სალიმად,
Line: 16    
რომელ არს მშჳდობაჲ. რამეთუ იერუსალჱმი მთად მშჳდობისა გამოითარგმნების,
Line: 17    
რომლისა-თჳსცა მელქისედეკ მეფედ მშჳდობისა გამოითარგმნების, ვითარცა
Line: 18    
უპირატეს მეფექმნილი მას შინა. ხოლო კუალად მეფე სიმართლისაჲ
Line: 19    
თჳსისა ხელისა მისისა არს თარგმანება ენითა ქანაანელთაჲთა, რომელ არს მელიქ
Line: 20    
სედეყ. ვინაჲცა აღმოიკითხვიდე რაჲ, ესე ვითარო, და, რაჟამს ჰპოვო
Line: 21    
რაჲმე ზეშთა-კაცთაჲ წერილად მელქისედეკის-თჳს, მეყსეულად მოიჴსენე მოციქულისა
Line: 22    
მიერ თქუმული იგი ვითარმედ "რომლისა-თჳს ესე თქუმულ არს სხჳსა
Line: 23    
ნათესავისაგან იყო" და არა სადა შესცთე. ამის-თჳსცა ამაო იქმნნეს ყოვლად-ბოროტნი
Line: 24    
იგი და სულმყრალნი მელქისედეკიანნი, რომელნი ბუნებით ღმერთყოფასა
Line: 25    
მისსა ირწმუნებდეს და არა მოკუდავად კაცად იტყოდეს მას, რომლისათჳსცა
Line: 26    
სამართლად დაიშჯებიან თუალუხუავისა სამსჯავროჲსაგან, ვითარცა კაცის
Line: 27    
მსახურნი და დაბადებულისა დამბადებელისა წილ მსახურქმნილნი ფრიადისა მიერ
Line: 28    
და უკუანაჲსკნელისა უგულის-ხმოებისა, უფროჲსღა პირუტყუებისა და ბოროტად-მსახურებისა.
Line: 29    
რომელთა-თჳს მოციქული უკუე იტყოდა ვითარმედ "ამაო იქმნნეს
Line: 30    
გულის-ზრახვითა მათითა, და დაუბნელდა უგულის-ხმოჲ გული მათი" და შემდგომსა,
Line: 31    
და ვითარმედ "ჰმსახურებდეს დაბადებულსა ნაცვალად დამბადებელისა".
Line: 32    
ხოლო სოლომონ ეგრეთვე თქუა ეგე ვითართა მათ-თჳს ვითარმედ "ამაო არიან
Line: 33    
ყოველნი კაცნი ბუნებით, რომელთა აქუს უმეცრებაჲ ღმრთისაჲ" და ნაცარ არს
Line: 34    
გული მათი და მიწისასა უუნდოეს სასოებაჲ მათი, რამეთუ უმეცარ ექმნნეს შემოქმედსა
Line: 35    
მათსა, და მომბერველსა მათდა სულისა გონიერისასა, და შთამბერველსა
Page: 45   Line: 1    
მათდა სამშჳნველისა ცხოველობითისასა". რომლისა ჟამთა აწჳმა ღმერთმან
Line: 2    
ცეცხლი ხუთქალაქთა ზედა სოდომისა და გომორისათა და მოსპო ვიდრე-მე
Line: 3    
მისგან ყოველი ნათესავი კაცთაჲ თჳნიერ ხოლო ლოთ, ძმის-წულისა აბრაჰამისისა,
Line: 4    
და ორთა ასულთა მისთაჲსა. ხოლო განხრწნა ყოველი აღმდგომი მის
Line: 5    
ქუეყანაჲ და მახლობელისა მის ზედა-მომვლელისა მისისა ზღჳსანი მკუდარ
Line: 6    
ყვნა წყალნი.

Line: 7       
ხოლო ლოთ შვნა ორთა ასულთა მისთაგან ორნი ძენი მოაბ და ამმონ,
Line: 8    
რომელთაგან იქმნნეს მოაბელნი და ამანელნი. ხოლო აბრაჰამ შვა ისმაელ მეგჳპტელისა
Line: 9    
მის მჴევლისა მისისა აგარისგან და ისააკ სარრაჲსგან, რომელთაგან
Line: 10    
არიან ისმაიტელნი და ისრაიტელნი. ხოლო იშვა რაჲ ისმაელ, თქუა აბრაჰამ
Line: 11    
ღმრთისა მიმართ: "ისმაელ ესე ცხონდინ წინაშე შენსა" და ჰრქუა უფალმან აბრაჰამს:
Line: 12    
"ჰჵ, აჰა სარრა ცოლმან შენმან გიშვეს შენ ძე და უწოდი სახელი მისი
Line: 13    
ისააკ, და დავამტკიცო აღთქუმაჲ ჩემი მის-თანა აღთქუმად საუკუნოდ და თესლისა
Line: 14    
მისისა მის-თანა. ხოლო ისმაელის-თჳს აჰა ვისმინე შენი და ვაკურთხო
Line: 15    
იგი, და აღვაორძინო იგი, და განვამრავლო იგი ფრიად; და ათორმეტნი ნათესავნი
Line: 16    
შვნეს, და ვყო იგი ნათესავად დიდად. გარნა აღთქუმაჲ ჩემი დავამტკიცო
Line: 17    
ისააკის მიმართ, რომელი გიშვეს შენ სარრა".

Line: 18       
ამისსა შემდგომად კუალად იტყჳს წერილი ისმაელისაგან შობილთა-თჳს:
Line: 19    
"პირმშოჲ ძე ისმაელისი ნაბეოთ, და მერმე კიდარ, და ნავეილ, და მასისან, და
Line: 20    
მასმა, და იდუმა, და მასი, და ხოდად, და თემან, და იეღუ, და ნაფეს, და კედმა.
Line: 21    
ესე არიან ძენი ისმაელისნი მთავარნი ათორმეტნი ნათესავთა მათთანი".
Line: 22    
"ხოლო დაემკჳდრა ისმაელ ევილატითგას ვიდრე სურადმდე, რომელ არს პირისპირ
Line: 23    
ეგჳპტესა, ვიდრე მოსლვადმდე ასურასტანელთა მიმართ, წინაშე პირსა ძმათა
Line: 24    
მისთა ყოველთასა დაემკჳდრა".

Line: 25       
ხოლო ისაკ შვნა ესავ და იაკობ რებეკაჲსგან; და იაკობს წარმპარველსა
Line: 26    
კურთხევისასა ჰრქუა მამამან. "მოგეცინ შენ უფალმან ცუარისაგან ცისა დასი
Line: 27    
პოხისაგან ქუეყანისა, და სიმრავლე იფქლისა და ღჳნისა, და გმონებდენ შენ ნათესავნი
Line: 28    
და თაყუანის-გცემდენ შენ მთავარნი, და იყავ უფალ ძმისა შენისა, და
Line: 29    
თაყუ გცემდე შენ ძენი მამისა შენისანი, მწყევარი შენი წყეულ და მაკურთხეველი
Line: 30    
შენი კურთხეულ იყოს". და ესავის მიმართ თქუა: "აჰა სიპოხისაგან
Line: 31    
ქუეყანისა იყოს დამკჳდრებაჲ შენი და ცუარისაგან ცისა ზეგარდამო, და მახჳლითა
Line: 32    
შენითა სცხონდებოდი და ძმასა შენსა ჰმონებდე. ხოლო იყოს ოდესცა,
Line: 33    
განსდგე და განაგდო უღელი მისი ქედისაგან შენისა, სცოდო ცოდვაჲ სასიკუდინე".
Line: 34    
და იაკობის მიმართ ვიდრე-მე ითქუნეს კურთხევანი ესე. ხოლო სრულ
Page: 46   Line: 1    
იქმნეს მისგან ჴორცითა შობადსა ქრისტესა ზედა. რამეთუ იაკობ, ვითარ იგი
Line: 2    
ყოველთა უწყით, ბევრგზის თაყუანის-სცა ძმასა თჳსსა და ძრწოდა ზარისაგან
Line: 3    
მისისა და, სიყმილითა განლეული, შთავიდა ეგვიპტედ. და სხუაჲ მრავალი ესე
Line: 4    
ვითარი, ვითარ იგი კუალად ქანაანის-თჳს თქუმულნი ნოჱს მიერ შვილის-წულთა
Line: 5    
მისთა გაბაონელთა ზედა განსრულდეს.

Line: 6       
აწ უკუე ისმაელისაგან ვიდრე-მე აღმოსცენდეს ისმაიტელნი, რომელთა აწ
Line: 7    
აგარიანად და სარკინოზად უწოდს ჩუეულებაჲ სიტყჳსაჲ; ხოლო ისაკისგან ესავ,
Line: 8    
რომელსა ედომცა ეწოდებოდა, და იაკობ აღმოჰჴდეს. და ესავისგან ვიდრე-მე
Line: 9    
იშვა ედომ, შვილი თანა-მოსახელე მამისაჲ, და ამალეკ, რომელთაგან იდუმიელნი
Line: 10    
და ამალეკნი; ხოლო იაკობ ისრაჱლისგან იუდა, რომლისა მიერ იუდეანნი
Line: 11    
ყოველნი სხუათაცა ძმათაგან შობილნი იწოდნეს იუდეანად, და ისრაიტელნი მამისა
Line: 12    
მათისა იაკობ ისრაჱლისგან, ხოლო იუდეანნი უსაჩინოესისა ძმისა მათისა
Line: 13    
იუდაჲსგან სეხნად მისსა სახელ ისხნეს. ხოლო საღმრთომან აბრაჰამ შვნა კუალად
Line: 14    
ძენი ხუთნი უკუანაჲსკნელისა ცოლისა მისისა ქეტტურაჲსგან, რომელთა-განი
Line: 15    
არს მადიამ, რომლისაგან მადიამელნი, და აფარ, რომლისაგან აფრიკელნი;
Line: 16    
რამეთუ რომელსაცა დაემკჳდრა ვინ სოფელსა, იწოდა სოფელი თანა-მოსახელედ
Line: 17    
მამისა სოფლებისა მის ნათესავთაჲსა, ვითარ იგი სოფელი ავსიტისაჲ
Line: 18    
ესავისგან, სადაჲთ იგი აღმოეცენა სანატრელი და მრავალმოღუაწე
Line: 19    
ყოვლად-განთქუმული იობ, რომელი შვილის-წული იყო განქიქებულისა მის ესავისი,
Line: 20    
ვითარცა იტყჳს მას წერილი მეხუთედ აბრაჰამისგან, რამეთუ აბრაჰამ შვა
Line: 21    
ისაკ, ხმობს, და ისაკ ესავ; ხოლო ესავ რაგოელ, და ზარა, და იობ, რომელსა
Line: 22    
აბრაჰამისგან აქუნდა მონაცვალეობაჲ კეთილად-მსახურებისაჲ ესავის მიერ
Line: 23    
შთამომავალი მისდა მომართ, და რათა შენ დაგიკჳრდეს ნაყოფი, რამეთუ მომრთუმელი
Line: 24    
იგი ვიდრე-მე მისდა აბრაჰამის ტომობისაჲ მეძავ იყო და ბილწ, ხოლო ესე
Line: 25    
ბრძენ და პატიოსან და ესრეთ სადმე მეტყუელ: "უკუეთუ შეუდგა თუალი ჩემი
Line: 26    
დედაკაცსა უცხოსა" და ვითარმედ "აღთქუმაჲ აღუთქჳ თუალთა ჩემთა-თანა".
Line: 27    
არამედ თჳსთაცა შვილთა-თჳს მსხუერპლთა შესწირვიდის დღითი-დღე მეტყუელი:
Line: 28    
"ნუ სადა ბოროტი მოიგონესო ღმრთისა მიმართ". სამართლად უკუე თქუა მის-თჳს
Line: 29    
წიგნმან: "და იყო კაცი იგი უბრალო, მართალ, ღმრთის-მსახურ". და შემდგომი. და
Line: 30    
რამეთუ გარეშენი ფილოსოფოსნი, საზღვარსა რაჲ კაცისასა განაჩინებდენ, იტყჳან:
Line: 31    
"კაცი არს ცხოველი სიტყჳერი მოკუდავი, გონებისა და ჴლოვნებათა შემწყნარებელობითი.
Line: 32    
საღმრთოჲ წერილი არა ესრეთ, არამედ: კაცი არს უბრალოჲ,
Line: 33    
მართალი, ღმრთის-მსახური, განყენებული ყოვლისაგან საქმისა ბოროტისა,
Line: 34    
ვინაჲცა, რომელი ამათ მიერ არა იწამებოდის, იგი არცაღა კაც არს, არამედ
Page: 47   Line: 1    
პირუტყუ. რამეთუ უკუეთუ აქუნდეს დანაცემი ბუნებისაჲ, ხოლო გინებულ ჰყოფდეს
Line: 2    
მას სიბოროტითა აღრჩევისაჲთა, უეჭუელად ესმის წინაჲსწარმეტყუელისა
Line: 3    
ესრეთ მეტყუელისაგან ვითარმედ "კაცი პატივსა შინა იყო და არა გულის-ხმა
Line: 4    
ყო, ჰბაძვიდა იგი პირუტყუთა უგუნურთა და მიემსგავსა მათ" და ვითარ იგი
Line: 5    
ზოგადისა-ებრ ჩუეულებისა, რაჟამს წარავლინებდეს ვინმე ძესა ანუ მონასა თჳსსა
Line: 6    
საქმისა რაჲსა-თჳსმე, უბრძანებს და ეტყჳს: ვითარცა კაცმან ჴელ ყავ საქმისა,
Line: 7    
და საზოგადოსა მას სახელსა საკჳრველება თჳსსა ჰყოფს, ესრეთ, რამეთუ, დაღათუ
Line: 8    
ყოველნი კაცად ითქუმიან, მხოლოდ იგი ოდეს არს ჭეშმარიტ, რომელსა
Line: 9    
დაეცვას ხატებაჲ და პირმშოჲსა სახისა შუენიერებაჲ არა უჩინო ექმნას. ამისთჳს
Line: 10    
კაცად თქუა იგი, რათა ბუნებისაგან მიიღოს დასაბამი ქებათაჲ; ხოლო
Line: 11    
თქუა ავსიტელთა სოფლისაგანად, რათა უღმრთოებისა აღმომაცენებელით სოფლით
Line: 12    
აღმოსრული ღმრთის-მსახურებისა ნაყოფი წარმოაჩინოს. რომელი იხილა