Author: Joh.Chrys.
John
Chrysostom
Work: Comm.Apost.
Commentary
on
the
Apostolicum
(Acts
and
Catholic
Epistles)
Ephrem
the
Minor's
Version
Text
as
edited
by
Ekvtime
(Tamaz)
Kochlamazashvili
,
Comments
on
the
Apostolicum
according
to
the
works
of
John
Chrysostom
and
other
Holy
Fathers
,
Translated
from
Greek
into
Georgian
by
Ephrem
Mtsire
(11th
c.
).
I
:
The
text
and
the
introduction
letter
prepared
by
Tamaz
Kochlamazashvili
/
Ganmarṭeba
samocikulosi
gamoḳrebuli
Iovane
Okroṗirisa
da
sxva
c̣mida
mamata
txzulebebidan
,
targmnili
Eprem
Mciris
(Ḳarič̣is
ʒis)
mier
.
I
:
Ṭeksṭi
gamosacemad
moamzada
da
c̣inasiṭq̇va
daurto
Ekvtime
Ḳoč̣lamazašvilma
,
Tbilisi
2000, 12-475
electronically
prepared
by
Eka
Kvirkvelia
Tbilisi
, 2019;
TITUS
/
GNC
version
by
Jost
Gippert
,
Frankfurt
a/M
, 4.3.2021
Manuscripts
:
A
:
Jer
.
georg
. 16,
4r-210r
and
211r-280v
E
:
Q-115
8,
1r-101v
K
:
S-117
2, 1-108
L
:
S-1149-a
,
1r-2v
M
:
S-4812-d
,
1r-4v
N
:
A-61
4
1r-10v
Page of ed.: 12
Section: Intr.
Line of ed.: 1
[წინა-უწყებაჲ
უსაკუთრესთათჳს]
Line of ed.: 2
(წინასიტყვა
მთარგმნელისა)
Line of ed.: 3
ესე
საუნაურ
იყავნ
ყოველთა
,
რომელნი
მიემთხჳნეთ
წმიდასა
ამას
Line of ed.: 4
წიგნსა
,
ვითარმედ
,
ვითარცა-იგი
დავითისა
თარგმანთა
შინა
,
ეგრეთვე
Line of ed.: 5
ყოველსა
ამას
სამოციქულოსა
წიგნსა
შინა
ძალისაებრი
მოწფობაჲ
Line of ed.: 6
დამიცავს
დიდისა
მის
მოძღურისა
და
ყოველთა
ეკლესიათა
ჩუენთა
Line of ed.: 7
მნათობისა
გიორგი
მთაწმიდელისა
,
საუკუნოდ
მოჴსენებულისაჲ
,
Line of ed.: 8
მე
,
უნდოსა
მტუერსა
წმიდათა
ფერჴთა
მათთასა
ეფრემს
მცირესა
,
Line of ed.: 9
რამეთუ
მათივე
თარგმნილი
საქმე
მოციქულთაჲ
,
კათოლიკენი
Line of ed.: 10
და
ებისტოლენი
წინა-მესხნიან
და
სამოციქულოჲ
სიტყუაჲ
მიერ
Line of ed.: 11
დამიწერია
,
რაჲთა
არა
მეორედ
თარგმნილად
შეირაცხოს
წიგნი
Page of ed.: 13
Line of ed.: 1
სამოციქულოჲ
.
ხოლო
ვინაჲთგან
ბერძენთა
ენაჲ
უფსკრულ
ღრმა
Line of ed.: 2
არს
,
და
იგივე
და
ერთი
სიტყუაჲ
მრავალსა
პირსა
აღიარებს
,
და
,
Line of ed.: 3
უპირატესად
ყოვლისა
,
მას
ადგილსა
ზედა-მიწევნით
გამოიკულევს
Line of ed.: 4
წმიდაჲ
იოვანე
ოქროპირი
და
განცხადებულად
უეჭუელ-ჰყოფს
Line of ed.: 5
ვითარებასა
მისსა
;
ამათ
ესევითართა
ღრმათა
ადგილთა
,
სადაცა
უჴმდა
Line of ed.: 6
შეცვალებაჲ
და
სხუებრ
ცვალებაჲ
სიტყუასა
სამოციქულოსა
Line of ed.: 7
ქართულსა
,
რომელი
მაშინღა
ძლით
გულისჴმა-იყოფებოდის
,
ოდეს
Line of ed.: 8
სამნი
გინა
ოთხნი
თარგმანნი
პავლისანი
და
ეგოდენნივე
ლექსიკონნი
Line of ed.: 9
(რომელ
არიან
ღრმათა
წიგნურთა
სიტყუათა
ანბანსა
ზედა
განწყობილნი
Line of ed.: 10
სიტყუანი)
ერთგან
შემოვკრიბნი
,
მაშინღა
ძლით
მოუპოჲ
ქართული
Line of ed.: 11
შემსგავსებული
სიტყუაჲ
.
და
ესევითარნი
სიტყუანი
სადაცა
Line of ed.: 12
შემიცვალებიან
,
კიდესა
სტიქონისასა
იოტაჲ
დამისუამს
,
და
შინა
,
Line of ed.: 13
სიტყუასა
წინაჲთ
--
ესე
,
ვითარმედ
:
უსაკუთრეს
არს
ესრეთ
.
Line of ed.: 14
აწ
უკუე
,
სადაცა
კიდესა
სტიქონისასა
ანუ
სიტყუასა
ზედა
იოტაჲ
Line of ed.: 15
ჰპოო
და
სიტყუასა
თანა
--
უსაკუთრესი
,
ცან
,
ვითარმედ
მცირედ
Line of ed.: 16
ცვალებაჲ
ჰნებებია
მას
სიტყუასა
,
რომელი-იგი
წმიდასა
მამასა
ჩუენსა
Line of ed.: 17
გიორგის
,
არა
ეგოდენ
სხჳსა
რაჲსმე
მიზეზისაგან
,
რაოდენ
ძუელისავე
Line of ed.: 18
პავლისა
წაყოლისაგან
დაუტევებია
,
რამეთუ
პირველნი
დავითნიცა
,
Line of ed.: 19
რომელ
ახლად
ეთარგმნნეს
,
მრავალი
სიტყუაჲ
ძუელისა
ჩუეულებისადა
Line of ed.: 20
მიეყვანა
,
ვიდრემდის
უკუანაჲსკნელ
დიდისა
მის
მოღუაწისა
გიორგი
Line of ed.: 21
დაყუდებულისა
იძულებით
ბრძანებითა
კუალად
უსრულესად
და
Line of ed.: 22
უწმიდესად
ეთარგმნნეს
.
ამით
მიზეზითა
ვჰგონებ
სამოციქულოჲსაცა
Line of ed.: 23
ამის
წიგნისასა
,
ვითარმედ
,
რომელი
მრავალსა
პირსა
აღიარებდა
,
Line of ed.: 24
იგი
ძუელისავე
თარგმნილისადა
მიუყვანებია
.
და
მეცა
ეგრეთვე
:
Line of ed.: 25
სამოციქულოჲ
სიტყუაჲ
ვითა
მათ
ეთარგმნა
,
ეგრეთ
დამიწერია
Page of ed.: 14
Line of ed.: 1
პირველ
,
რაჲთა
მოწფობაჲ
მისი
სრულ
ვყო
.
ხოლო
სადა
თარგმანი
Line of ed.: 2
სიტყჳსაჲ
მაიძულებდა
იშჳთ
ცვალებასა
სიტყჳსასა
,
იგი
თარგმანსა
Line of ed.: 3
შინა
იოტაჲთა
და
უსაკუთრესითა
ამინიშნავს
ყოველსა
ადგილსა
.
Line of ed.: 4
და
ამით
სახითა
ძალისაებრ
განკრძალულ
ვარ
,
რაჲთა
არა
სიტყჳსა
Line of ed.: 5
სხუებრობამან
შეცვალება[დ]-მცეს
თარგმანიცა
და
დაგუაჭირვოს
Line of ed.: 6
მართლგანმარტებული
სიტყუაჲ
წმიდათა
მამათაჲ
,
არამედ
რაჲთა
Line of ed.: 7
პირველად
სიტყუაჲ
სამოციქულოჲ
შევასწორო
ბერძულსა
ძალისაებრ
,
Line of ed.: 8
თანა-შეწევნითა
და
წინა-ძღომითა
თარგმანთა
და
ლექსიკონთაჲთა
,
Line of ed.: 9
რამეთუ
არს
მრავალი
სიტყუაჲ
,
რომელ
თჳსაგან
პავლესა
შინა
Line of ed.: 10
ეგრე
უფრო
შეიწყობვის
ქართულად
,
ხოლო
ოდეს
წმიდათა
Line of ed.: 11
თარგმანებასა
თანა-შეატყუა
,
პირველად
სამოციქულოსა
სიტყუასა
Line of ed.: 12
გამოკულევაჲ
უნა
და
შედარებაჲ
,
და
ეგრეთღა
თარგმანსა
მისსა
--
Line of ed.: 13
დაწერაჲ
ამის
პირისათჳს
გევედრები
ყოველთა
ქრისტეს
მოყუარეთა
,
Line of ed.: 14
რაჲთა
პავლესა
შინა
გინა
სხუასა
სამოციქულოსა
,
ამათ
Line of ed.: 15
თარგმანთაგან
ცვალებული
სიტყუაჲ
არავინ
ჩაჰრთოთ
,
არამედ
Line of ed.: 16
უცვალებელად
იპყართ
,
დიდითა
მოღუაწებითა
თარგმნილი
წმიდისა
Line of ed.: 17
მამისა
ჩუენისაჲ
,
ვითარ-ესე
მეცა
მისისავე
თარმნილისაგან
დამიწერიან
Line of ed.: 18
აქა
შინა
სამოციქულონი
სიტყუანი
.
და
კუალად
მე
ნუ
მაბრალობელ
Line of ed.: 19
მექმნებით
ადგილ-ადგილთა
უსაკუთრესთათჳს
,
რამეთუ
არათუმცა
Line of ed.: 20
პირველად
სიტყუაჲ
შემედარა
,
თარგმანი
სიტყჳსაჲ
გაირყუ\ნებოდა
,
Line of ed.: 21
და
კუალად
,
შემდგომნი
მეცნიერნი
ბერძულისანი
მაბრალობელ
Line of ed.: 22
გუექმნებოდეს
გამოუძიებელად
დაწერისათჳს
სიტყუათაჲსა
.
ამისთჳს
Line of ed.: 23
ნუვინ
თქუენგანი
მაბრალობს
,
თუ
ვითარ
მე
,
უნდომან
,
გამოძიებად
Line of ed.: 24
ჴელ-ვყავ
.
და
უკუეთუ
ჩემითა
ძალითა
,
ჭეშმარიტად
ცოფ
და
ნავღლიან
Line of ed.: 25
ვარ
.
ხოლო
უკუეთუ
თჳთ
მათვე
წმიდათა
მამათა
--
ეფთჳმის
და
Line of ed.: 26
გიორგის
მეოხებითა
წმიდისა
იოვანე
ოქროპირისა
თარგმნილსა
Line of ed.: 27
სიტყუასა
თანა-შევატყუ
და
ეგრეთ
ძალისაებრი
რაჲმე
[ვყავ]
,
ამისთჳს
Line of ed.: 28
უკუეთუ
ვინმე
მაბრალობდეს
,
პირველად
შენდობასა
ვითხოვ
და
Line of ed.: 29
ამისსა
შემდგომად
განუცხადებ
საიდუმლოსა
გონებისა
ჩემისასა
და
Line of ed.: 30
ვიტყჳ
:
უკუეთუ
რაჲცა
რაჲ
ვიდრე
მოაქამდე
მითარგმნიეს
და
რასაცა
Page of ed.: 15
Line of ed.: 1
წაღმართ
ღირს
ვიქმნები
თარგმნად
,
და
არა
ყოველივე
(შემდგომად
Line of ed.: 2
ღმრთისა
და
წმიდისა
ღმრთისმშობელისა
და
ყოველთა
წმიდათა)
Line of ed.: 3
ეფთჳმის
და
გიორგის
მადლისად
და
წინა-დამაშურალობისა
და
აწ
Line of ed.: 4
მეოხებისად
შემირაცხიეს
,
ნუმცა
შერაცხილ
ვარ
წესსა
თანა
Line of ed.: 5
ქრისტიანეთასა!
და
კუალადცა
ვიტყჳ
:
უკუეთუ
არა
ბერთა
ჩუენთა
Line of ed.: 6
ანტონის
და
საბაჲს
ლოცვითა
ქმნილად
შევრაცხო
ყოველი
ნიჭი
,
Line of ed.: 7
ეფთჳმის
და
გიორგის
ოხათა
მიერ
მონიჭებული
ჩემდა
,
ნუმცა
Line of ed.: 8
ღირს
ვიქმნები
წყალობასა
ღმრთისასა
.
Line of ed.: 9
ამას
ყოველსა
ვიტყჳ
მისთჳს
,
უკუეთუ
რაჲ
იპოოს
თარგმნილთა
Line of ed.: 10
ამათ
წიგნთა
შინა
ჩემთა
ღირსი
რაჲმე
ღმრთისაჲ
და
შემსგავსებული
Line of ed.: 11
საბაჲს
და
ანტონის
მეოხებისაჲ
.
ხოლო
რაოდენი
რაჲ
არს
ამათ
Line of ed.: 12
შინა
ცთომილი
სიტყჳთ
გინა
გულისჴმისყოფით
,
მისსა
აღვიარებ
,
Line of ed.: 13
ვითარმედ
ჩემი
ოდენ
არს
და
ვნებათა
სამკჳდრებელისა
ამის
გონებისაჲ
,
Line of ed.: 14
სიმრავლისა
ბრალთაჲსა
და
ფრიადისა
უსწავლელობისა
და
Line of ed.: 15
უმეცრებისაჲ
,
რომლითა
არცაღა
თუ
ქრისტიანეთა
რიცხუსა
თანა
Line of ed.: 16
ღირს
ვარ
აღრაცხუვად
.
ამისთჳს
გხადი
ყოველსა
ნათესავსა
Line of ed.: 17
ქართველთა
მიმავალთასა
,
რამეთუ
თქუენი
არს
ნიჭი
ესე
და
ყოველთა
Line of ed.: 18
ლოცვისაჲ
,
რაჲთა
პირველად
თქუენ
მომიტეოთ
ყოველივე
,
რაჲცა
Line of ed.: 19
რაჲ
ცთომილებაჲ
იპოოს
რომელთაცა
ჩემთა
თარგმნილთა
შინა
,
Line of ed.: 20
უსწავლელობისათჳს
და
სიჭაბუკისა
და
უღირსებისა
,
და
სახიერებით
Line of ed.: 21
ევედრნეთ
ჩემთჳს
ღმერთსა
,
რაჲთა
არა
დამსაჯოს
საუკუნოდ
,
რამეთუ
Line of ed.: 22
მე
ძალისაებრ
ვიღუწიდ
სიმართლესა
და
შედარებასა
ბერძულისასა
,
Line of ed.: 23
მრავალთადა
მეცნიერთა
მოძღუართა
ბერძენთა
და
ქართველთა
Line of ed.: 24
გამოკითხვითა
.
უფალმან
თქუენითა
ლოცვითა
მისცეს
მადლი
ყოველთა
Line of ed.: 25
მიზეზთა
და
ძალ-მწეთა
და
სიტყჳთ
და
საქმით
თანა-შემწეთა
ჩემისა
Line of ed.: 26
თარგმანობისათა
და
თქუენ
თანა-მკჳდრ
გყვნეს
სასუფეველსა
მისსა
,
Line of ed.: 27
და
მე
ზოგად
თქუენ
ყოველთა
ოხითა
მიჴსნას
პატიჟისაგან
ყოველთა
Line of ed.: 28
თანანადებთა
ჩემთაჲსა
,
ამინ
.
Page of ed.: 16
This text is part of the
TITUS
edition of
John Chrysostom, On the Apostolicum (Ephrem)
.
Copyright
TITUS Project
, Frankfurt a/M, 5.3.2021. No parts of this document may be republished in any form without prior permission by the copyright holder.