TITUS
Johannes Chrysostomus, Commentary on St. Matthew
Part No. 2
Previous part

Chapter: 1  
Line: 5  თავი

Line: 6 
ჴსენებაჲ წმიდისა მათე მახარებელისაჲ
Line: 7 
დაწყებაჲ სიტყჳსაჲ


Line: 8  გუაკურთხენ, უფალო!
Line: 9 
კურთხეულ არს ღმერთი ყოვლადვე
Line: 10 
აწ და მარადის და უკუნითი უკუნი\სამდე,
Line: 11 
ამენ! ლოცვა ყავთ გლახაკთა
Line: 12 
ევთჳმესთჳს, წმიდანო ღმრთისანო.


Line: 13       ჯერ იყო ჩუენდა, ძმანო, რაჲთამცა არა გუეჴმარებოდა წერილთა\მიერი
Line: 14    
შეწევნაჲ, არამედ ესევითარმცა გუაქუნდა მოქალაქობაჲ სავსე
Line: 15    
სიწმიდითა და სათნოჲ ღმრთისაჲ, რაჲთამცა მადლი იგი სულისა წმი\დისაჲ
Line: 16    
განანათლებდა სულთა ჩუენთა წიგნთა წილ და ვითარცა წიგნნი
Line: 17    
იწერებიან მელნითა, ეგრეთმცა გულნი ჩუენნი იწერებოდეს მადლითა
Line: 18    
მით ცხოელსმყოფელისა სულისაჲთა; ხოლო ვინაჲთგან ესევითარსა მას
Line: 19    
საწადელსა და სასურველსა მადლსა დავაკლდით სიმრავლითა ცოდვათა
Line: 20    
ჩუენთაჲთა, მოედით, აწ მეორე ესე ვიპყრათ გზაჲ -- გულისჴმისყოფაჲ
Line: 21    
წერილთაჲ და მათ მიერ სარგებელი სულთა ჩუენთაჲ. უმჯობეს და
Line: 22    
უაღრეს იყო პირველი იგი, ვითარცა წამებს ღმერთი საქმეთა მიერ
Line: 23    
მისთა და სიტყუათა; რამეთუ ნოეს და აბრაჰამს და შვილთა მისთა და
Line: 24    
იობს და მოსეს არა წერილთა მიერ ეტყოდა, არამედ თავადი თავით
Line: 25    
თჳსით, რამეთუ ჰპოებდა გონებათა მათთა განწმედილთა ბიწისაგან
Line: 26    
ვნებათაჲსა; ვინაჲთგან კულა უფსკრულსა მას უკეთურებისასა შთავარ\და
Line: 27    
ერი იგი ებრაელთაჲ და მრავალთა მიერ ცოდვათა შეამწიკულნეს
Line: 28    
სულნი მათნი, მერმე საჭიროდ საჴმარ იქმნნეს წერილნი და ფიცარნი
Line: 29    
რჩულისანი და მათმიერი იგი სწავლაჲ და მცნებათა დადებაჲ, რამეთუ
Line: 30    
არღარა ღირს იყვნეს პირისპირ ზრახვად მეუფისა, და ესე საქმე არა
Line: 31    
პირეელთა მათ წმიდათა ზე ოდენ, არამედ ახლისაცა რჩულისათა სა\ხილველ
Line: 32    
არს. რამეთუ მოციქულთა არათუ წერილ რაჲმე მისცა ღმერთ\მან,
Page: I-21   Line: 1    
არამედ წერილთა წილ მადლი იგი სულისა წმიდისაჲ აღუთქუა მო\ცემად,
Line: 2    
ვითარცა იტყჳს, ვითარმედ: "მან მოგაჴსენოს თქუენ ყოველი\ვე".
Line: 3    
და რაჲთა სცნა უაღრესობაჲ ამის სახისაჲ, ისმინე, რასა იტყჳს
Line: 4    
წინაწარმეტყუელისა მიერ: "აღგითქუა თქუენ აღთქუმაჲ ახალი, მივსცე
Line: 5    
რჩული ჩემი გონებასა შვილთა თქუენთასა და გულთა ზედა მათთა,
Line: 6    
დავწერნე მცნებანი ჩემნი და იყვნენ ყოველნი ღმრთივ სწავლულ".
Line: 7    
და მოციქული პავლე ამის მადლისა უზეშთაესობასა გამოაჩინებს და
Line: 8    
იტყჳს დაწერასა რჩულისა მის ახლისასა "არა მელნითა, არამედ სუ\ლითა
Line: 9    
ღმრთისა ცხოველისაჲთა, არა ფიცართა ქვისათა, არამედ ფიცარ\თა
Line: 10    
გულისა ჴორციელისათა". ვინაჲთგან კულა სიგრძესა შინა ჟამისასა
Line: 11    
მიდრკეს კაცნი, რომელნიმე გარდაქცევითა მართლისა სარწმუნოები\საჲთა
Line: 12    
და სხუანი საქმეთა მიერ ბოროტთა, ამისთჳს კუალად საჴმარ
Line: 13    
იქმნა წერილთამიერი სწავლაჲ. აწ უკუე გულისჴმა-ყავთ, რაოდენ ბო\როტ
Line: 14    
არს, რომელთა-ესე თანაგუედვა ესევითარისა მოქალაქობისა მო\გებაჲ,
Line: 15    
რაჲთამცა არად საჴმარ იყო ჩუენდა წერილი, არამედ წიგნთა
Line: 16    
წილ სულისა მიერ წმიდისამცა განათლდებოდეს გულნი ჩუენნი, ვინაჲთ\გან
Line: 17    
მას პატივსა დავაკლდით და მეორე ესე სახე საჴმარ იქმნა ჩუენდა,
Line: 18    
უკუეთუ აწ ესეცა წამალი არა ვიჴმაროთ კეთილად; ხოლო უკუეთუ
Line: 19    
ესე საბრალობელ არს, რომელ წერილნი გუეჴმარებიან და არა სულისა
Line: 20    
წმიდისა მადლითა სავსე ვართ, იხილეთ, რაოდენ უმეტეს საბრალობელ
Line: 21    
ვართ, უკუეთუ ვერცა რაჲ ამის წამლისაგან ვირგოთ, არამედ ცუდად
Line: 22    
და ამაოდ მდებარედ შევჰრაცხნეთ წერილნი უმეტეს ჩუენდა დასასჯე\ლად;
Line: 23    
ხოლო რაჲთა არა შეგუემთხჳოს ესევითარი, გულისჴმავყვნეთ წე\რილნი
Line: 24    
მეცნიერებით და ვცნათ, ვითარ ძუელი იგი მოეცა რჩული, ანუ
Line: 25    
ვითარ ახალი ესე აღესრულა მადლი; ვითარ უკუე მოეცა რჩული იგი,
Line: 26    
ანუ ოდეს, გინა -- სადა? შემდგომად წარწყმედისა მის მეგჳპტელთაჲსა
Line: 27    
უდაბნოსა მას ზედა მთასა სინაჲსა, რაჟამს არმური და საჴუმილი აღვი\დოდა
Line: 28    
მთისაგან, ჴმაჲ ნესტჳსაჲ ისმოდა, ელვანი და ქუხილნი იქმნებო\დეს,
Line: 29    
შე-რაჲ-ვიდა მოსე ნისლსა მას. ხოლო ახალსა რჩულსა არა ესრეთ,
Line: 30    
არცა უდაბნოსა ზედა მოგუეცა, არცა მთასა, არცა კუამლითა და ბნე\ლითა,
Line: 31    
ნისლითა და არმურითა, არამედ ნათელსა შინა დღისასა, სახლსა
Line: 32    
შინა მსხდომარე იყვნეს რაჲ ყოველნი დიდითა სიმშჳდითა და დაწყნა\რებითა,
Line: 33    
მოვიდა მადლი იგი განმაცხოელებელისა წმიდისა სულისაჲ,
Line: 34    
რამეთუ პირუტყუებრივთა მათ და გონებითა ზრქელთა და ურჩთა
Line: 35    
უჴმდა ჴორციელი ხილვაჲ მთისა მის უდაბნოჲსაჲ, ნისლისა და არმური\საჲ,
Page: I-22   Line: 1    
ჴმისა სასტიკისაჲ და სხუათა მათ ესევითართაჲ, ხოლო განყენე\ბულთა
Line: 2    
მათ ყოვლისავე ვნებისაგან, მორჩილთა და სიმაღლედ სული\ერად
Line: 3    
აღმაღლებულთა არარაჲ ესევითარი უჴმდა, და იგიცა, რომელ
Line: 4    
იქმნა ოხრაჲ, ვითარცა ქარისაჲ, არა თუ მოციქულთათჳს იყო, არამედ
Line: 5    
მუნ მყოფთა მათ მახლობელად ჰურიათა, რომელთათჳსცა ენანი იგი
Line: 6    
ცეცხლისანი ეჩუენნეს; რამეთუ უკუეთუ ამასცა ზედა იტყოდეს, ვი\თარმედ
Line: 7    
ტკბილთაგან სავსე არიან, უკუეთუმცა ყოვლადვე არარაჲ ესე\ვითარი
Line: 8    
იხილვა, რაჲმცა არა მრავალი ესევითარი თქუეს. და ძუელსა
Line: 9    
მას რჩულსა: აღვიდა რაჲ მოსე მთად, მაშინღა ღმერთი გარდამოჴდა,
Line: 10    
ხოლო აქა, აღვიდა რაჲ ბუნებაჲ ჩუენი ზეცას და უფროჲსად საყდარსა
Line: 11    
მას სამეუფოსა, ეგრეთ გარდამოჴდა სული წმიდაჲ და ფრიად უაღრესნი
Line: 12    
საკჳრველებანი გამოაჩინნა, ვიდრეღა ძუელსა მას; რამეთუ არა მთით
Line: 13    
გარდამოჴდეს მოციქულნი და ჴელთა აქუნდეს ფიცარნი იგი რჩული\სანი,
Line: 14    
ვითარცა მოსეს, არამედ სული წმიდაჲ მოაქუნდა გონებათა შინა
Line: 15    
თჳსთა და საუნჯე კეთილთაჲ და წყაროჲ მადლისაჲ აღმოეცენებოდა
Line: 16    
მათგან და ყოველთა აღავსებდეს სურნელებითა, რამეთუ იყვნეს იგინი
Line: 17    
წიგნ პირმეტყუელ ძალითა მით სულისა წმიდისაჲთა და მეყსა შინა
Line: 18    
მოაქციეს ღმრთისა სამათასნი იგი, მერმე ხუთათასნი, მერმე ყოველივე
Line: 19    
სოფელი, რამეთუ ღმერთი ეტყოდა ენითა მათითა მომავალთა სმენად
Line: 20    
სიტყჳსა მათისა. ამის ყოვლად წმიდისა და დიდებულისა სულისა
Line: 21    
მადლითა აღივსო მათე და აღწერა წმიდაჲ სახარებაჲ მათე მეზუერე\მან,
Line: 22    
რამეთუ არა მრცხუენის წოდებად მისა სახელი იგი პირველისა მის
Line: 23    
საქმისა მისისა, არცა მისდა, არცა სხუათადა, რამეთუ ესე გამოაჩინებს
Line: 24    
უფროჲსად ძალსა მას სულისა წმიდისასა და მათსა მას სათნოებასა,
Line: 25    
რომელ ესევითართა უნდოთა და შეურაცხთა საქმეთაგან, მეზუერეობისა
Line: 26    
და მეთევზეობისა და მეპრატაკეობისაგან, ესევითართა საქმეთა მოქმედ
Line: 27    
და ესევითართა სიტყუათა მეტყუელ იქმნეს. ხოლო სახარებად წიგნსა
Line: 28    
ამას სამართლად უწოდა, რამეთუ სატანჯველთაგან ჴსნასა და ცოდვათა
Line: 29    
შენბდობასა და სიმართლესა და სიწმიდესა და გამოჴსნასა და შვილებასა
Line: 30    
ღმრთისასა და დამკვიდრებასა სასუფეველისასა ახარებს მტერყოფილ\თა,
Line: 31    
უმადლოთა, ბნელსა შინა მსხდომარეთა, რაჲმცა უკუე სწორ იყო
Line: 32    
წმიდისა ამის სახარებისა? ღმერთი ქუეყანასა ზედა იხილვების და კა\ცი
Line: 33    
ცათა შინა, და ზეცათანი იგი ქუეყანასა თანა აღერინეს, ანგელოზნი
Line: 34    
იხარებდეს კაცთა თანა, კაცნი ზიარ იქმნებოდეს ანგელოზთა და სხუათა
Line: 35    
მათ უზეშთაესთა ძალთა და სახილველ იყო მრავალჟამისა მის ბრძო\ლისა
Line: 36    
დაჴსნაჲ და დაგებაჲ ღმრთისაჲ ჩუენისა ამის განვრდომილისა ბუ\ნებისა
Line: 37    
მიმართ, რომლისათჳსცა ეშმაკთმთავარი სირცხჳლეულ იქმნა,
Page: I-23   Line: 1    
სულნი იგი უკეთურნი ივლტოდეს, სიკუდილი შეიკრვოდა, სამოთხჱ
Line: 2    
განეღებოდა, წყევაჲ განქარდებოდა, ძალი ცოდვისაჲ განილეოდა, საც\თური
Line: 3    
განიდევნებოდა, ჭეშმარიტება აღყუავნებოდა, სიტყუაჲ ღმრთის\მსახურებისაჲ
Line: 4    
ყოველსა ქუეყანასა განითესვებოდა და ნაყოფიერ იქმნე\ბოდა,
Line: 5    
მოქალაქობაჲ ზეცისაჲ ქუეყანასა ზედა დაენერგვოდა და ძალნი
Line: 6    
უჴორცოთანი სიყუარულით თანამზრახვალ გუექმნებოდეს და ანგე\ლოზთმთავარნი
Line: 7    
ქუეყანად გარდამოვიდოდეს და დიდი სასოებაჲ საუკუ\ნეთა
Line: 8    
მათ კეთილთაჲ მოგუეცემოდა. ამის ყოვლისათჳს სახარება ეწოდა
Line: 9    
წიგნსა ამას, რამეთუ სხუაჲ ყოველივე სოფლისა სიტყუაჲ ოდენ არს
Line: 10    
ცუდ და ამაო, ცარიელი საქმეთაგან ჭეშმარიტებისათა: სიმრავლე სა\ფასეთაჲ,
Line: 11    
სიმაღლე ძლიერებისაჲ, მთავრობაჲ და დიდებაჲ და პატივი
Line: 12    
და სხუაჲ ყოველივე, რავდენიცა სოფლისმოყუარეთა კეთილად უჩნს;
Line: 13    
ხოლო ქადაგებული იგი მეთევზურთა მიერ და მეზუერისა სამართლად
Line: 14    
იწოდების სახარება, არა ამისთჳს ოდენ, რომელ მტკიცე და შეურყე\ველ
Line: 15    
არიან კეთილნი იგი მის მიერ ქადაგებულნი და უზეშთაეს ღირსე\ბისა
Line: 16    
ჩუენისა, არამედ ამისთჳსცა, რომელ ფრიად ადვილად მოგუეცა
Line: 17    
ყოველივე იგი, რამეთუ არა დავშუერით, არცა შევოფლდით ძიებასა
Line: 18    
მათსა, არც რაჲ ჭირი თავს ვიდევით, არამედ კაცთმოყუარებითა ღმრთი\საჲთა
Line: 19    
უსასყოდლოდ მოგუეცნეს ნიჭნი იგი ბუნებათა უაღრესნი, რამე\თუ
Line: 20    
შემიყუარნა ჩუენ განდგომილნი ესე სახიერმან მან მეუფემან და
Line: 21    
მოუგონებელითა მით პატივითა პატივგუცა, უკუეთუ ოდენ აწ ვინებოთ
Line: 22    
ღირსად ჩინებისა მის სლვად და პატივისა მის მისმიერსა შეშუენებად.
Line: 23    
ხოლო რაჲსათჳს ესოდენთა მათ მოციქულთა შორის ორთა ხოლო აღ\წერეს
Line: 24    
სახარებაჲ ათორმეტთაგან და ორთა შემდგომთა მათთა? (რამეთუ
Line: 25    
ერთი იგი პეტრესი და მეორე პავლესი იყო მოწაფე, რომელთა მათეს
Line: 26    
და იოვანეს თანა აღწერნეს სახარებანი ესე). -- ამისთჳს, რამეთუ არარას
Line: 27    
იქმოდეს პატივის ძიებით და მთავრობისმოყუარეობით, არამედ ყოველ\სავე
Line: 28    
ზედა ბრძანებასა ღმრთისასა ელოდეს და ვითარცა უბრძანა სულ\მან
Line: 29    
წმიდამან და რომელთა უბრძანა, მათცა აღწერეს. თქუას უკუე ვინ,
Line: 30    
ვითარმედ: არა კმა იყოა ერთი მახარებელი თქუმად ყოვლისავე? კმა
Line: 31    
იყო, არამედ რაჲთა უმტკიცეს იყოს და სარწმუნო ყოველივე, ამისთჳს
Line: 32    
ოთხთა აღწერეს, რაჲთა ოდეს იხილო, რომელ ოთხთა აღწერეს არა
Line: 33    
ერთსა ადგილსა, არცა ერთსა ჟამსა, არცა ერთად შეკრბეს და ეზრახნეს
Line: 34    
ურთიერთას, და ოთხთავე ერთი პირი და ერთი ძალი სიტყჳსაჲ, ვითარ\ცა
Line: 35    
ერთითა პირითა აღწერეს, გულისჴმაჰყო ჭეშმარიტებისა მათისა
Line: 36    
ძალი. თქუას უკუე მაცილობელმან, ვითარმედ უფროჲსად წინააღმდგო\მი
Line: 37    
იქმნა მაგის სიტყჳსაჲ, რამეთუ ესერა მრავალსა ადგილსა წინააღ\მდგომ
Page: I-24   Line: 1    
ურთიერთას იპოებიან. არამედ გულისჴმაყავნ ესევითარისა მე\ტყუელმან
Line: 2    
მან, ვითარმედ ამისგან უმეტესად გამოჩნდების ჭეშმარიტე\ბაჲ
Line: 3    
მათი, რამეთუ უკუეთუმცა ყოველივე ერთი სიტყუა იყო ოთხთავე
Line: 4    
აღწერილი, რომელ არცამცა სიტყუაჲ შეიცვალებოდა, არცა ჟამი, არცა
Line: 5    
ადგილი, არამცა ვის ჰრწმენა მტერთაგანსა, თუ არა ერთად შეითქუნეს
Line: 6    
და ერთსა ადგილსა შეკრბეს და ყოველივე ზოგად დაწერეს; ხოლო აწ
Line: 7    
მცირედი იგი სიტყუათა შეცვალებაჲ ყოველსავე ესევითარსა იჭუსა
Line: 8    
განაქარვებს და გამოაჩინებს საქმისა მის ჭეშმარიტებასა, და რომელი
Line: 9    
რაჲმე -- ანუ რომელთა ადგილთათჳს ანუ ჟამთა -- სხუამან სხუაებრ თქუა
Line: 10    
და სხუამან სხუაებრ, ესე ჭეშმრიტებასა სიტყჳსა მათისასა არარას
Line: 11    
ყოვლადვე ავნებს, არამედ ესეცა ყოველივე, რავდენიცა იპოოს, ვითარ\ცა
Line: 12    
ღმერთმან ძალი მოგუცეს, თითოეულისა სიტყჳსა განმარტებაჲ
Line: 13    
თჳსსა ადგილსა მიგითხრათ. ხოლო ამასცა გაუწყებ პირველთქუმულთა
Line: 14    
თანა, ვითარმედ საფუძველსა ზედა სიტყჳსასა და საქმეთა მათ ზედა,
Line: 15    
რომელთა მიერ ცხორებაჲ ჩუენი აღესრულების და სარწმუნოებაჲ
Line: 16    
ჩუენი განმტკიცნების, არა არს ყოვლადვე მათ შორის განწვალებაჲ,
Line: 17    
არცა შეცვალებაჲ სიტყჳსაჲ, ესე იგი არს, ვითარმედ ღმერთი კაც იქმნა,
Line: 18    
ვითარმედ სასწაულნი და კურნებანი ქმნნა, ვითარმედ ჯუარს ეცუა,
Line: 19    
ვითარმედ დაეფლა და აღდგა, ვითარმედ აღმაღლდა ზეცად, ვითარმედ
Line: 20    
ეგულების განსჯაჲ, ვითარმედ მოგუცნა მცნებანი განმაცხოელებელნი
Line: 21    
სულისანი, ვითარმედ არა წინააღმდგომ შჯულისა მის პირველისა იქმნა,
Line: 22    
არამედ აღასრულა იგი, ვითარმედ ძე ღმრთისაჲ არს, მხოლოდშობილი,
Line: 23    
საყუარელი, განუყოფელი არსებისა მის მამულისაჲ, და რავდენიცა არს
Line: 24    
ესევითარი, ამას ყოველსა ზედა არცა ერთი იპოების განწვალებაჲ
Line: 25    
სიტყუასა შინა მათსა, არამედ დიდი ერთობაჲ და ვითარცა ერთითა პი\რითა
Line: 26    
და ერთითა სულითა თქუმული.

Line: 27       
ხოლო სასწაულთათჳს უკუეთუ არა ყოველთა ყოველივე თქუეს,
Line: 28    
არამედ რომელთამე სხუაჲ სასწაული თქუეს და რომელთამე -- სხუაჲ,
Line: 29    
ესე არა დასაბრკოლებელი არს, რამეთუ გინათუმცა ერთსა აღეწერა
Line: 30    
ყოველივე, მეტიმცა იყო და არად საჴმარ სხუათა მიერ აღწერილი, გინა\თუ
Line: 31    
სრულიად სხუაჲ და სხუაჲმცა ეთქუა ყოველთა, არამცა ჩნდა
Line: 32    
ურთიერთას წამებაჲ; ამისთჳს ზოგადცა მრავალსა იტყჳან და კუალად
Line: 33    
რავდენიმე თითოეულმან ხოლო აღწერა, რათთა არცავინ მათგანი ნა\მეტნავად
Line: 34    
ჩნდეს და ცუდად დამაშურალ და კუალად ჭეშმარიტებისა
Line: 35    
წამებათ დიდი ჩნდეს ურთიერთას წამებითა.

Line: 36       
ამისთჳს, ლუკა დაწყებასა სახარებისა თჳსისასა მიზეზსაცა იტყჳს,
Line: 37    
რომლისათჳს იწყო აღწერად, "რაჲთა სცნა, რომელთათჳს ისწავე სი\ტყუათა
Page: I-25   Line: 1    
მათ კრძალულებაჲ", ესე იგი არს, რაჲთა სცნა, ვითარმედ
Line: 2    
სიტყუანი უცთომელნი ისწავენ და გაქუნდესო აღწერილი ესე მოსაჴ\სენებელად
Line: 3    
კრძალულებისა მის სიტყუათა ქადაგებისათა.

Line: 4       
ხოლო იოვანე არარას იტყჳს მიზეზსა დაწყებისა თჳსისასა, გარნა
Line: 5    
ჩუენ გჳსწავიეს მამათაგან, ვითარმედ არცა მან უმიზეზოდ იწყო აღწე\რად.
Line: 6    
და ესე იყო მიზეზი მის მიერ აღწერილისა მის სახარებისა: ვი\ნაჲთგან
Line: 7    
სამთა მათ მახარებელთა მოსწრაფებაჲ დადვეს ქრისტეს გან\კაცებისათჳს
Line: 8    
თქუმად და ქუეყანასა ზედა ქცევისა მისისა საქმენი აღ\წერნეს,
Line: 9    
რაოდენ ეძლო, და ღმრთეებისათჳს არარაჲ დიდად თქუეს,
Line: 10    
უბრძანა ქრისტემან მოწაფესა მას საყუარელსა ღმრთისმეტყუელებისა
Line: 11    
აღწერად და ამის მიზეზისათჳს ყო დაწყებაჲ სიტყჳსა თჳსისაჲ, და ესე
Line: 12    
საცნაურ არს მისისა მის სახარებისაგან, რამეთუ არა განკაცებისაგან
Line: 13    
იწყო სიტყუად, ვითარცა სხუათა მათ, არამედ ღმრთისმეტყუელებისა\გან,
Line: 14    
რომლისათჳსცა აღწერა ყოველივე რამეთუ არა დაწყებასა ოდენ,
Line: 15    
არამედ ყოველსავე სახარებასა შინა მისსა უმეტესი სიტყუაჲ ღმრთის\მეტყუელება
Line: 16    
არს და უმაღლჱსი სხუათა მათ თქუმულისაჲ, ხოლო მათეს
Line: 17    
ევედრნეს, რომელნი-იგი ჰურიაითაგან მოქცეულ იყვნეს, რაჲთა რაჲ-იგი
Line: 18    
მიუთხრა სიტყუა ქრისტესთჳს, აღუწეროს მათ წიგნად, საჴსენებელად
Line: 19    
სამარადისოდ. ამისთჳს აღწერა სახარებაჲ თჳსი ენითა ებრაულითა.

Line: 20       
ხოლო მარკოზ, უქადაგა რაჲ მეგჳპტელთა ქრისტე, ევედრნეს მოწა\ფენი
Line: 21    
იგი, რაჲთა მანცა წერილი დაუტეოს, და სულისა წმიდისა მად\ლითა
Line: 22    
აღწერა მანცა მისი იგი სახარებაჲ.

Line: 23       
ამისთჳსცა მათე, ვინაჲთგან ებრაელთა შორის იყო აღწერაჲ მისისა
Line: 24    
მის სახარებისაჲ, ესე ისწრაფა გამოჩინებად, ვითარმედ თესლისაგან აბ\რაჰამსა
Line: 25    
და დავითისა იშვა და დაწყებაჲ მებრ სიტყჳსაჲ შობისათჳს
Line: 26    
უფლისა ყო, რამეთუ დიდად განისუენებდეს ამას ზედა ებრაელნი,
Line: 27    
რომელ გულსავსე ჰყოფდა, ვითარმედ აბრაჰამის და დავითის ტომისა\გან
Line: 28    
იშვა ქრისტე. ხოლო ლუკა ბერძულებრ აღწერა ყოველთათჳს,
Line: 29    
რომელნიცა მიემთხჳნენ. ამისთჳს ზემორე იწყო თხრობად და მო-რაჲ\ვიდა
Line: 30    
მამათმთავართა რიცხუსა ვიდრე ადამისა, წარმოთქუა სახელები
Line: 31    
მათი. ამათ ესევითართა მიზეზთათჳს უბრძანა თითოეულსა მათსა
Line: 32    
სულმან წმიდამან აღწერად. ხოლო, ვითარცა ზემოთ ვთქუ, საკრძალავ\თა
Line: 33    
მათ ზედა საქმეთა და რომელთა მიერ ქადაგებისა მათისა ძალი გან\მტკიცნებოდა,
Line: 34    
არცა ერთი რაჲ განწვალებაჲ აჩუენეს, არამედ დიდი
Line: 35    
ერთობაჲ და ურთიერთას წამებაჲ, და ესე გულისჴმაყავთ; ნუ სიტყუა\თაგან
Page: I-26   Line: 1    
ოდენ, არამედ საქმისაგანცა, რამეთუ უკუეთუ განწვალებაჲმცა
Line: 2    
იყო შორის მათსა, ვითარმცა წარემართა ქადაგებაჲ მათი ერთსა ზედა
Line: 3    
პირსა, ვითარცა იტყჳს, ვითარმედ "ყოველი მეუფებაჲ რომელი თავსა
Line: 4    
ზედა თჳსსა განევლთის, დაიჴსნას". ვინაჲთგან უკუე იგინი ერთსა საქ\მესა
Line: 5    
ქადაგებდეს, უკუეთუმცა წინააღმდგომ ურთიერთას იყვნეს, ვი\თარმცა
Line: 6    
წარემართა ქადაგებაჲ იგი, ვითარ სარწმუნო იქმნა ყოველთა
Line: 7    
მიერ, ვითარ განჴდა ჴმაჲ მათი ყოველსა ქუეყანასა და კიდეთა სოფლი\სათა
Line: 8    
სიტყუანი მათნი, რომელთა-იგი მრავალნი მჴდომად აღუდგეს,
Line: 9    
მრავალნი დაჴსნად ისწრაფდეს, რამეთუ არათუ ერთსა შინა ყურესა
Line: 10    
დაწერეს და დამალეს, არამედ შორის ყოვლისა სოფლისა განჰმარტეს
Line: 11    
აღწერილი მათი და სასმენელად მტერთა მათთა და მბრძოლთა აღმო\იკითხვოდა
Line: 12    
იგი და ვერარაჲ ვინ ცთომაჲ, ანუ ურთიერთას განწვალებაჲ
Line: 13    
შეჰჴადა, არამედ ყოველნივე იძლინეს მბრძოლნი მათნი და, სამართლად,
Line: 14    
რამეთუ ძალი ღმრთისაჲ იყო თანაშემწე და წინამძღუარ მათისა მის
Line: 15    
ქადაგებისა. და უკუეთუმცა არა ესე იყო, ვითარმცა უძლო მეზუერე\მან
Line: 16    
და მეთევზურმან და უსწავლელმან ესევითარისა მის სიბრძნისა მო\გებად,
Line: 17    
რაჲთამცა სავსე ესე ზეცისა საჲდუმლოჲთა სახარებაჲ აღწერა?
Line: 18    
ვინ უძლო ზუავთა მათ და ამპარტავანთა ფილოსოფოსთაგანმან ესევი\თარი
Line: 19    
რაჲ მოგონებადცა, ანუ სიზმრივ ხილვად, არა თუმცა აღწერად
Line: 20    
და მითხრობად? არამედ ამათ დიდითა კადნიერებითა ყოველსა სო\ფელსა
Line: 21    
უქადაგეს და ყოველთა დაარწმუნეს, არა თუ ცხორებასა ოდენ
Line: 22    
მათსა, არამედ შემდგომად ამიერ მიცვალებისაცა არწმუნებენ ყოველთა
Line: 23    
ჭეშმარიტებასა მათთა მათ სიტყუათასა, არა ორთა, გინა სამთა კაცთა,
Line: 24    
არა ასთა, ანუ ათასთა, გინა ბევრთა, არამედ ერთა ურიცხუთა, სოფელ\თა
Line: 25    
და ქალაქთა, ენათა და ნათესავთა, ზღუასა და ჴმელსა, აღმოსავალსა
Line: 26    
და დასავალსა, შენთა და უდაბნოთა.

Line: 27       
და საკჳრველი ესე არს, რომელ საქმეთა იტყოდეს უაღრესთა ბუ\ნებისა
Line: 28    
ჩუენისათა და შეწყნარებულ იყო სიტყუაჲ მათი. დაუტევეს
Line: 29    
ქუეყანაჲ და ზეცისასა წარმოიტყოდეს. სხუაჲ შემოიღეს სოფელსა
Line: 30    
ცხორებაჲ უცხოჲ და მოქალაქობაჲ პირველ არყოფილი, ახალი სიმ\დიდრე
Line: 31    
და ახალი სიგლახაკე, ახალი სიკუდილი და ახალი აღდგომაჲ,
Line: 32    
და ყოველივე მათ მიერ თქუმული საკჳრველ იყო და ყოველსავე ზედა
Line: 33    
დაარწმუნეს კაცთა ჭეშმარიტებაჲ თჳსი. არა მსგავსად პლატონისა
Line: 34    
ქმნეს და არისტოტელისსა და სხუათა მათ ფილოსოფოსთა წარმართთა,
Line: 35    
რომელთა რჩულნი და წესნი საწარმართონი დასხნეს, რამეთუ თჳთ
Page: I-27   Line: 1    
მათთა მათ წერილთა მიერ საცნაურ არს, ვითარმედ საეშმაკოჲთა სუ\ლითა
Line: 2    
სავსე იყვნეს და მტერი იგი ბუნებისა ჩუენისაჲ მოაგონებდა
Line: 3    
ყოველსავე, მბრძოლი იგი ქალწულებისაჲ, დამარღუეველი წესიერები\საჲ.
Line: 4    
ამისთჳსცა ყოვლითავე საძაგელებითა სავსე არს წიგნები მათი და
Line: 5    
ამას ზედა ურთიერთას მბრძოლ არიან და ერთიერთისა სიტყუათა
Line: 6    
დამჴსნელ. ამისთჳსცა სამართლად უჩინო იქმნა საჴსენებელი მათი, რა\მეთუ,
Line: 7    
დაღაცათუ ბრძნად ეწოდა, მცირედ ჟამ, არამედ გამოჩნდა მეყ\სეულად
Line: 8    
სიცოფე მათი და ვინმცა უფალმან გონებისამან შეჰრაცხნა
Line: 9    
იგინი ბრძნად, რომელთა შემოქმედი ყოველთაჲ ღმერთი ვერ იცნეს?
Line: 10    
არამედ, რომელთამე ვარსკულავნი შეჰრაცხნეს ღმერთად, რომელთამე
Line: 11    
იძრვისთა ქუეყანისათა თაყუანის სცეს, რომელთამე აჩრდილნი ეშმაკ\თანი
Line: 12    
და გამოქანდაკებული მათსა მას სახელსა ზედა აღჰმართნეს
Line: 13    
ღირსად მათისა მის უგუნურებისა და ზღაპარნი გამოთქუნეს თანაშემ\წედ
Line: 14    
ვნებათა ბილწებისა; რომელმან-მე უგუნურმან ბრძნად უწოდოს
Line: 15    
მათ? წერდეს უკუე წიგნებსა მრავალსა ურთიერთას წინააღმდგომსა
Line: 16    
და უკეთურებისა შემწესა. და წერდეს არა დევნულებასა შინა, არცა
Line: 17    
ბრძოლასა, არამედ დიდითა შუებითა და კადნიერებითა და თანაშეწევ\ნითა
Line: 18    
მეფეთა და მთავართაჲთა და შემკულებითა განქარვებადისა მის
Line: 19    
სიბრძნისაჲთა. და ამას ყოველსა ზედა წარწყმდა მათი იგი აღწერილი
Line: 20    
და საძაგელ იქმნა, დაივიწყა და უფსკრულად ჯოჯოხეთისა შთაცჳვა,
Line: 21    
ხოლო ქადაგებული იგი მეთევზურთაჲ და აღწერილი მეზუერისაჲ, რო\მელი
Line: 22    
იქადაგა და აღიწერა დევნულებასა შინა და ჭირსა და სიგლახაკესა,
Line: 23    
დიდითა სურვილითა და წადიერებითა შეიწყნარეს მეფეთა და მთა\ვართა,
Line: 24    
ბრძენთა და უმეცართა, მონათა და აზნაურთა; ნუუკუე სთქუა,
Line: 25    
ვითარმედ ადვილნი და მდაბალნი საქმენი ქადაგნეს ამათ და ამისთჳს
Line: 26    
შეწყნარებულ იქმნა სიტყუაჲ მათი? რამეთუ რაჲ ესე ამათ თქუეს,
Line: 27    
იგინი მოგონებადცა ვერ იკადრებდეს; სადა იჴსენების მათ შორის სა\ხელიცა
Line: 28    
ქალწულებისაჲ, ანუ უპოვრებისაჲ, ანუ მარხვისაჲ? განათუ
Line: 29    
ვიეთმე მაჩუენებლობით პირსა წინაშე კაცთასა აჩუენეს ესევითარი
Line: 30    
რაჲმე, ხოლო შინაგან იყვნეს სავსე მწჳრითა და სიმყრალითა. არამედ
Line: 31    
ჩუენნი ესე მოძღუარნი ქრისტეს მოციქულნი არა ეგრეთ, რამეთუ არა
Line: 32    
საქმე ოდენ ცოდვისაჲ განიოტეს კაცთაგან, არამედ სიტყუათათჳსცა
Line: 33    
და ვნებულად შეხედვისათჳს და ბოროტისა გულისთქუმისათჳს და
Line: 34    
რისხვით სიტყჳსგებისათჳს და უწესოდ სიცილისათჳს და ზუაობით ჴმა\მაღლობისათჳს
Line: 35    
და ანპარტავანისა გონებისათჳს კანონნი დასხნეს და
Line: 36    
ვლტოლაჲ ამის ყოვლისაგან გჳბრძანეს და ღმრთისმეტყუელებისა
Line: 37    
მოუგონებელნი საიდუმლონი გუაუწყნეს და საქმენი ზეცათანი განგჳ\მარტნეს
Page: I-28   Line: 1    
და ქალწულებისა ნერგი კეთილი სოფელსა შინა დაჰნერგეს,
Line: 2    
განსყიდაჲ მონაგებთაჲ და მიცემაჲ გლახაკთაჲ და აღებაჲ ჯუარისაჲ
Line: 3    
და შედგომაჲ ქრისტესი გუასწავეს, ჯუარცუმაჲ ჴორცთაჲ ვნებითურთ
Line: 4    
და გულისთქუმით და სრულიად მოკუდინებაჲ მათი განაწესეს, შიმშილი
Line: 5    
და წყურილი სასუფეველისათჳს ცათაჲსა ჯერიჩინეს, გლოვაჲ და ტი\რილი
Line: 6    
სოფელსა ამას შინა მოიპოეს, დევნულებაჲ და ჭირი და სიკუ\დილი
Line: 7    
ქრისტესთჳს სანატრელად და საწადელად შეჰრაცხეს, ესევითარი
Line: 8    
ესე მოუგონებელნი საჲდუმლონი და მოღუაწებისა ძნელოვანნი საქმენი
Line: 9    
ქადაგებითა მათითა სოფლად შემოიღეს. და ესოდენ დიდ იყო ძალი
Line: 10    
იგი ჭეშმარიტებისა მათისაჲ, რომელ წადიერებით შეიწყნარა სოფელ\მან
Line: 11    
და ჰრწმენა და დღითიდღე ყუავის მათი იგი ქადაგებაჲ და აღორ\ძნდების
Line: 12    
მადლითა ღმრთისაჲთა, ხოლო ბოროტთა მათ და ბილწთა ფი\ლოსოფოსთა
Line: 13    
აღწერილი და გამოთქუმული წარწყმდა, ვითარცა ბუდე
Line: 14    
დედაზარდლისაჲ, ანუ ვითარცა კუამლი და აჩრდილი უჩინო იქმნა
Line: 15    
სამართლად, რამეთუ ეშმაკნი იყვნეს მომაგონებელ მათდა. ამისთჳსცა
Line: 16    
ბილწებისა მის და საძაგელებისა თანა სიბნელეცა და უცნაურებაჲ
Line: 17    
სიტყუათაჲ მათ ფრიად არს. რამეთუ რაჲმცა იყო უსაკიცხელეს მათსა?
Line: 18    
და დაჯდის ერთი მათგანი და თავსიდვის შრომაჲ მრავალი და ცუდი
Line: 19    
და აღწერნის რიცხჳთ სიტყუანი ურიცხუნი და იტყჳნ: მნებავს გამოჩი\ნებად,
Line: 20    
თუ რაჲ არს სიმართლე. და არა ოდენ მრავალ იყვნიან სიტყუ\ანი
Line: 21    
იგი, არამედ განუგონებელცა. დაღაცათუმცა კეთილსა რასმე აღ\სწერდა
Line: 22    
ფრიად საწყინოვემცა იყო და უჴმარ კაცთა შორის. ვითარ
Line: 23    
ისწავამცა იგი მჭედელმან, ანუ მუშაკმან, ანუ ხურომან, ანუ მენავემან,
Line: 24    
გინათუ სხუამან ვინმე ესევითარმან? დაუტეოსა ჴელოვნებაჲ თჳსი,
Line: 25    
რომლისა საზრდელი ჴელთსაქმრისა თჳსისაგან მოირეწვის და წარვიდეს,
Line: 26    
მრავალ წელ ისწავლიდეს, რაჲთა უძლოს გულისჴმისყოფად სიტყუათა
Line: 27    
მათ და ცნას, თუ რაჲ არს სიმართლე? ანუ არა პირველ სწავლისა მის
Line: 28    
შიმშილითა მოსწყდესა? და ვერცა სწავლაჲ იგი სრულყოს, ვერცა სხუაჲ
Line: 29    
რაჲ კეთილი ისწავოს, არამედ ცხორებისაგანცა დააკლდეს. ხოლო ჩუ\ენი
Line: 30    
ესე არა ესრეთ არს, არამედ სიმართლე და სიწმიდე და სახიერებაჲ
Line: 31    
და სიყუარული და სხუაჲ ყოველივე სათნოებაჲ შემოკლებულითა და
Line: 32    
ადვილითა სიტყჳთა გუასწავა ქრისტემან; ოდესმე იტყჳს: "შეიყუარო
Line: 33    
უფალი ღმერთი შენი ყოვლითა გულითა შენითა და ყოვლითა ძალითა
Line: 34    
შენითა და მოყუასი, ვითარცა თავი თჳსი, რამეთუ ამათ ორთა მცნე\ბათა
Line: 35    
ყოველი შჯული და წინაწარმეტყუელნი გამოკიდებულ არიან";
Page: I-29   Line: 1    
და კუალად იტყჳს: "ყოველი, რომელი გინდეს, რაჲთა გიყონ თქუენ
Line: 2    
კაცთა, ეგრეთცა თქუენ ჰყვით მათა მიმართ, რამეთუ ესრეთ არს
Line: 3    
რჩული და წინაწარმეტყუელნი", რომელ-ესე მამათა და დედათა და
Line: 4    
ყრმათა მცირეთა და ბრძენთა და უმეცართა მიერ საცნაურ არს და
Line: 5    
ადვილად გულისჴმისსაყოფელ, რამეთუ ესრეთ არს წესი ჭეშმარიტე\ბისაჲ
Line: 6    
და წამებს აღსასრული საქმეთაჲ; რამეთუ ყოველთავე ისწავეს
Line: 7    
ძალი მცნებათაჲ მათ, და არა ისწავეს ოდენ, არამედ მრავალთა ქმნესცა
Line: 8    
არა სოფელთა შინა ოდენ და ქალაქთა, არამედ უდაბნოთაცა. მიედ
Line: 9    
უდაბნოთა გარეუვალთა და იხილო მუნ ჭეშმარიტი იგი სიბრძნე; იხილ\ნე
Line: 10    
კრებულნი ანგელოზთანი გუამითა კაცობრივითა და მოქალაქობაჲ
Line: 11    
ზეცათაჲ ქუეყანასა ზედა აღსრულებული, რამეთუ მოწაფენი არიან
Line: 12    
მეთევზურთანი და მეზუერისანი; ესევითარი იგი მოქალაქობაჲ დააწე\სეს
Line: 13    
ქუეყანასა ზედა რჩულისმდებლობითა ღმრთისაჲთა და სასყიდელი
Line: 14    
მოქალაქეთაჲ მათ არა გჳრგჳნი დაფნისაჲ ანუ ზეთისხილისაჲ არს,
Line: 15    
ვითარცა წარმართთა ზე, ანუ ძეგლი რვალისაჲ, საქმენი ესე უნდონი
Line: 16    
და ყრმათა სამღერელნი, არამედ ცხორებაჲ დაუსრულებელი და შვილ
Line: 17    
ღმრთისა ყოფაჲ და შუებაჲ ანგელოზთა თანა და დგომაჲ წინაშე საყ\დარსა
Line: 18    
მას სამეუფოსა და მარადის ხედვაჲ პირსა ქრისტესსა. დასთა
Line: 19    
მთავარნი ამის მოქალაქობისანი არიან მეზუერენი და მეთევზურნი და
Line: 20    
მეპრატაკენი, რომელნი არა მცირედ ჟამ ცხოელ იყვნეს და მერმე
Line: 21    
მოსწყდეს და დაივიწყნეს, არამედ ცხოელ არიან უკუნისამდე. ამისთჳს
Line: 22    
ამიერ მიცვალებისა შემდგომადცა დიდად შეეწევიან მოქალაქეთა მათ
Line: 23    
მათისა მწყობრისათა. ამის მოქალაქობისა ბრძოლაჲ არა კაცთა მიმართ
Line: 24    
არს, არამედ ეშმაკთა მიმართ და ძალთა მათ უხილავთა. ამისთჳსცა
Line: 25    
ერისთავი მათი არავინ კაცთაგანი არს, ანუ ანგელოზთაგანი, არამედ
Line: 26    
თავადი ყოველთა მეუფჱ და ღმერთი. ხოლო საჭურველი ამათ მჴე\დართაჲ
Line: 27    
არა ტყავისაგან და რკინისა შემზადებულ არს, არამედ ჭეშმა\რიტებისაგან
Line: 28    
და სიწმიდისა და სიმართლისა და ყოვლისავე სულიერისა
Line: 29    
სიბრძნისა. აწ უკუე ვინაჲთგან ამის ესევითარისა მოქალაქობისათჳს
Line: 30    
აღწერილ არს წიგნი ესე წმიდისა ამის სახარებისაჲ და დღეს წინამდე\ბარე
Line: 31    
არს ჩუენდა გულისჴმისსაყოფელად, მიუპყრათ ყური წადიერებით
Line: 32    
წმიდასა მათე მახარებელსა, რომელი ჴმამაღლად გუეტყჳს ჩუენ არა
Line: 33    
თჳსთა სიტყუათა, არამედ მეუფისა ქრისტესთა, რომელი-იგი არს
Line: 34    
ღმერთი და რჩულისმდებელი ამის მოქალაქობისაჲ. ყურად ვიხუნეთ
Line: 35    
თქუმულნი ესე ამის წიგნისანი, რაჲთა აღვიწერნეთ წიგნსა მას ცხოელ\თასა
Page: I-30   Line: 1    
და გამოვბრწყინდეთ მათ თანა, რომელთა სიტყუანი ესე საქმით
Line: 2    
აღასრულნეს და დაუჭნობელნი იგი გჳრგჳნნი მოიხუნეს; ვისწრაფოთ
Line: 3    
კეთილად გულისჴმისყოფად. და მრავალნი ჰგონებენ, თუ ადვილ არს
Line: 4    
ძალი სიტყუათა მათ სახარებისათა. ხოლო საწინაწარმეტყუელოთა მათ
Line: 5    
ძნელ, არამედ ამას უმეცრებისაგან სიღრმისა მის მათისასა იტყჳან.
Line: 6    
ამისთჳს გევედრები, მოსწრფებით შემომიდეგით, რაჲთა შევიდეთ
Line: 7    
უფსკრულსა მას თქუმულთასა წინამძღურებითა ქრისტესითა. ხოლო
Line: 8    
რომელ უადვილეს იყოს სრბაჲ ჩუენი და წარმართ, გევედრები, რაჲთა
Line: 9    
სიტყუათა მათ სახარებისათა, რომელთა ხვალისა დღე მეგულებოდის
Line: 10    
განმარტებად, დღესვე კაცადკაცადმან ზეპირით იცოდენ, ვითარცა მა\რადის
Line: 11    
სხუათაცა წერილთათჳს გეტყჳ, რაჲთა უწყოდით, თუ რაჲ არს
Line: 12    
საძიებელი თითოეულისა სიტყჳსაჲ, რაჲთა უადვილეს იყოს ჩუენდა
Line: 13    
განმარტებაჲ იგი, რამეთუ მრავალი იპოების მათ შინა საძიებელი.
Line: 14    
იხილეთ უკუე დაწყებასა მებრ სახარებისასა, თუ რავდენი გამოჩნდე\ბის
Line: 15    
სათარგმანებელი: პირველად, თუ რაჲსათჳს თესლტომსა იოსე\ბისსა
Line: 16    
წარმოიტყჳს, რომელი-იგი არა მამაჲ იყო ქრისტესი; მეორედ,
Line: 17    
თუ ვინაჲ საცნაურ არს, ვითარმედ ნათესავისაგან დავითისა იშვა ქრის\ტე,
Line: 18    
ვინაჲთგან თესლტომნი მარიამისნი, რომლისაგან იშვა ქრისტე, არა
Line: 19    
ჴსენებულ არიან და არცა მშობელთა მისთა სახელები თქუმულ არს
Line: 20    
სახარებასა ამას შინა; მესამედ, თუ რაჲსათჳს იოსებისა, რომელსა არა\რაჲ
Line: 21    
ზიარებაჲ აქუნდა შობასა შინა ქრისტესსა, მშობელთა და პაპისპაპ\თა
Line: 22    
წარმოიტყჳს, ხოლო ქალწულისა მარიამისთჳს, რომელი დედა ექმნა
Line: 23    
უფალსა, არარას აჴსენებს, თუ რომელთა მამათა, ანუ პაპისპაპთაგანი
Line: 24    
არს. ამას თანა ესეცა ღირს არს ძიებისა, თუ რაჲსათჳს შობასა მას
Line: 25    
მამათმთავართასა რაჲ წარმოიტყოდა, დედანიცა აჴსენნა და არა ყო\ველნი,
Line: 26    
არამედ მცირედნი და უფროჲსად სათნოთა მათ და კეთილად\ჴსენებულთა
Line: 27    
თანა წარჰჴდა -- სარრას და რებეკას და ესევითართა მათ,
Line: 28    
და აჴსენნა უწესოებასა ზედა განთქუმულნი მეძავნი და უცხო თესლნი:
Line: 29    
ცოლი იგი ურიაჲსი და თამარ და რუთ, რომელთაგანი ერთი იგი უცხო
Line: 30    
თესლი იყო და მეორე -- მეძავი, სხუაჲ იგი -- მამამთილისა მაცთური,
Line: 31    
რომელმან სახე მეძვისა შეიმოსა და აცთუნა იგი მისლვად მისა. და ამას
Line: 32    
ყოველსა ზედა სხუანი დაუტევნა მახარებელმან და ესენი ოდენ აჴსენ\ნა.
Line: 33    
უკუეთუ ჴსენებაჲ ჯერ იყო დედათაჲ, ყოველთაჲ ჯერ იყო, და
Line: 34    
უკუეთუ არა ყოველთაჲ ჯერ იყო, არამედ მცირედთაჲ, სათნოთაჲ ჯერ
Line: 35    
იყო და არა ბოროტთაჲ.

Line: 36       
იხილეთა, რავდენი გულისჴმისყოფაჲ გჳღირს დაწყებასავე სიტყჳსა\სა,
Line: 37    
დაღაცათუ ჩანს, თუ ფრიად ადვილ არს დაწყებაჲ იგი სიტყჳსაჲ?
Page: I-31   Line: 1    
ამას თანა იგიცა საძიებელ არს, თუ რაჲსათჳს სამთა მეფეთა თანა
Line: 2    
წარჴდა; უკუეთუ, ვითარცა უკეთურნი არა აჴსენნა იგინი, არცა სხუათა
Line: 3    
მსგავსთა მათთაჲ ჯერ იყო ჴსენებაჲ. კუალად სხუაჲ საძიებელი: ვითარ
Line: 4    
ათოთხმეტი ნათესავი თქუა მესამესა მას ნაწილსა და რიცხჳ იგი ვერ
Line: 5    
სრულყო. და რაჲსათჳს ლუკა სხუანი სახელნი აჴსენნა და უმრავლესნი,
Line: 6    
ხოლო მათე მცირედნი და სხუანი და ორთავე სიტყუაჲ თჳსი იოსებისა
Line: 7    
სრულყვეს. ხედავთა, რავდენი მღჳძარებაჲ გჳღირს, არა გამოთარგმანე\ბასა
Line: 8    
ზედა ოდენ, არამედ ცნობადცა, თუ თითოეულსა სიტყუასა შინა
Line: 9    
რაჲ საძიებელი არს. რამეთუ ესეცა გულისჴმისსაყოფელ არს, თუ ვი\თარ
Line: 10    
ელისაბედ ტომისაგან ლევიტელთაჲსა იყო და თჳს ეყვოდა მარი\ამს,
Line: 11    
დედასა ქრისტესსა. არამედ რაჲთა მრავალი საძიებელი არა შემო\ვიღოთ
Line: 12    
და სიმრავლისაგან დავიწყებაჲ მოგატყუათ თქუენ, აქა აღვასრუ\ლოთ
Line: 13    
დღესისა ესე სიტყუაჲ.


Part: S  
Line: 14  სწავლაჲ

Line: 15 
კრძალულებით სმენისათჳს საღმრთოთა სიტყუათაჲსა


Line: 16       
რამეთუ კმა არს თქუენდა დღეს, უკუეთუ ჴსენებულთა ამას საძი\ებელთა
Line: 17    
ძალი გულისჴმაჰყოთ. უკუეთუ კულა თარგმანებასაცა ჩემგან
Line: 18    
ეძიებთ და გწადის სმენად, თქუენ ხართ უფალ საქმისა ამის, რამეთუ,
Line: 19    
უკუეთუ გიხილნე სურვიელად და კრძალულებით სმენად, სიხარულით
Line: 20    
აღგიჴსნა ყოველივე მადლითა უფლისაჲთა. უკუეთუ კულა გიხილნე
Line: 21    
ძილსა შინა და ფქნარებასა, დავიდუმო სამართლად, ვითარცა იტყჳს
Line: 22    
უფალი, ვითარმედ: "ნუ დაუდებთ მარგალიტსა თქუენსა წინაშე ღორ\თა,
Line: 23    
ნუუკუე დათრგუნნენ იგინი ფერჴითა თჳსითა". ხოლო ვინ არს
Line: 24    
დამთრგუნველ მათდა? რომელსა არა საკრძალავ და პატიოსნად შე\ერაცხნენ
Line: 25    
სიტყუანი იგი. და ვინ არსო უბადრუკი იგი, რომელსამცა
Line: 26    
არა პატიოსან და დიდებულ შეერაცხნეს სიტყუანი ესე? იცითა, ვინ
Line: 27    
არს იგი? რომელსა ესოდენიცა არა აქუს წადიერებაჲ სმენად სიტყუ\ათა
Line: 28    
მათ, რაჲზომი იგი თეატრონად მისლვისაჲ მეძავთა დედათა როკვი\სა
Line: 29    
ხედვად; და მრავალგზის ორსაცა დღესა დაჰყოფენ მუნ და მრავალსა
Line: 30    
საფასესა წარაგებენ და რაჲცა მუნ ესმას, უცთომელად ისწავლიან წარ\საწყმედელად
Line: 31    
სულთა თჳსთა, ხოლო აქა, სადა საღმრთონი სიტყუანი
Line: 32    
ისმიან, ვერცა თუ ერთსა ჟამსა დადგებიან. ამისთჳს არა გუაქუს ზიარე\ბაჲ
Line: 33    
კეთილთა შინა ზეცისათა, რამეთუ ვივლტით მუნ მიმყვანებელისა
Page: I-32   Line: 1    
მის გზისაგან და გეჰენიად მიმყვანებელსა მას შინა ვალთ, რომელი\იგი
Line: 2    
ამისთჳს გუასმინა ღმერთმან, რაჲთა ვივლტოდით მისგან, ხოლო
Line: 3    
ჩუენ უფროჲსად მუნ მივისწრაფით. უფალი გჳბრძანებს არა სმენად
Line: 4    
ოდენ სიტყუათა მისთა, არამედ ქმნადცა, ხოლო ჩუენ სმენადცა მცო\ნარე
Line: 5    
ვართ. აწ უკუე ოდესმე ჴელვყოთ ქმნად, რომელთა სმენად არა
Line: 6    
გუნებავს, არამედ მცირედიცა ესე ჟამი აქა შემოკრებისა ჩუენისაჲ
Line: 7    
საწყინო არს ჩუენდა. კაცადკაცადი თქუენგანი უკუეთუ ცუდსა რასმე
Line: 8    
და ამაოსა უთხრობდეს სახლეულთა თჳსთა და არა მიუპყრობდენ
Line: 9    
ყურსა, არა განრისხნისა? ვითარ უკუე არა გუეშინის რისხვისაგან უფ\ლისა,
Line: 10    
რომლისა ბრძანებასა კეთილსა და საწადელსა უდებებით და
Line: 11    
დაჴსნილებით ვისმენთ.

Line: 12       
აჰა ესერა, მოგვითხრობს გზასა ქალაქისა მის ზეცათაჲსა, უტევანთა
Line: 13    
და სავანეთა და სადგურთა, ხოლო ჩუენ არა გუნებავს მოსწრაფებაჲ
Line: 14    
მისლვად ფრიად დიდებულსა მას ქალაქსა. ამისთჳს არცა ვისწავლით
Line: 15    
გზასა მას; უკუეთუმცა ვისწავეთ, შევიმოკლეთმცა. ხოლო აწ უმეტეს
Line: 16    
შორს ვართ მისგან, ვიდრეღა ცაჲ ქუეყანისაგან; და ესე -- უდებები\სათჳის
Line: 17    
ჩუენისა. უკუეთუმცა კულა მოვიგეთ მოსწრაფებაჲ, მეყსამცა
Line: 18    
შინა მივიწიენით ბჭეთა მისთა, რამეთუ არა ადგილთა, არამედ გონებისა
Line: 19    
ჩუენისა საზომითა შორს, გინა ახლოს მისა ვიპოებით.

Line: 20       
ხოლო შენ საქმენი ამის სოფლისანი ახალნი და ძუელნი კეთილად
Line: 21    
გისწავიან და სახელები იცი მეფეთა ადრინდელთაჲ და მთავართა და
Line: 22    
მჴედართანი, რომელთაგან არარაჲ სარგებელ გეყოფის, ხოლო საწადე\ლისა
Line: 23    
ამის ქალაქისა, რომლისა აღმაშენებელი უფალი არს და არა კაცი,
Line: 24    
არცა გზასა ისწავლი, არცა მთავართა, არცა მეკარეთა, არცა მოქალა\ქეთა,
Line: 25    
და არცა თჳთ ისწავლი, არცა მაუწყებელთასა ისმენ. ვითარ
Line: 26    
უკუე მოელი მუნ შესლვასა და კეთილთა მათ ხილვასა, რომელნი მუნ
Line: 27    
მყოფთათჳის აღთქუმულ არიან? არამედ დაუტეოთ უდებებაჲ ესე, ძმანო,
Line: 28    
რამეთუ ესერა შევალთ მადლითა უფლისაჲთა ქალაქსა სამეუფოსა.
Line: 29    
განვიცადნეთ საფუძველნი მისნი პატიოსანთაგან ქვათა დადებულნი,
Line: 30    
ვიხილნეთ ბჭენი მისნი, მარგალიტითა და საფირონითა შემზადებულნი.
Line: 31    
გუყავს ჩუენ კეთილი წინამძღუარი მათე მახარებელი. ვეკრძალნეთ,
Line: 32    
რაჲთა არავინ ჩუენგანი იხილოს უდებებით შემავალი და გარე განდევ\ნოს.
Line: 33    
დიდ არს დიდებაჲ ქალაქისაჲ მის! არა ესრეთ არს, ვითარ ჩუ\ენი
Line: 34    
ესე ქალაქი ურაკპარაკად და პალატად განყოფილი, არამედ ყოვე\ლივე
Line: 35    
პალატი არს სამეუფოჲ. განვახუნეთ ბჭენი გონებისანი შე-რაჲ\ვიდოდით
Line: 36    
კარსა მისსა, თაყუანისვსცეთ მას შინა მჯდომარესა მეუფესა.
Line: 37    
ჯერეთ დაჴშულ არიან კარნი. განეხუნენ რაჲ, ვიხილოთ მიერ გამომავალი
Page: I-33   Line: 1    
მიუთხრობელი ბრწყინვალებაჲ, რამეთუ წინამძღუარი ესე გჳქადებს
Line: 2    
ყოველსავე ჩუენებად მადლითა მით სულისაჲთა, სადა-იგი მჯდომარე
Line: 3    
არს მეუფე და სადა მდგომარე არიან მჴედრობანი ანგელოზთანი და
Line: 4    
მთავარანგელოზთანი. ანუ რომელი მიცემულ არს ადგილი პირველად
Line: 5    
შემავალთაჲ ქალაქსა მას, ანუ რომელი პირველთაჲ და შემდგომთაჲ,
Line: 6    
გინათუ რომელ არს გზაჲ მუნ მიმყვანებელი და თუ რავდენნი განყო\ფილებანი
Line: 7    
არიან მუნ პატივთანი. ნუ შევალთ უკუე შფოთით და ამბო\ხებით,
Line: 8    
არამედ შიშით და მყუდროებით; რამეთუ მეფისა მოკუდავისა
Line: 9    
წიგნი თუ სადმე მიიწიის, არა ყოველთავე შიშით და დუმილით ისმინი\ანა?
Line: 10    
აწ უკუე არა მიწისაგანისა მეფისა, არამედ ყოველთა მეუფისა და
Line: 11    
ღმრთისა გუეგულების ბრძანებათა აღმოკითხვად. შიშით და კრძალუ\ლებით
Line: 12    
ვისმინოთ. უკუეთუ ესრეთ ვისმენდეთ, წარმიძღუეს ჩუენ მადლ\მან
Line: 13    
სულისა წმიდისამან, რაჲთა საყდარსა მას სამეუფოსა მივიწინეთ
Line: 14    
და საუკუნეთა მათ კეთილთა მივემთხჳნეთ მადლითა და კაცთმოყუარე\ბითა
Line: 15    
უფლისა ჩუენისა იესუ ქრისტესითა, რომლისაჲ არს დიდებაჲ და
Line: 16    
სიმტკიცჱ თანა მამით და სულით წმიდითურთ, აწ და მარადის და
Line: 17    
უკუნითი უკუნისამდე, ამენ.


Next part



This text is part of the TITUS edition of Johannes Chrysostomus, Commentary on St. Matthew.

Copyright TITUS Project, Frankfurt a/M, 4.5.2015. No parts of this document may be republished in any form without prior permission by the copyright holder.